Alcohol kan onmiddellijk effect hebben op het risico op atriumfibrilleren

Alcohol lijkt een (bijna) onmiddellijk effect te hebben op het hartritme, waardoor de kans op een episode van atriumfibrilleren (AF) aanzienlijk toeneemt. Dit is naar voren gekomen uit een Amerikaanse studie die is gepresenteerd op de zeventigste congres van het American College of Cardiology.

Hoewel alcohol de meest gebruikte drug ter wereld is, is nog veel onduidelijk over wat het doet met ons lichaam, in het bijzonder ons hart.

Drinkgewoonte in relatie tot alcoholgebruik

In dit onderzoek zijn 100 patiënten met paroxysmaal of intermitterend AF gerekruteerd. De gemiddelde leeftijd was 64 jaar oud en de meerderheid was blank (85%) en man (80%). Ieder deelnemer kreeg een draagbare hartmonitor die continu het hartritme volgde en een enkelsensor om objectief te detecteren wanneer bij een bepaalde gelegenheid meer dan twee tot drie drankjes werden gedronken. Aan de deelnemers werd gevraagd om ieder keer dat ze een alcoholconsumptie dronken, op een knop van de hartmonitor te drukken. Om de zelfgerapporteerde drinkgewoonten te verifiëren, werd met vingerpriktesten de alcoholconsumptie in de afgelopen weken gemeten. Omdat herhaalde metingen van dezelfde persoon werden gebruikt, dienden ze als hun eigen controle in de loop van de tijd.

2-3 keer groter risico op AF-episode

Met behulp van een alcoholsensor om de enkels van de deelnemers, kon passief de alcoholinname in de gaten gehouden worden. Iedere 0,1% toename van de afgeleide alcoholconcentratie in het bloed ten opzichte van de voorgaande 12 uur ging gepaard met een ongeveer 40% hogere kans op een AF-episode. Daarnaast werd bij analyse van deze sensoren gevonden dat de totale alcoholconcentratie in de loop van de tijd voorspellend was voor de kans op AF. Meer dan de helft (56%) had tijdens de onderzoeksperiode van vier weken een episode van AF.
In deze studie is voor de eerste keer op een objectieve wijze en real-time het verband tussen alcoholconsumptie en het risico op hartritmestoornissen gevolgd. Uit deze gegevens bleek dat de consumptie van slechts één glas wijn, bier of andere alcoholhoudende drank gepaard ging met een tweevoudig grotere kans dat gedurende de vier uur daarna een episode van AF optrad. Onder mensen die tijdens één gelegenheid twee of meer drankjes nuttigden, was er een meer dan drievoudig grotere kans op AF.

Andere factoren

Mogelijk zijn andere factoren, zoals ras/etniciteit, geslacht, genetica of blootstellingen aan andere omgevingsfactoren, van invloed op het cardiale effecten van alcohol. Dat moet verder uitgezocht worden. Bovendien combineren mensen alcohol vaak met natriumrijk voedsel, terwijl sommigen een drankje nuttigen omdat ze zich gestrest voelen. Er kunnen dus andere factoren een rol spelen.

Raadsel rond alcoholgebruik

De bevindingen zijn in tegenspraak met eerdere rapportages over een mogelijk beschermend effect van matig alcoholgebruik op de cardiale gezondheid. Er is een conventionele wijsheid dat alcohol gezond zou zijn voor het hart. Die gedachte is gebaseerd op observationele studies, maar die hebben gekeken naar de effecten op coronaire hartziekten en hartaanvallen. Hoewel deze studie beperkt was tot mensen met intermitterende AF, kan alcohol voor veel mensen de belangrijkste trigger zijn voor een eerste episode.

De nieuwe gegevens zijn een interessant raadsel met betrekking tot de risico’s versus voordelen van matig alcoholgebruik. De gegevens tonen wel duidelijk dat meer alcoholgebruik zeker niet beter is. Degenen die meer drinken, hebben namelijk een hoger risico op een hartaanval en overlijden.

---

Referentie: Alcohol May Have Immediate Effect on Atrial Fibrillation Risk, Events. ACC 2021 E-Congress, press release. https://accmedia.org/wp-content/uploads/2021/04/Marcus_alcoholAF_LBCTV_Release.pdf

Lees meer over: