DOQ

Biomarkermeting in bloed helpt bij inschatten kwetsbaarheid ouderen

Verouderingsonderzoekers onder leiding van het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) hebben een combinatie van biomarkers in het bloed gevonden die kan helpen de gezondheidsstatus en kwetsbaarheid van ouderen in te schatten. Hun meting gaf consistente resultaten voor mannen en vrouwen boven de zestig jaar in vijf Europese landen. 

De wetenschappers zochten in het bloed van 44.168 personen naar biomarkers die iets zeggen over de levensverwachting van ouderen. Een groot deel van die personen was boven de zestig jaar. Na een uitgebreide analyse kwamen ze uit bij een set van 14 biomarkers die samen een goed beeld geven van de levensverwachting gedurende de komende 5 tot 10 jaar in het leven van de deelnemers.

In de set van biomarkers zitten bijvoorbeeld verschillende aminozuren – de bouwstenen van eiwitten – en het ‘goede’ en ‘slechte’ cholesterolniveau, de balans van vetzuren en ontstekingsparameters. De meting, ontwikkeld in Finland, is volgens de onderzoekers gemakkelijk uit te voeren en betaalbaar bij meting van grote aantallen mensen. De meting kan daardoor heel goed worden gebruikt in lopend bevolkings- en klinisch onderzoek bij ouderen.

Deze studie, de grootste van zijn soort, kon worden verricht door internationale samenwerking tussen biobanken, BBMRI-NL (Biobanking and BioMolecular Resources research Infrastructure The Netherlands) en het Max Planck Instituut voor de Biologie van Veroudering. De onderzoekers beschrijven hun resultaten in het wetenschappelijke tijdschrift Nature Communications.

Kwetsbare ouderen

De bloedmeting is bedoeld als eerste stap richting een meer persoonlijke behandeling van ouderen, legt onderzoeksleider prof. Eline Slagboom uit. “Als verouderingsonderzoekers willen we graag de biologische leeftijd vaststellen. De kalenderleeftijd zegt bij ouderen nu eenmaal niet zoveel over de algemene gezondheidsstatus: de ene 70-jarige is gezond, en de andere heeft al drie aandoeningen. Ouderen hebben soms ongemerkt een hoge biologische leeftijd, lopen risico op meerdere ziekten en reageren vaak onverwacht op een behandeling.”

Slagboom: “Als we met deze bloedmeting kwetsbare ouderen kunnen identificeren, is de volgende stap om hierop te anticiperen. Denk bijvoorbeeld aan aangepaste voeding voor iemand die een hoog risico heeft om snel spiermassa te verliezen tijdens een ziekenhuisopname. Het is ook denkbaar dat een dergelijke meting wordt gebruikt om te onderzoeken of een nieuw medicijn het risico op overlijden op een gunstige of ongunstige mate beïnvloedt.”

Niet voor het individu

Maar zo ver is het nog niet, benadrukt ze. “De uitslag van de bloedmeting zegt momenteel iets over de algemene gezondheidsstatus van de ruim 44 duizend personen in onze studie. Heel mooi, maar we kunnen nog niks zeggen over het risico op specifieke aandoeningen of het risico voor een individu. Zegt de uitslag bijvoorbeeld iets over het immuunsysteem, het metabolisme, spierkracht of over cognitie? En welke adviezen passen hierbij? Zo lang we niet weten waarnaar we precies kijken, kunnen we er geen adviezen op baseren en de meting niet toepassen in de kliniek.” De onderzoekers hebben nu wel een startpunt en werken aan het beantwoorden van deze vragen in BBMRI en het onderzoeksverband VOILA (Vitality Oriented Innovations fort he Lifecourse of the Ageing Society).

Bron: LUMC
Lees meer over:


Voor u geselecteerde artikelen

Casus: progressieve kortademigheid na embolisatie van een varicocele

Een 36-jarige man presenteert zich op de SEH met toenemende kortademigheid, hoesten, algehele malaise en koorts. Negen dagen ervoor heeft hij een endovasculaire embolisatie met cyanoacrylaat ondergaan vanwege een symptomatische varicocele. Wat is uw diagnose?

Meer halen uit bestaande medicijnen

Een verminderde nierfunctie betekende lange tijd dat pemetrexed geen behandeloptie was. Rob ter Heine en Nikki Bleijs-de Rouw onderzochten hoe dit toch veilig kan worden ingezet en lieten zien hoeveel winst te behalen valt met onderzoek naar bestaande geneesmiddelen.

Resistente schimmels: het ondergeschoven kindje in het gezondheidsdebat

Resistente schimmels vormen een groeiend maar nog onderbelicht gezondheidsrisico, waarschuwt Paul Verweij. Een internationale aanpak is hierbij nodig. “Tot vijf jaar geleden kenden wij Candida auris niet eens, nu verspreidt deze zich wereldwijd.”

AfriKNO helpt KNO-zorg in Tanzania te verbeteren

De stichting AfriKNO ondersteunt de KNO-zorg in Tanzania met scholing en materialen. Initiatiefnemer en KNO-arts Niels van Heerbeek vertelt: “Ze nodigden mij in Tanzania uit om langs te komen en hadden meteen een volle poli aan KNO-patiënten voor mij opgespaard.”

‘Kijk verder dan seks via penetratie’

Marieke Dewitte stelt dat seksualiteit in de spreekkamer te vaak automatisch gelijk wordt gesteld aan penetratie en functieherstel. “Waarom kijken we niet veel meer naar plezier tijdens seks, los van penetratie?”

Zorgprofessionals in de wachtkamer

De Afghaanse arts Roozeeta Murtaza staat te popelen om in Nederland aan de slag te gaan, maar moet lang wachten tot ze de verplichte BI-toets kan doen. “Dit geeft mij het gevoel dat ik stilsta of zelfs achteruit ga, terwijl ik altijd heb geleerd en gewerkt om verder te komen.”

Meer werkplezier, minder uitval: zes tips voor zorg­teams

Veel aandacht gaat uit naar het opvangen van uitval en het begeleiden van zorgmedewerkers die al ziek thuis zitten. Volgens Mariska Bingol kan dat anders. “We zijn vooral bezig met re-integratie, terwijl we meer zouden moeten investeren in het voorkómen van uitval.”

Hittegolf? Wees alert op deze medicatie!

Een hittegolf kan de werking en veiligheid van bepaalde geneesmiddelen beïnvloeden. Apotheker Bart Kremers legt uit bij welke medicatie extra alertheid nodig is. “Er is sprake van een verhoogd risico als het langer dan vijf achtereenvolgende dagen warmer is dan 25 ºC.”

Casus: vrouw met schildklierkanker en last van huidafwijkingen

Een 66-jarige vrouw met uitgezaaide schildklierkanker presenteert zich met pijnlijke huidafwijkingen op de kin. Enkele weken daarvoor heeft zij mogelijk herpes zoster elders in het gelaat gehad. Wat is uw diagnose?

‘Tip patiënten de mediterrane leef­stijl’

Volgens cardioloog Annemieke Jansen gaan gezond en lekker uitstekend samen in het mediterrane dieet. Samen met haar zus schrijft ze hierover kookboeken. “Schrijf patiënten de mediterrane leefstijl voor, er valt zoveel mee te winnen!”