DOQ

300.000 euro voor onderzoek naar cerebrale amyloid angiopathie

Prof. Marieke Wermer en dr. ir. Louise van der Weerd hebben een subsidie ontvangen van ZonMw en de Hersenstichting om het gebruik van minocycline in patiënten met cerebrale amyloid angiopathie te onderzoeken.

Een van de meest voorkomende oorzaken van een hersenbloeding bij ouderen is cerebrale amyloïd angiopathie (CAA). Bij CAA stapelt een eiwit (amyloïd-beta) zich op in de kleine vaten van de hersenen waardoor ze broos worden en sneller kapot gaan.

Katwijkse ziekte

CAA is meestal niet erfelijk, en wordt dan sporadische CAA genoemd. In Nederland komt echter rondom Katwijk en Scheveningen ook een erfelijke vorm van CAA voor. Deze ziekte noemen we in het Engels Hereditary Cerebral Hemorrhage with Amyloidosis – Dutch type (HCHWA-D of Katwijkse ziekte). Het ziektebeloop van deze erfelijke vorm is ernstiger. De meeste mensen met de Katwijkse ziekte krijgen rond hun 50e levensjaar al hun eerste hersenbloeding en gaan daarna vaak snel achteruit door nieuwe bloedingen en dementie. Uit dierexperimenteel onderzoek en onderzoek van de hersenen van CAA-patiënten na overlijden weten we dat ontsteking veel voorkomt bij CAA. Deze ontsteking in de hersenen is mogelijk een reactie op het amyloïd eiwit en speelt waarschijnlijk een rol bij het ontstaan van hersenbloedingen.

Minocycline

Minocycline is een antibioticum dat al heel lang in de kliniek gebruikt wordt. Naast de antibiotische werking, is het bekend dat minocycline ook ontstekingsreacties in de hersenen kan tegengaan en dat het kan helpen bij het versterken van de vaatwand. In experimenten met muizen bleek dat minocycline niet helpt om de amyloidstapeling te verminderen, maar wel om bloedingen bij CAA te voorkomen en het herstel te verbeteren.

Eerste studie

Het doel van het toegekende project is om te onderzoeken of minocycline ontsteking en andere vaatwandreacties in de hersenen kan remmen bij zowel de Katwijkse ziekte als de niet erfelijke sporadische vorm van CAA. Verder kunnen de onderzoekers met dit onderzoek ervaring opdoen met de logistiek rondom het opzetten van medicijnstudies voor patiënten met CAA. Bij deze eerste klinische test worden patiënten zes maanden behandeld. Dit is niet lang genoeg om een klinisch effect te zien, de onderzoekers kijken bij deze eerste studie vooral naar stoffen in het hersenvocht die een indicatie zijn voor ontsteking en andere vaatwandreacties. Op deze manier kunnen ze onderzoeken of minocycline bij CAA werkt zoals zij denken dat het werkt. Naast de patiëntstudie zullen de onderzoekers in een CAA muismodel met minocycline behandeling dezelfde biomarkers onderzoeken, zodat ze beter kunnen interpreteren wat het verband is tussen de gemeten biomarkers en de werkelijke pathologie in de hersenen.

Met het onderzoeksproject hopen de onderzoekers inzicht te krijgen in het effect van het remmen van ontsteking en andere negatieve reacties in de vaatwand bij CAA en hiermee een eerste stap te zetten in de preventie van hersenbloedingen. Nogmaals, de verwachting is niet dat minocycline de amyloidstapeling in de vaatwand kan voorkomen. De hoop is er echter wel dat dit medicijn kan helpen om het optreden van bloedingen te verminderen.

Zie eerdere interviews op DOQ.nl met hoogleraar neurologie prof. Marieke Werner: ‘Kijk bij vrouwen verder dan klassieke risicofactoren voor beroerte’ en ‘Denk bij hersenbloeding op jonge leeftijd aan Katwijkse ziekte

Bron: LUMC

 

Lees meer over:


Voor u geselecteerde artikelen

Casus: jonge patiënt met heftige oorpijn

De 9-jarige patiënt voor u heeft de hele nacht heftige oorpijn gehad rechts. Zijn gehoor is beiderzijds goed en hij heeft geen koorts. Hij is een weinig snotterig. Wat is uw diagnose?

In Search of Stories brengt levens­verhalen tot leven

Het onderzoeksproject ‘In Search of Stories’, geleid door oncoloog Hanneke van Laarhoven, brengt verhalen van ongeneeslijk zieke patiënten tot leven. “De analyse van deze verhalen biedt inzichten die met traditionele methoden vaak over het hoofd worden gezien.”

‘Het preferentiebeleid gaat binnen nu en vier jaar op de schop’

Het preferentiebeleid is volledig doorgeslagen en moet hoognodig op de schop, vindt Aad de Groot, directeur van Zorgverzekeraar DSW. “Het is lastig te berekenen, maar we vermoeden wel dat door de lage prijzen juist andere kosten kunnen toenemen.”

‘Het ziekenhuis kan ook zonder lachgas’

Nicolaas Sperna Weiland geeft inzicht in de duurzaamheid van lachgas. “Ik denk persoonlijk dat er ook andere pijnstilling voorhanden is om kortdurend comfort te geven. Vaak met betere pijnstillende effecten en minder nadelige milieueffecten.”

Stop met jezelf onder­mijnen: vijf stappen tegen het imposter syndroom

Bang om door de mand te vallen, prestatiegericht, conflictvermijdend? Veel jonge artsen hebben last van het imposter syndroom. Moniek de Boer geeft praktische tips. “Het ontwikkelen van een gezonde werk-privé balans en het accepteren van kwetsbaarheid is cruciaal.”

Casus: patiënt met huidkleurige papel op de rug

Een 54-jarige vrouw meldt zich bij de huisarts met een huidkleurige papel op de rug. Mevrouw heeft in haar voorgeschiedenis een basaalcelcarcinoom (BCC) gehad van het gelaat. In haar familie komt geen huidkanker voor. Wat is uw diagnose?

Waarom moet ik als arts aandacht hebben voor lhbtiq+?

Zichtbaarheid en veiligheid zijn belangrijk bij het omgaan met lhbtiq+-ers in de zorg, pleit longarts Karin Pool. Ze geeft praktische tips voor zorgverleners en zorginstellingen. “Met kleine aanpassingen, bijvoorbeeld in taalgebruik, maak je al een groot verschil.”

De overgang: hormoon­therapie helpt, maar is geen wonder­middel

Gynaecoloog Dorenda van Dijken promoot hormoontherapie bij overgangsklachten, maar noemt het geen wondermiddel voor de gezondheid op langere termijn. “We kunnen als artsen zeggen dat je de overgang moet omarmen, maar ik vind dat elke vrouw dat zelf bepaalt.”

Casus: man met opgezette en verkleurde gewrichten en zwelling linkeroor

Een 52-jarige man klaagt over pijnlijke en stijve handen. De gewrichten van beide handen en vingers zijn opgezet en blauw-paars verkleurd. Verder heeft hij klachten van moeheid en malaise. Hij heeft geen koorts. Wat is uw diagnose?

‘Iedereen heeft recht op zorg’

Ongedocumenteerde in je spreekkamer? Er is meer mogelijk dan je denkt, stellen Amarylle van Doorn en Daan Frehe. Een afwerende houding is hierbij als zorgverlener niet gewenst. “De enige voorwaarde is dat je jezelf bij het CAK moet aansluiten. Veel zorgaanbieders weten dat niet.”


0
Laat een reactie achterx
Lees ook: Hoogleraar neurologie prof. Wermer: ‘Kijk bij vrouwen verder dan klassieke risicofactoren voor beroerte’

Naar dit artikel »

Lees ook: Hoogleraar neurologie prof. Wermer: ‘Denk bij hersenbloeding op jonge leeftijd aan Katwijkse ziekte’

Naar dit artikel »