ACT voor zorgprofs: vergroot je psychologische flexibiliteit

Acceptance and Commitment Therapy (ACT) is een vorm van gedragstherapie die leidt tot meer psychologische flexibiliteit. Kennis over ACT kan zorgprofessionals helpen bij de begeleiding van patiënten en het opleiden van jongere collega’s. Daarom ontwikkelde neurochirurg Peter Willems (UMC Utrecht) samen met zijn partner Judith Willems (ACT-master) een eendaagse ACT-training, speciaal gericht op zorgprofessionals. “Deze training is mijn steentje in de vijver.”

“Als neurochirurg ben ik, naast mijn klinische werk, ook betrokken bij het opleiden van jongere collega’s. In dit verband wilde ik mij graag meer bekwamen in coaching. Mijn vrouw, die al bijna twee decennia werkt als trainer en coach in het bedrijfsleven, raadde mij aan een opleiding ACT te volgen.”

Psychologische flexibiliteit

ACT, uitgesproken als ‘ekt’, is een vorm van gedragstherapie waarmee je je psychologische flexibiliteit kunt vergroten. Het leert je de pijn, die onvermijdelijk bij het leven hoort, te accepteren. Het leert je ook om het lijden, dat je zelf creëert op basis van je gedachten en je gedrag in reactie op die pijn, te minimaliseren. Tot slot geeft het je handvatten om te leven naar je waarden. Dat alles gebeurt door middel van zes pijlers: contact met het hier en nu (mindfulness), acceptatie (van de pijn), defusie (afstand nemen van je gedachten), het zelf als context (op een andere manier naar jezelf kijken), waarden (wat vind je belangrijk in het leven) en toegewijd handelen (actie ondernemen gebaseerd op je waarden). “Het idee is dat als je op deze zes domeinen inzicht verkrijgt, je psychologisch flexibeler wordt. Je kunt dan beter omgaan met de stressoren in het leven en meer leven vanuit je waarden.”

“ACT lost niet al je problemen op, maar leert je wel iets over jezelf en de mensen om je heen”

ACT in de zorg

“Tijdens de basisopleiding ACT merkte ik dat veel dingen herkenbaar en toepasbaar zijn in mijn werk. Niet alleen bij het opleiden van jongere collega’s, maar ook in de spreekkamer richting patiënten. Bij een ziekte gaat het immers niet alleen om de medisch-inhoudelijke aspecten, maar ook om het accepteren van – en omgaan met – de ziekte. Voor arts-assistenten geldt dat zij moeten leren omgaan met bepaalde situaties op de werkvloer, die soms ook ‘lijden’ veroorzaken. Denk bijvoorbeeld aan de angst om je dom te voelen als je nog niet alles weet tijdens een bespreking. Of het vervelende gevoel dat je hebt als een collega je onvriendelijk bejegent. Als arts of opleider helpt het als je, naast je kennis van de medische inhoud, ook deze aspecten bij mensen kunt herkennen en hen een stukje op weg kunt helpen. Tot slot kun je, met kennis over ACT, ook een beetje je eigen coach zijn. ACT lost niet al je problemen op, maar leert je wel iets over jezelf en de mensen om je heen. Het heeft mijn blikveld op verschillende terreinen verbreed.”

“Als je met verschillende beroepsgroepen bij elkaar zit, zie je dat je eigenlijk allemaal tegen hetzelfde aanloopt”

Eendaagse training

Willems wilde de opgedane kennis over ACT graag overdragen. Zo ontstond het idee om een ACT- training te ontwikkelen voor zorgprofessionals. Dit deed hij samen met zijn vrouw Judith Willems die al jarenlang werkt als (ACT)-trainer en coach. “Zij is hierbij de ACT-master die het meeste verstand van zaken heeft. Vanuit mijn basiskennis over ACT én mijn expertise als neurochirurg maak ik de vertaalslag naar de praktijk van de zorgprofessional.”
Het resultaat is een eendaagse training die zorgprofessionals een eerste kennismaking biedt met ACT en handvatten geeft voor de praktijk. “De training is gericht op een brede groep zorgmedewerkers. Zo kan het een nuttige invulling zijn voor (para)medici die registratiepunten willen behalen, maar bijvoorbeeld ook voor arts-assistenten binnen het kader van hun opleiding. Als je met verschillende beroepsgroepen bij elkaar zit, zie je dat je eigenlijk allemaal tegen hetzelfde aanloopt. Het zou goed zijn als we hier meer met elkaar over praten. Dat geeft herkenning en leidt tot meer begrip over en weer.”

“Ik hoop dat de manier van kijken binnen ACT zich als een olievlek gaat verspreiden onder zorgprofessionals”

Olievlek

Willems hoopt dat de manier van kijken binnen ACT zich als een olievlek gaat verspreiden onder zorgprofessionals. “Het is verrassend hoe weinig wij hier in ons gewone curriculum over leren. Terwijl je eigenlijk iedereen hier iets van mee zou willen geven. Deze training is mijn steentje in de vijver om dat te bereiken.”

Meer weten?
Meer weten over de ACT-training van Willems? Kijk op www.meetmecoaching.nl.
De training is geaccrediteerd voor medisch specialisten (Accreditatie Bureau Algemene Nascholing; ABAN), physician assistants (Nederlandse Associatie Physician Assistants; NAPA, verpleegkundig specialisten (Verpleegkundig Specialisten Register; VSR) en fysiotherapeuten (Koninklijk Nederlands Genootschap voor de Fysiotherapie; KNGF).

Lees meer over: