hsCRP van invloed op cardiovasculaire risico van lipoproteïne(a)

Alleen bij een gelijktijdige verhoging van het hoog-sensitieve C-reactief proteïne (hsCRP) gaat een hoog niveau van lipoproteïne(a) (Lp(a)) gepaard met een toegenomen risico op atherosclerotische hart- en vaatziekten. Deze uitkomsten van een multi-etnische studie verschenen in JACC.

De pathogenese van atherosclerose hart- en vaatziekten is complex en wordt beïnvloed door meerdere niet-aanpasbare en aanpasbare factoren. In de INTERHEART-studie zijn negen belangrijke risicofactoren gevonden: verhoogde lipiden, roken, hypertensie, diabetes, abdominale obesitas, psychosociale factoren, consumptie van fruit/groenten, consumptie van alcohol en regelmatige lichaamsbeweging. Deze factoren boden een verklaring voor 90% van het CV-risico op bevolkingsniveau onder mannen en 94% van het risico onder vrouwen.

Biomarkers

Het belang van deze factoren verschilt echter aanzienlijk van land tot land en sommige van deze factoren fungeren als predisponerende en niet als oorzakelijke factoren, bijvoorbeeld obesitas en voeding. Bovendien kan de prevalentie van risicofactoren in verschillende richtingen veranderen, vaak vanwege sociaal-economische en politieke ontwikkelingen.
Desalniettemin is er grote vooruitgang geboekt bij het identificeren van biomarkers die gepaard gaan met de vatbaarheid of het risico op hart- en vaatziekten en cardiovasculaire (CV)-events. Sommige van deze biomarkers gelden als gevalideerde surrogaateindpunten voor CV-uitkomsten.

Lp(a) en hsCRP

Er is weinig bekend over het verband tussen Lp(a) en hsCRP en hun gezamenlijke verband met atherosclerotische hart- en vaatziekten. Het doel van de gerefereerde multi-etnische studie was om te beoordelen of het Lp(a)-gerelateerde risico op atherosclerotische hart- en vaatziekten verandert op basis van het hsCRP-niveau in de context van primaire preventie.
De huidige studie omvatte 4.679 deelnemers van de Multi-Ethnic Study of Atherosclerosis (MESA). Gedurende de follow-up van gemiddeld 13,6 jaar traden 684 CV -events op. Er werd een significante interactie waargenomen tussen Lp(a) en hsCRP (p = 0,04). Bij patiënten met een hsCRP van < 2 mg/l werd geen significant CV-risico waargenomen in geval van een willekeurig niveau van Lp(a) van 50-100 mg/dl. Dat verband werd wel gevonden bij degenen met een hsCRP van ≥ 2 mg/l en een Lp(a) van 50-100 mg/dl (hazard ratio 1,36) en bij degenen met een Lp(a) van ≥ 100 mg/dl (HR 2,09).
Geïsoleerde verhogingen van Lp(a) of hsCRP gingen niet gepaard met een toegenomen risico op hart- en vaatziekten. Daarentegen ging de combinatie van verhoogde Lp(a) (≥ 50 mg/dl) en hsCRP (≥ 2 mg/l) op een onafhankelijke wijze gepaard met een significant CV-risico (HR 1,62) en sterfte door alle oorzaken (HR 1,39).

Intensiever CVRM

Personen bij wie het Lp(a) verhoogd is en sprake is van een systemische ontsteking, hebben een toegenomen risico op atherosclerotische hart- en vaatziekten en sterfte door alle oorzaken. Daarom is bij hen eventueel een intensievere cardiovasculaire surveillance en behandeling nodig.

Referentie: Zhang W, Speiser JL, Ye F, et al. High-Sensitivity C-Reactive Protein Modifies the Cardiovascular Risk of Lipoprotein(a): Multi-Ethnic Study of Atherosclerosis. J Am Coll Cardiol. 2021;78:1083-1094. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/34503676/ , https://www.jacc.org/doi/full/10.1016/j.jacc.2021.07.016

Lees meer over: