DOQ

Gezonder en gelukkiger leven in Bloeizone Bakkeveen

Fitter, slanker, gezonder eten, en ook: minder eenzaamheid, meer sociale contacten, meer natuurbeleving, het gevoel dat je deel bent van een leefgemeenschap. Bloeizone Bakkeveen, een Fries dorp op de provinciegrens met Drenthe en Groningen, heeft talrijke positieve effecten. Jon Brouwers, huisarts en initiatiefnemer, is trots op de resultaten. “Met Bloeizone Bakkeveen willen we de inwoners van Bakkeveen ervan bewust maken hoe ze gezonder kunnen leven”, legt ze uit.

Sinds 2008 is Brouwers huisarts in Bakkeveen. In die jaren zag ze veel chronisch zieke patiënten op haar spreekuur, patiënten met hoge bloeddruk, hoge cholesterol, hart- en vaatproblematiek, depressie, eenzaamheid. “Als huisarts stel ik dan de diagnose en schrijf medicatie voor of verwijs door. Sommige patiënten slikten iedere dag handenvol pillen. Toch gingen ze zich niet beter voelen. De bloeddruk en de bloedsuiker gingen weliswaar omlaag, maar verder veranderde er niets.”

Huisarts Jon Brouwers

Blue zones

Brouwers wilde hier als huisarts iets tegen doen. Ze las in die tijd veel over de blue zones, gemeenschappen waar mensen gezond en gelukkig honderd jaar worden. “Er is veel onderzoek gedaan naar die blue zones, die je bijvoorbeeld veel aantreft in Japan. Mensen worden er honderd jaar in een goede gezondheid, ze wonen nog zelfstandig thuis, werken in de tuin noem maar op.”

“Het gevoel dat je ergens thuishoort, met de juiste mensen om je heen, dat je bij een groep hoort.”

Gemeenschapsgevoel

Het gemeenschapsgevoel, dát is de kracht van de blue zones. “Het gevoel dat je ergens thuishoort, met de juiste mensen om je heen, dat je bij een groep hoort. Ik wist: dat wil ik ook in Bakkeveen.” Dat is gelukt. Door lezingen en voorlichting over gezonder leven wist Brouwers de inwoners van Bakkeveen binnen de kortste keren enthousiast te maken. Ze deed dat niet alleen, benadrukt ze, maar samen met vrijwilligers uit het sociaal-cultureel werk in het dorp. “We zijn samen begonnen.”

Positieve Gezondheid

Draagvlak, daar begint alles mee stelt Brouwers. “Het is belangrijk dat je inwoners meekrijgt. Zij moeten er de zin van inzien.” En dat doen ze, want ongeveer de helft van de 2.000 inwoners van Bakkeveen nam in de afgelopen tijd deel aan één of meer activiteiten van de Bloeizone. “We hebben een vaste groep van zo’n vijftig vrijwilligers. Die organiseren activiteiten op het gebied van voeding, beweging, zingeving, slaap, ontspanning, sociale leefomgeving. Dat zijn pijlers van het concept Positieve Gezondheid van Machteld Huber, dat we verbinden met onze bloeizone. Bakkeveen is óók een Positief Gezondheidsdorp.”

Gezamenlijke boswandeling

Samen een boswandeling maken. Een (h)eerlijk-eten-groep waarbij drie dorpsbewoners drie andere inwoners die ze nog niet kennen uitnodigen om samen een gezonde maaltijd te koken. Gezamenlijke voorlichting over gezonde slaap. Samen bloembollen planten in de gemeenteborders. Het is slechts een greep uit de activiteiten van Bloeizone Bakkeveen.

“Inwoners worden fitter, hebben een lagere BMI, bloeddruk en suikerwaarden dalen”

Fit-testen

“Daarnaast organiseren we regelmatig fit-testen voor inwoners. In de tussentijd doen ze mee aan beweeggroepjes, gezond-eten-groepjes, wandelactiviteiten, en daarna testen we hen opnieuw. Dat geeft supergoede resultaten. Inwoners worden fitter, hebben een lagere BMI, bloeddruk en suikerwaarden dalen. Ondertussen leren ze hun inwoners beter kennen, en wordt het gemeenschapsgevoel versterkt.”

Bloeizone Friesland

Het succes van Bloeizone is niet onopgemerkt gebleven. “Andere gemeenten kloppen bij ons aan voor advies. Er zijn inmiddels zes andere Friese gemeenten die zichzelf Bloeizone noemen. De provincie Friesland stimuleert dat. Die heeft zichzelf benoemd als Bloeizone Friesland.”

“De huisarts kan het goede voorbeeld geven, bijvoorbeeld door op de fiets visites af te leggen”

Grotere gemeenten

Kunnen grotere gemeenten als Amsterdam, Utrecht of Den Haag eveneens een Bloeizone worden? “Ja, zolang je het maar klein houdt. Begin daarom in je eigen straat, je eigen wijk, de eigen schoolklas. Het moet behapbaar blijven.” Daarnaast is het belangrijk dat de motivatie uit de mensen zelf komt. “Al werkt het goed als er iemand is die het initiatief neemt. Dat kan de huisarts zijn. Die kan het goede voorbeeld geven, bijvoorbeeld door op de fiets visites af te leggen of patiënten groen op recept voor te schrijven in plaats van het zoveelste pilletje. En vooral door na te denken of hij of zij zelf wel gezond leeft. Practice what you preach, dat geldt ook voor de huisarts.”

Meer voldoening

Bloeizone Bakkeveen heeft Brouwers veel opgeleverd. “Het geeft me meer voldoening tijdens mijn spreekuur, omdat ik op een andere manier het gesprek voer met patiënten. Ik stel andere vragen, richt me meer op hun gezin, hun werk, hun manier van leven. Ik hoor nu meer over de achtergronden van iemand dan wanneer ik me puur richt op de klachten. Ik kan daardoor meer voor patiënten doen, bijvoorbeeld door ze goede leefstijladviezen te geven. Patiënten zijn daar veelal meer mee geholpen dan met het zoveelste recept.”

Lees meer over:


Voor u geselecteerde artikelen

Casus: man met hematurie, mictieklachten en afwijkingen in de blaas

Een 66-jarige man bezoekt de polikliniek Urologie vanwege macroscopische hematurie en mictieklachten. Hij heeft al jaren een slappe straal en moeite met helemaal leegplassen. Ook moet hij één tot twee keer per nacht plassen. Wat is uw diagnose?

‘Elk specialisme moet op zoek naar zijn eigen fietshelm-project’

Marcel Aries combineert zijn werk als intensivist met een nieuwe rol als preventie-intensivist. Hij pleit ervoor dat iedere medisch specialist zich inzet voor preventie van vermijdbare aandoeningen en letsels. “Ik zie zoveel ellende die te voorkomen is.”

‘De Nutritheker’: medicatie­gebruik terug­dringen door verbete­ring van leefstijl

Rinske Pauw verruilde de ziekenhuisapotheek voor een praktijk waarin medicatie, voeding en leefstijl samenkomen. “Het heeft me altijd geboeid hoe je door preventie mensen gezond kunt houden, met zo min mogelijk medicatie.”

‘Dokter, hoe is het met mijn frame?’

Meer dan veertig jaar stond wielerarts Jos Benders midden in het peloton om acute medische zorg te verlenen. Nu hij het stokje overdraagt, blikt hij terug op een tijd vol mooie herinneringen én uitdagingen. “Ik was als eerste arts bij geletruidrager Fabian Cancellara.”

‘Claimende en eisende patiënten maken de werk­druk onhoudbaar’

Dermatoloog Annemie Galimont stopte met haar specialisatie ‘eczeem’. Het grensoverschrijdende gedrag waar ze mee te maken kreeg, werd haar te veel. “Jij hebt een weekendje getiktokt en komt míj vertellen hoe ik mijn werk moet doen?”

Patiënten positief over doorgebruik van thuis­medicatie in het ziekenhuis

In Rijnstate mogen patiënten hun thuismedicatie doorgebruiken tijdens een opname. Claudia Heijens vertelt wat dit oplevert. “We moeten niet voor 100% het proces willen controleren, maar ook dingen los durven laten.”

Nederlandse gezondheidszorg schiet tekort voor kwetsbare ouderen

Emiel Hoogendijk onderzocht hoe sociale isolatie en kwetsbaarheid elkaar versterken bij ouderen en geeft aanbevelingen voor aanpassingen in de gezondheidszorg die bijdragen aan ‘healthy ageing’. “De medische zorg en sociale zorg zouden beter geïntegreerd moeten worden.”

Casus: vrouw met jeukende getatoeëerde wenkbrauwen

Een 69-jarige vrouw met allergisch contacteczeem en hooikoorts bezoekt uw spreekuur vanwege jeuk en zwelling van haar getatoeëerde wenkbrauwen sinds een jaar. Behalve de zwelling ziet u ook een scherp begrensde, erythemateuze plaque en schilfering. Wat is uw diagnose?

Duurzame leefstijl­verbete­ring: ‘Begin met kleine stappen’

Waarom lukt het ons vaak niet om gezonder te leven, zelfs als we weten wat goed voor ons is? En hoe voorkomen we dat goede voornemens voortijdig stranden? In zijn boek laat psychiater Rogier Hoenders zien hoe zorgverleners hun patiënten én zichzelf op het juiste spoor kunnen zetten.

Een tweede leven voor niet-gebruikte geneesmiddelen

Jaarlijks wordt voor zeker 100 miljoen euro aan ongebruikte medicatie vernietigd. Doodzonde, vindt apotheker Bart van den Bemt. Zijn studies droegen bij aan een wijziging van de Europese wetgeving, waardoor heruitgifte onder voorwaarden mogelijk wordt.