DOQ

Visie op zorg

De zorgverlener als verwonderaar

Steeds meer resultaten wijzen uit dat een goed contact tussen de zorgverlener, het kind en de ouders, veel leed kan voorkomen. Piet Leroy zet zich in voor pijn- en traumavrije zorg bij kinderen. “Ik spreek nooit over lastige ouders, wel over kwetsbare ouders.”

Aandacht voor sterven

Rozemarijn van Bruchem-Visser pleit voor meer aandacht voor het stervensproces van de patiënt vanuit de zorgverlener. “Het ontbreekt vaak aan kennis over de praktische aspecten. Dat maakt het lastig om het gesprek te openen voor veel zorgverleners.”

Taalbarrière en geen tolk? Geen passende zorg

“Sinds het ministerie van VWS in 2012 de subsidie voor landelijke tolkendiensten stopte zien we veel onwenselijke situaties. Zo kunnen we geen passende zorg bieden”, vertelt jeugdarts Petra de Jong. Ze zet zich in voor de campagne ‘Tolken terug in de zorg, alstublieft’.

Een dokter is geen monteur

Pieter Barnhoorn pleit voor bezielde en bezielende zorg, waarbij contact met de patiënt centraal staat. Zijn visie overstijgt het traditionele biomedische model: “Waarom moet alles efficiënt en onpersoonlijk? Dat is toch niet de reden waarom mensen de zorg in gaan?”

Voer een open gesprek na diagnose dementie

Judith Meijers wil standaard een open gesprek over wensen en grenzen met mensen die net de diagnose dementie hebben gekregen. “Zorgprofessionals die deze gesprekken voeren, vertelden dat ze meer voldoening uit hun werk halen.”

Familie­gesprekken op de IC: zo kan het morgen beter

Artsen kunnen familieleden van IC-patiënten beter betrekken als ze inspelen op hun wensen, concludeerde Aranka Akkermans. Hiervoor geeft ze concrete handvatten. “Artsen vullen intuïtief zelf in hoe de naasten betrokken willen worden.”


‘Practice what you preach’

Huisarts Chris Otten geeft praktische tips om leefstijl en preventie meer aandacht in de spreekkamer te geven. Wat werkt en wat beslist niet? “Ik máák tijd voor een leefstijlgesprek. Desnoods laat ik er mijn spreekuur voor uitlopen.”

‘Niet behandelen is ook een optie’

Existentieel behandelen gaat ervan uit dat een patiënt pas een weloverwogen beslissing kan maken als hij álle gevolgen kent. Tatjana Seute onderzoekt hoe dit het beste ingezet kan worden in de praktijk. “Het is belangrijk dat je als arts weet wie je tegenover je hebt.”

Smaaksturing: Eerste hulp bij reuk- en smaak­problemen

Reuk- en smaakproblemen kunnen grote impact op het leven van de patiënt hebben. Madieke Douma vertelt over de Landelijke Expertisegroep Smaak- en Reukverandering Oncologie. “Eerder zeiden we: smaakverlies hoort er nou eenmaal bij. Nu proberen we er wat aan te doen.”

‘Meer physician assistants en verpleegkundig specia­listen nodig’

Geert van den Brink pleit om veel meer PA’s en VS’en in te zetten. Dit zou vele problemen in de sector kunnen oplossen. “Wij hebben één PA of VS op tien artsen. In Amerika is die verhouding een op twee. Ik denk dat wij ook die richting op moeten gaan.”

‘Waardegedreven zorg zou in het DNA moeten zitten van iedere zorgverlener’

Waardegedreven zorg in de cardiologie leidt tot lagere mortaliteit, minder hartinfarcten en snellere behandelingen, vertelt Daniela Schulz, die met een commissie continu aan verbeteringen werkt. “Data vormen het fundament van de verbetercyclus die we continu doorlopen.”

‘Maak een centraal aanmeld­systeem voor opleidings­plaatsen tot specialist’

Artsen met een Turkse of Marokkaanse migratieachtergrond zijn ondervertegenwoordigd onder medisch specialisten, ontdekte Lianne Mulder. “Voor de beste zorg voor iedereen is het belangrijk dat werkzame specialisten een afspiegeling zijn van de samenleving.”

Scannen van menselijk lichaam voor HOAHub

De synchrotron in Grenoble genereert de krachtigste röntgenstralen ter wereld. Deze scan is nu ook geschikt voor menselijke organen. Bernadette de Bakker vertelt over de Human Organ Atlas Hub: “Iedereen uit de medische wereld kan een goede onderzoeksvraag insturen.”

‘We willen de besparing op zorgkosten terug­geven aan de burgers’

Huisarts Hans Peter Jung wil in Noord-Limburg een Blue Zone creëren. Burgers, boeren en natuurbeheerders investeren hier in de leefomgeving om de gezondheid te bevorderen. Een deel van de zorgkosten die worden bespaard kunnen dan worden geïnvesteerd in de leefomgeving.

Een medifoor gebruiken in medische gesprekken: zeven tips

Een medifoor is een getekende metafoor die helpt bij het eenvoudig uitleggen van medische begrippen. Charlie Obihara is initiatiefnemer van het Medifoor platform en legt uit hoe ze te gebruiken. “Ook voor volwassenen is het goed om de informatie juist te verpakken.”

Spraakherkenning zorgt voor minder administratielast

Spraakherkenning leidt tot snelle, efficiënte dossiervoering voor de arts. Harm Wesseling legt uit hoe dit in de praktijk wordt gebruikt en welke winst er behaald kan worden. “Artsen kunnen eerder hun rapportage afronden. Dat hoeven ze dan niet ’s avonds nog te doen.”

Verlies­sensitief werken in de zorg

Artsen: herken en erken verlies bij de patiënten, stelt Herman de Mönnink. Hiermee kunnen leed en complicaties worden voorkomen. “Op het moment dat je ruimte neemt voor je eigen emotionele werkstress, kun je ook ruimte nemen voor de kant van de patiënt.”

AI-gestuurd model verbetert doorstroom

Esther Janssen ontwikkelde een AI-gestuurd model dat voor de operatie al voorspellingen doet over het ontslagmoment van een patiënt en de benodigde nazorg, en zo de doorstroom te verbeteren. “Hiermee kun je eerder schakelen, door nazorgpartners te benaderen.”

SPAT voor allergietesten

Senne Gorris bedacht de SPAT: een automatische machine die alle allergiekrasjes in een keer zet. Dit maakt de testen betrouwbaarder en sneller. “De resultaten zijn na een kwartier bekend en overal waar de SPAT wordt gebruikt zijn de testen en dus de uitslagen gelijk.”

Machte­loosheid drijft artsen tot ‘medische gas­lighting’

De uitdrukking ‘medische gaslighting’ popt steeds vaker op in discussies onder ontevreden patiënten en in de medische wereld zelf. Marlies van Hemert legt uit wat dit betekent en hoe om te gaan met de patiënt als een diagnose uitblijft. “Bescheidenheid helpt.”

‘Toen ik weer een witte jas aan mocht, telde ik weer mee als mens’

Vluchtelingstudenten kunnen in het UMCU hun geneeskundestudie afmaken. Dit helpt hen, maar is ook zinvol voor de Nederlandse arts, vertelt Eva Stortelder. “Er is heel veel behoefte. Het gaat om honderden potentiële collega’s die toegang tot het medisch netwerk willen.”

Zorgzame buurten: buurt erin, zorg eruit

Zorgzame buurten zijn dé remedie tegen de vergrijzende samenleving en de vraagstukken die daarmee gepaard gaan, stelt Marcel Canoy. “De zorg komt in beweging, met name vanwege het huidige personeelstekort. Zorg op de traditionele manier is niet meer altijd mogelijk.”

‘Apothekers zouden zelf geneesmiddelen moeten kunnen voorschrijven’

Agressie aan de balie doordat een geneesmiddel niet leverbaar is of een patiënt niet het geneesmiddelmerk krijgt waar deze op rekende. Apotheker Renate Bosma en haar team hebben er dagelijks mee te maken.“We moeten met zijn allen wat meer begrip voor elkaar gaan krijgen.”





Complementaire zorg bij kinderen: meten is weten

Veel ouders van kinderen met gastro-intestinale symptomen gaan op zoek naar complementaire behandelmethoden. Michelle Bloem ontdekte een trend: zowel gezinnen als artsen hebben behoefte aan meer onderzoek naar de effectiviteit en veiligheid van deze behandelingen.

Exoskelet maakt mega-stappen vooruit

Studenten van Project MARCH werken aan een exoskelet waarmee mensen met een volledige dwarslaesie weer zelfstandig kunnen lopen. Linde de Haan vertelt over de laatste doorbraken. “We krijgen veel mails van mensen die zich willen aanmelden om te testen.”

‘Bellen bij zwellen’ is bij ACPA-negatieve patiënten al te laat

Vroege behandeling met methotrexaat kan bij klinisch verdachte gewrichtsklachten anders uitpakken afhankelijk van de ACPA-status. Reumatoloog Annette van der Helm-van Mil: “Vooral bij ACPA-negatieve patiënten kan vroegtijdige behandeling de vooruitzichten verbeteren.”

‘Dokters zijn de piloten uit de jaren vijftig geworden’

De zorg wordt steeds complexer en de hoeveelheid patiëntdata is voor artsen nauwelijks nog te overzien. Cardioloog-intensivist Christiaan Meuwese en ruimtevaartdeskundige Joris Melkert onderzoeken samen wat de zorg kan leren van veiligheidsprincipes uit de luchtvaart.

Maak kennis met de moedermelkrobot: ‘Bespaart uren per dag’

Het bereiden van babyvoeding kost zorgmedewerkers dagelijks veel tijd. Tom Ouwehand werkt aan een robot die dit proces automatiseert. “We moeten mensen gebruiken waar we mensen nodig hebben: voor verzorging en innovatie. Robots zijn goed voor repetitief werk.”

GEM-team kijkt verder dan de acute klacht

Kwetsbare ouderen op de SEH hebben vaak meer nodig dan behandeling van hun acute klacht. Vera Hogervorst legt uit hoe een GEM-team met een brede blik tot passende zorg en een beter behandelplan komt. “Als je in het begin alles goed op een rij zet, ondervang je erg veel.”

‘Er moet zoveel mogelijk worden getransplanteerd’

Bij ernstige chronische nierschade moet transplantatie zo vroeg mogelijk in beeld komen, stelt Dennis Hesselink. “Een pre-emptieve niertransplantatie met een levende donor is met afstand de beste behandeling voor deze patiënten.”

Muziektherapie op de NICU: ‘We streven naar een stress- en pijnvrij ziekenhuis’

Muziektherapie lijkt stress bij premature baby's en hun ouders op de NICU te verminderen. Volgens Hanneke van Dokkum is het tijd om deze interventie een plek te geven binnen de neonatale zorg. “Als je erbij staat, dan voel en zie je dat muziektherapie goed doet.”

AR-bril helpt patiënten beter te inhaleren bij astma of COPD

Zeven op de tien patiënten met astma of COPD maken fouten bij het inhaleren van hun medicatie. Piet Ooms onderzocht of een AR-bril met 3D-instructies daarbij kan helpen en zag opvallende verbeteringen. “De patiënten maakten 80% minder inhalatiefouten.”