DOQ

‘Elke millimeter die je kunt sparen, telt’

Hoe langer de plasbuis na een prostatectomie, hoe kleiner de kans op incontinentie. Dat ontdekte Alexander Beulens, die eind juni promoveerde aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Met zijn bevindingen heeft Beulens de eerste steen gelegd voor betere uitkomsten bij een prostaatverwijdering.

In zijn studie ontrafelt Beulens de relatie tussen operatievaardigheden en patiëntenuitkomsten bij robotgeassisteerde prostatectomie. Hij laat zien hoe videoanalyse robotchirurgie in de urologie naar een hoger plan kan tillen. Voor zijn onderzoek bestudeerde hij zelf vele video-opnames van prostatectomie-operaties. “Ik heb tientallen video’s vijf of zes keer achter elkaar bekeken. Dat zijn opnames van zo’n drie uur per stuk, want zo lang duurt zo’n operatie. Een enorme klus!”

“In vervolgonderzoek testen we of de computer de videoanalyse kan doen met behulp van kunstmatige intelligentie”

Onderzoeker en arts-assistent in opleiding tot specialist Ouderengeneeskunde Alexander Beulens

Impotentie

Na een prostaatverwijdering is er kans op impotentie en incontinentie. Voor verbetering van die impotentie geeft Beulens’ studie geen vingerwijzingen. “Ik heb daar wel onderzoek naar gedaan, maar dat leverde weinig nieuwe informatie op”, vertelt hij. “Bij impotentie zijn er een aantal open deuren. Zo weten we dat een patiënt impotent is als je de neurovasculaire bundel verwijdert. Maar welke andere factoren eventueel een rol spelen, heb ik in dit onderzoek niet kunnen specificeren. In vervolgonderzoek testen we of de computer de videoanalyse kan doen met behulp van kunstmatige intelligentie. We kunnen dan meer in detail gaan kijken, onder andere naar de precieze factoren die leiden tot impotentie.”

Lengte plasbuis

De lengte van het stukje plasbuis dat na een prostaatverwijdering achterblijft, was tijdens Beulens’ onderzoek beter te kwantificeren. En daar zag hij iets belangrijks: hoe langer de plasbuis na de operatie is, hoe kleiner de kans op incontinentie. “Het is vooral belangrijk het stukje plasbuis dat vóór de bekkenbodem ligt, wat langer te houden. Bij continente mannen heeft de plasbuis een gemiddelde lengte van 12,94 millimeter, terwijl dat bij incontinente mannen 10,50 millimeter is. Die 2,44 millimeter maken een groot verschil. Elke millimeter die je kunt sparen, telt.”

 “Als we in een grote populatie tot dezelfde bevindingen komen, gaan er deuren open voor operateurs”

Vervolgonderzoek

In zijn studie includeerde Beulens 50 patiënten. “In het vervolgonderzoek dat nu loopt, kijken we of we in een grote populatie tot dezelfde bevindingen komen. Als dat zo is, gaan er deuren open voor operateurs. Er wordt momenteel namelijk een systeem ontwikkeld dat met behulp van kunstmatige intelligentie de urethra automatisch meet.” Drie mensen werken aan de ontwikkeling van dat systeem: Joris de Nijs (Master student Technische universiteit Eindhoven), Fons van der Sommen (universitair hoofddocent aan de Technische Universiteit Eindhoven) en Willem Brinkman (uroloog bij het UMC Utrecht). De eerste resultaten zijn volgens Beulens veelbelovend. Ze worden binnenkort gepubliceerd.

Switch

Hoewel Beulens nog steeds in de ‘we’-vorm praat, heeft hij in het vervolgonderzoek alleen nog een adviserende rol. Door post-covid lukte het hem niet meer de lange dagen in het ziekenhuis te maken voor de specialisatie urologie. Voor hem reden om de switch te maken naar arts-assistent in opleiding tot specialist Ouderengeneeskunde in een verpleeghuis. En hoewel hij inmiddels volledig is hersteld van post-covid, blijft hij bij zijn nieuwe specialisatie. “Het is een mooi vak, waar je de tijd hebt om het leven van oudere mensen elke dag een beetje mooier te maken.”

