Artikelen van Johan van Leipsig
‘Familiaire screening op melanomen moet vaker’
Familiaire screening op melanomen gebeurt nog te weinig, zegt dermatoloog Emõke Rácz. Vaker en gerichter screenen kan melanomen eerder opsporen, en mogelijk voorkomen. “Ik zie dat artsen in Nederland niet altijd de familieanamnese uitvragen.”
Nieuwe techniek om mitralisklep via de lies te vervangen
Minder ziekenhuisopnames, minder vermoeidheid en minder kortademigheid. Dat is waar een nieuwe techniek om de mitralisklep via de lies te vervangen toe moet leiden. Eerder dit jaar verrichtte interventiecardioloog Pim Tonino de eerste ingreep in Europa.
‘We kunnen in de reguliere zorg veel leren van de asielzoekerszorg’
Huisarts Floris Braat draait spreekuur in diverse asielzoekerscentra in de regio Utrecht en in Ter Apel. Hij heeft een grote affiniteit met de doelgroep. “Ik wilde iets doen met vluchtelingen, me bezighouden met verschillende culturen die ieder hun eigen gezondheidsvraagstukken kennen.”
vNOTES: geen littekens op buik, veilig én snel
vNOTES wint terrein als patiëntvriendelijke hysterectomietechniek met minder pijn en snelle mobilisatie. Gynaecoloog Huib van Vliet legt uit “Het is eigenlijk een combinatie van twee bestaande technieken die zijn samengevoegd.”
‘Live well, die well’: rol van vrijwilligers in de laatste levensfase
Vrijwilligers aan het sterfbed in het ziekenhuis maken een groot verschil, stelt Anne Goossensen. Ze luisteren, troosten en verlichten de werkdruk van zorgverleners. “Ze bieden een luisterend oor en zijn aanwezig, zonder haast of medische agenda.”
Wel of geen hartinfarct; binnen acht minuten de uitslag
Dankzij onderzoek van Pieter-Jan Vlaar kan de ambulancezorg thuis al bepalen of iemand met pijn op de borst veilig thuis kan blijven. “Het is na meer dan tien jaar onderzoek uniek dat zo’n traject ook daadwerkelijk leidt tot implementatie op de werkvloer.”
‘We gaan steeds meer richting extravasculaire ICD-therapie’
Er zijn twee soorten ICD’s: transveneuze ICD’s, waarbij de draden via een ader naar het hart lopen, en subcutane ICD’s, waarbij de draden onder de huid liggen en het hart niet aanraken. Beide zijn effectief. Maar welke is veiliger op de lange termijn? Dit onderzocht cardioloog Louise Olde Nordkamp.
Onderwijs voor co-assistenten: ‘De dokters van morgen’
Toen ze zag dat er geen gestructureerd onderwijs was voor coassistenten, nam Valeria Bernal López initiatief. “Ik denk dat er binnen ieder ziekenhuis mensen zijn die onderwijs willen geven. Je moet ze alleen vinden.”
‘Weg met die lijstjes voor vochtinname’
Neem ik nu dat kopje koffie of wacht ik nog even? En mag ik zomaar iets drinken als ik dorst heb? Met dat soort vragen worstelen mensen met chronisch hartfalen die het advies krijgen om hun vochtinname te beperken. Maar is vochtbeperking wel zinvol?
Revolutie in zorg: smartwatch als medisch hulpmiddel
Cardioloog Ivo van der Bilt onderzoekt hoe wearables en AI kunnen helpen bij vroege signalering van hartproblemen en andere ziektes. Zijn missie: wearables naar de spreekkamer brengen. “We doen niets met die waardes. Zonde!”
Wandelend naar een betere gezondheid
Matthijs van der Poel combineert als huisarts en sportliefhebber zorg en beweging. Met stichting Looprecept wandelt hij wekelijks met patiënten – goed voor lijf, hoofd én verbinding. “Het is heel laagdrempelig en dat verklaart denk ik ook het succes.”
