DOQ

Candida-oesofagitis gerelateerd aan risico op slokdarmkanker bij achalasie

Een ontsteking van de slokdarm door een Candida-infectie, ofwel Candida-oesofagitis, geeft een verhoogd risico op slokdarmkanker bij patiënten met achalasie. Ook een hogere leeftijd en het mannelijk geslacht zijn risicofactoren. Dit schrijven Gwenny Fuhler en collega-onderzoekers uit het Rotterdamse Erasmus MC in JAMA Network Open.

Achalasie is een relatief zeldzame stoornis in de motoriek van de slokdarm die wordt gekenmerkt door een disfunctionele onderste slokdarmsfincter en afwezigheid van normale slokdarmperistaltiek. “Dit belemmert de voedselpassage”, legt Fuhler uit. “Hierdoor kunnen klachten als dysfagie, regurgitatie van onverteerd voedsel, pijn op de borst, brandend maagzuur en gewichtsverlies optreden.”

“Een van de hypothesen is dat langdurige stase van voedsel in de slokdarm bevorderlijk is voor bacteriële overgroei en gisting”

Onderzoeker Gwenny Fuhler

Neoplastische transformatie

Daarnaast hebben patiënten met achalasie een verhoogd risico op het ontwikkelen van slokdarmkanker. Ondanks de sterke correlatie tussen achalasie en slokdarmkanker, is er weinig bekend over de pathogenese van neoplastische transformatie bij patiënten met achalasie. Fuhler: “Een van de hypothesen is dat langdurige stase van voedsel in de slokdarm bevorderlijk is voor bacteriële overgroei en gisting, en dat aanhoudende chemische irritatie leidt tot chronische ontsteking en dysplasie van het slokdarmslijmvlies.”

Ook het microbioom speelt vermoedelijk een rol in het ontstaan van kanker. “We weten dat Candida-infecties bijdragen aan oncogene processen in verschillende kankersoorten, waaronder mond-, maag- en darmkanker”, licht Fuhler toe. “Maar hoe vaak Candida-oesofagitis voorkomt bij patiënten met achalasie en in welke mate deze infectie bijdraagt aan het risico op slokdarmkanker, was nog onduidelijk.”

Retrospectief onderzoek

Om dit beter in kaart te brengen, verrichten Fuhler en haar collega’s een retrospectief cohortonderzoek. “Ons cohort bestond uit 234 patiënten met achalasie (mediane leeftijd: 45 jaar; 50% man) die tussen 1 januari 1980 en 31 mei 2024 waren gediagnosticeerd, behandeld of gemonitord in het Erasmus MC. We waren vooral geïnteresseerd in de prevalentie van Candida-oesofagitis en de relatie met slokdarmkanker, waaronder ook hooggradige dysplasie werd gerekend.”

“Periodieke controle van de slokdarm moet worden overwogen bij patiënten met achalasie en Candida-oesofagitis”

Risicofactoren

Tijdens de follow-upperiode van mediaan 13 jaar trad Candida-oesofagitis op bij 29 patiënten (12%), met name in de eerste twee decennia nadat bij hen achalasie was vastgesteld. In totaal kregen 24 patiënten (10%) slokdarmkanker en bij 19 van deze 24 patiënten ging het om een plaveiselcelcarcinoom. Candida-oesofagitis in het verleden was onafhankelijk gerelateerd aan een verhoogd risico op slokdarmkanker (HR [95%-BI]: 8,24 [2,97-22,89]), evenals een hogere leeftijd op het moment dat de diagnose achalasie was gesteld (HR [95%-BI]: 1,06 [1,03-1,10]) en het mannelijk geslacht (HR [95%-BI]: 3,34 [1,08-10,36]).

Klinische relevantie

Volgens Fuhler onderstrepen de bevindingen de noodzaak van een betere documentatie van Candida-oesofagitis tijdens het monitoren van patiënten met achalasie. “Ook zijn wij van mening dat periodieke controle van de slokdarm (endoscopische surveillance) moet worden overwogen bij patiënten met achalasie en Candida-oesofagitis om slokdarmkanker vroegtijdig op te sporen.”

Referentie: Guo X, Lam SY, Janmaat VT, et al. Esophageal Candida infection and esophageal cancer risk in patients with achalasia. JAMA Netw Open. 2025;8:e2454685.

Lees meer over:


Voor u geselecteerde artikelen

Casus: progressieve kortademigheid na embolisatie van een varicocele

Een 36-jarige man presenteert zich op de SEH met toenemende kortademigheid, hoesten, algehele malaise en koorts. Negen dagen ervoor heeft hij een endovasculaire embolisatie met cyanoacrylaat ondergaan vanwege een symptomatische varicocele. Wat is uw diagnose?

Meer halen uit bestaande medicijnen

Een verminderde nierfunctie betekende lange tijd dat pemetrexed geen behandeloptie was. Rob ter Heine en Nikki Bleijs-de Rouw onderzochten hoe dit toch veilig kan worden ingezet en lieten zien hoeveel winst te behalen valt met onderzoek naar bestaande geneesmiddelen.

Resistente schimmels: het ondergeschoven kindje in het gezondheidsdebat

Resistente schimmels vormen een groeiend maar nog onderbelicht gezondheidsrisico, waarschuwt Paul Verweij. Een internationale aanpak is hierbij nodig. “Tot vijf jaar geleden kenden wij Candida auris niet eens, nu verspreidt deze zich wereldwijd.”

AfriKNO helpt KNO-zorg in Tanzania te verbeteren

De stichting AfriKNO ondersteunt de KNO-zorg in Tanzania met scholing en materialen. Initiatiefnemer en KNO-arts Niels van Heerbeek vertelt: “Ze nodigden mij in Tanzania uit om langs te komen en hadden meteen een volle poli aan KNO-patiënten voor mij opgespaard.”

‘Kijk verder dan seks via penetratie’

Marieke Dewitte stelt dat seksualiteit in de spreekkamer te vaak automatisch gelijk wordt gesteld aan penetratie en functieherstel. “Waarom kijken we niet veel meer naar plezier tijdens seks, los van penetratie?”

Zorgprofessionals in de wachtkamer

De Afghaanse arts Roozeeta Murtaza staat te popelen om in Nederland aan de slag te gaan, maar moet lang wachten tot ze de verplichte BI-toets kan doen. “Dit geeft mij het gevoel dat ik stilsta of zelfs achteruit ga, terwijl ik altijd heb geleerd en gewerkt om verder te komen.”

Meer werkplezier, minder uitval: zes tips voor zorg­teams

Veel aandacht gaat uit naar het opvangen van uitval en het begeleiden van zorgmedewerkers die al ziek thuis zitten. Volgens Mariska Bingol kan dat anders. “We zijn vooral bezig met re-integratie, terwijl we meer zouden moeten investeren in het voorkómen van uitval.”

Hittegolf? Wees alert op deze medicatie!

Een hittegolf kan de werking en veiligheid van bepaalde geneesmiddelen beïnvloeden. Apotheker Bart Kremers legt uit bij welke medicatie extra alertheid nodig is. “Er is sprake van een verhoogd risico als het langer dan vijf achtereenvolgende dagen warmer is dan 25 ºC.”

Casus: vrouw met schildklierkanker en last van huidafwijkingen

Een 66-jarige vrouw met uitgezaaide schildklierkanker presenteert zich met pijnlijke huidafwijkingen op de kin. Enkele weken daarvoor heeft zij mogelijk herpes zoster elders in het gelaat gehad. Wat is uw diagnose?

‘Tip patiënten de mediterrane leef­stijl’

Volgens cardioloog Annemieke Jansen gaan gezond en lekker uitstekend samen in het mediterrane dieet. Samen met haar zus schrijft ze hierover kookboeken. “Schrijf patiënten de mediterrane leefstijl voor, er valt zoveel mee te winnen!”