“Ik vind het een mooie ontwikkeling dat de centra samenwerken om prostatectomie te verbeteren”

Samenwerking

Het neemt niet weg dat Beulens geïnteresseerd blijft in de urologie. Hij voerde zijn onderzoek uit bij het Nivel, in samenwerking met het Antoni van Leeuwenhoek ziekenhuis, het Catharina Ziekenhuis, het Canisius Wilhelmina Ziekenhuis, het Erasmus MC en Maastricht University. Die centra zijn ook betrokken bij het vervolgonderzoek. “Ik vind het een mooie ontwikkeling dat de centra samenwerken om de resultaten van prostatectomie op nationaal niveau te verbeteren. Op die manier kunnen we komen tot de beste uitkomst voor de patiënt.”

Referentie:
1. Beulens AJW. The training and assessment of surgical skills in robot assisted surgery. 2023. 420 p. doi: 10.5463/thesis.33

Lees meer over:


Voor u geselecteerde artikelen

Aandacht voor sterven

Rozemarijn van Bruchem-Visser pleit voor meer aandacht voor het stervensproces van de patiënt vanuit de zorgverlener. “Het ontbreekt vaak aan kennis over de praktische aspecten. Dat maakt het lastig om het gesprek te openen voor veel zorgverleners.”

Taalbarrière en geen tolk? Geen passende zorg

“Sinds het ministerie van VWS in 2012 de subsidie voor landelijke tolkendiensten stopte zien we veel onwenselijke situaties. Zo kunnen we geen passende zorg bieden”, vertelt jeugdarts Petra de Jong. Ze zet zich in voor de campagne ‘Tolken terug in de zorg, alstublieft’.

Casus: man met veranderd defatiepatroon, krampen en borborygmi

Een man wordt gestuurd in verband met een veranderd defecatiepatroon, met krampen en borborygmi. Er is geen bloedverlies. De eetlust is normaal en er is geen gewichtsverlies. Wat is uw diagnose?

Een dokter is geen monteur

Pieter Barnhoorn pleit voor bezielde en bezielende zorg, waarbij contact met de patiënt centraal staat. Zijn visie overstijgt het traditionele biomedische model: “Waarom moet alles efficiënt en onpersoonlijk? Dat is toch niet de reden waarom mensen de zorg in gaan?”

Casus: patiënt met veel jeuk

U ziet een zestienjarige patiënte met veel jeuk en een blanco voorgeschiedenis. Patiënte krijgt een corticosteroïd van de huisarts, maar dat helpt niet. Wat is uw diagnose?

Voer een open gesprek na diagnose dementie

Judith Meijers wil standaard een open gesprek over wensen en grenzen met mensen die net de diagnose dementie hebben gekregen. “Zorgprofessionals die deze gesprekken voeren, vertelden dat ze meer voldoening uit hun werk halen.”

Casus: man met bloedverlies per anum

Een man van 67 jaar komt omdat hij helder rood bloedverlies per anum heeft. Er zijn geen andere klachten, de eetlust is goed, hij is niet afgevallen. De familie anamnese is niet bijdragend. Wat is uw diagnose?

Familie­gesprekken op de IC: zo kan het morgen beter

Artsen kunnen familieleden van IC-patiënten beter betrekken als ze inspelen op hun wensen, concludeerde Aranka Akkermans. Hiervoor geeft ze concrete handvatten. “Artsen vullen intuïtief zelf in hoe de naasten betrokken willen worden.”

‘Practice what you preach’

Huisarts Chris Otten geeft praktische tips om leefstijl en preventie meer aandacht in de spreekkamer te geven. Wat werkt en wat beslist niet? “Ik máák tijd voor een leefstijlgesprek. Desnoods laat ik er mijn spreekuur voor uitlopen.”

‘Niet behandelen is ook een optie’

Existentieel behandelen gaat ervan uit dat een patiënt pas een weloverwogen beslissing kan maken als hij álle gevolgen kent. Tatjana Seute onderzoekt hoe dit het beste ingezet kan worden in de praktijk. “Het is belangrijk dat je als arts weet wie je tegenover je hebt.”


0
Laat een reactie achterx