‘We willen de maatschappij met de gezondheidszorg verbinden’
Huisarts Bernard Leenstra wil dat álle Nederlanders goed leren handelen in levensbedreigende situaties. Met zijn initiatief Schok & Pomp biedt hij leuke en tijdbesparende cursussen in levensreddend handelen en probeert hij maatschappij en gezondheidszorg te verbinden.
‘Sterilisatie duurt vijf minuten, het herstellen ruim een uur’
Jaarlijks krijgt een deel van de 20.000 gesteriliseerde mannen spijt. Uroloog Erich Taubert voert in de Vasovasokliniek hersteloperaties uit met 85% kans op succes – fors hoger dan het landelijk gemiddelde van 60%. “We krijgen regelmatig geboortekaartjes.”
Minder administratie, beter contact
AI kan artsen ondersteunen door administratieve lasten te verlichten, ziet Juliën Rezek. Transcriptietools maken automatisch verslagen, waardoor artsen meer tijd hebben voor patiënten. “Hierdoor kunnen artsen dieper ingaan op klachten, wat resulteert in betere zorg.”
Regeneratief materiaal bestrijdt botkanker lokaal
Chirurgen kunnen bij het verwijderen van bottumoren holtes opvullen met regeneratieve materialen die chemotherapie bevatten, vertelt Jeroen van den Beucken. “De kanker blijft vaker weg en patiënten hebben minder bijwerkingen.”
‘Ik kan niet wachten op de eerste geprinte lasagne’
Ineke Obbema werkt met 3D-geprinte maaltijden voor mensen met slikproblemen bij het Máxima MC. De herkenbare vormen en verbeterde smaak bieden een opvallend alternatief voor traditionele gemalen voeding. “Je kunt meteen proeven dat er een chef-kok achter zit.”
Help patiënten te stoppen met roken: ‘Minder zenden en meer interacteren’
Marieke Helmus combineert kunst en innovatie om het gesprek over stoppen met roken te starten. Met tools zoals een ‘Chat met je sigaret’-chatbot en humoristische ansichtkaarten helpt ze moeilijk bereikbare groepen om na te denken over hun rookgedrag.
‘Patiënten kunnen zelf goed inschatten wanneer een ziekenhuisbezoek nodig is’
Met patiënt-geïnitieerde zorg en telemonitoring kan bij SpA 25% van de periodieke polikliniekbezoeken worden bespaard, zonder verlies van zorgkwaliteit. “Dit geeft afsprakenblokken vrij voor mensen die op dat moment wél zorg nodig hebben”, aldus Kasper Hermans.
Thuistest longfunctie levert betere zorg op
Wekelijkse thuismetingen van de longfunctie helpen om bij systemische sclerose sneller achteruitgang te signaleren, aldus Madelon Vonk. “Dit is een prachtige mogelijkheid om te zorgen dat we de zorg meer kunnen personaliseren en patiënten meer regie kunnen laten nemen.”
Ongezond voedselaanbod zorgt voor meer hart- en vaatziekten
Mensen in een gezondere woonomgeving hebben 10% minder kans op hart- en vaatziekten, ontdekte Joline Beulens. “Als artsen weten in wat voor omgeving iemand woont, kunnen ze er rekening mee houden hoe gemakkelijk hun leefstijladvies op te volgen zal zijn.”
Langer plezier van je eigen knie
Roel Custers en Paco Welsing hopen met kniedistractie een alternatief te bieden voor jonge mensen met knieartrose. Deze techniek laat het kraakbeen herstellen. “Inmiddels staat kniedistractie hoog aangeschreven. Het enige obstakel is nog dat het niet vergoed wordt.”
‘Door het te voeden wordt ons AI-model steeds slimmer’
Aron Bakker traint AI om tijdens operaties de plasbuislengte te meten en aan te geven waar de plasbuis het beste doorgeknipt kan worden. Dit kan de kans op incontinentie bij prostaatkankerpatiënten verminderen. “We willen het de chirurg zo gemakkelijk mogelijk maken.”

