Belangrijke rol voor B-cellen tijdens de zwangerschap

Voor een gezonde placentavorming is een goed getimede interactie van correct functionerende immuuncellen van de moeder essentieel. De immunologische omgeving van de baarmoeder moet namelijk de semi-allogene foetus verdragen en voldoende trofoblastinvasie mogelijk maken. Een onderzoek van het Radboudumc dat verscheen in Cell Reports, wijst erop dat tolerogene B-cellen een rol hebben tijdens een gezonde zwangerschap. 

De baarmoeder is een zeer dynamisch compartiment. Tijdens iedere cyclus ondergaat het endometrium decidualisatie, een complex proces dat wordt gekenmerkt door mucosale differentiatie en een influx van immuuncellen.  

Immuuncellen tijdens implantatie 

Tijdens de vroege stadia van de zwangerschap is een goed getimede aanwezigheid van correct functionerende maternale immuuncellen essentieel. Dat draagt namelijk bij aan een juiste trofoblastinvasie van semi-allogene foetale cellen en hermodellering van spiraalvormige arteriën. Een afwijkende rekrutering, inductie of activering van immuuncellen op de foeto-maternale interface kunnen schadelijk zijn voor moeder en/of kind. Dit kan leiden tot miskramen, pre-eclampsie, intra-uteriene groeiretardatie of een premature bevalling. 

Immunologische omgeving 

Na de implantatie van de foetus moet de immunologische omgeving van de baarmoeder een ontstekingsremmend karakter hebben. Daarbij moeten maternale immuuncellen in de baarmoeder tegelijkertijd de respons op lokale of systemische infecties reguleren, bedreigingen voor de gezondheid van moeder en foetus tegengaan en voorkómen dat een schadelijke inflammatoire cascade optreedt.  Iedere disbalans in het lokale immuunsysteem tijdens deze cruciale ontwikkelingsfase kan invloed hebben op het ongeboren kind, met mogelijke langetermijneffecten op de immuniteit of de cognitieve functies.  
Tijdens het laatste stadium van de zwangerschap vergemakkelijkt de pro-inflammatoire signalering fysiologische samentrekkingen van de baarmoeder. Dat gebeurt door infiltratie van leukocyten in de decidua en het myometrium en door stimulatie van cytokinesecretie. Bovendien kunnen deze aanpassingen nuttig zijn als voorbereiding voor de wondgenezing en het weefselherstel postpartum. 

Dynamiek van de lokale immuuncellen 

In de afgelopen jaren is er steeds meer kennis vergaard over de chronologie van de systemische immunologische status tijdens de zwangerschap. Er is echter weinig onderzoek gedaan naar de veranderingen van de immuuncellen van de baarmoeder tijdens een zwangerschap.  
Onderzoekers van het Radboudumc hebben dynamiek van de lokale immuuncellen tijdens de zwangerschap geëvalueerd. Ze bieden een overzicht van de lymfocyten die aanwezig zijn in de baarmoeder tijdens de zwangerschap. Daarbij lag de focus op B-cellen die interleukine-10 (IL-10) kunnen secreteren, omdat bekend is dat IL-10 een cruciale rol speelt bij een gezonde zwangerschap en het voorkómen van vroeggeboortes. In tegenstelling tot de eerdere overtuiging dat B-cellen slechts een gevolg zijn van pathologie in de baarmoeder, produceren deciduale B-cellen IL-10 en blijken gelokaliseerd te zijn in clusters, samen met Foxp3-positieve T-cellen. 

Rol van B-cellen 

De onderzoekers uit Nijmegen presenteren een gedetailleerde analyse van de immunologische dynamiek op de foeto-maternale interface gedurende de zwangerschap. De aanwezigheid van B-cellen met een uniek fenotype is mogelijk een aanwijzing voor een regulerend mechanisme dat bijdraagt aan de lokale immunologische omgeving tijdens een gezonde zwangerschap. Deze kennis vergroot inzicht in complicaties tijdens de zwangerschap en mogelijke aanpak daarvan. 

---

Referentie: Benner M, Feyaerts D, Garcıa CC, et al. Clusters of Tolerogenic B Cells Feature in the Dynamic Immunological Landscape of the Pregnant Uterus. Cell Reports. 2020;32:108204.

Lees meer over: