DOQ

Integra­tieve zorg is de toe­komst

Oncologisch chirurg Eva Noorda heeft het opereren voorlopig vaarwelgezegd. Ze stort zich fulltime op integratieve zorg. Met haar poli in het Isala ziekenhuis helpt ze kankerpatiënten die zelf aan de slag willen met hun gezondheid. “Alle artsen zouden op dit gebied basiskennis mogen hebben.”

Een aantal collega’s zag het aankomen, anderen waren toch wat verbaasd. Maar steun kreeg ze zeker toen chirurg Eva Noorda ervoor koos zich volledig op de integratieve zorg te gaan storten. “Natuurlijk is het een grote stap”, vertelt ze. “Je hebt als chirurg zo hard gewerkt om ergens te komen en dan stop je. Maar wat ik nu doe is echt belangrijk.”
Integratieve zorg is in de Nederlandse zorg nog geen ingeburgerd begrip. Noorda omschrijft het als reguliere zorg plus leefstijl plus bewezen complementaire zorg. Haar eigen ziekenhuis ziet de waarde en biedt als een van de weinige ziekenhuizen in Nederland een speciale poli. “Het is echt een investering van het Isala.”


“Steeds vaker vroegen patiënten me: ‘Wat kan ik zelf doen nu ik kanker heb”

Oncologisch chirurg Eva Noorda

Extra zorg bij kanker

De reden voor een carrièreswitch drong zich de afgelopen jaren langzaam maar zeker op in haar spreekkamer. “Ik heb tien jaar geopereerd, vooral borstkankerpatiënten, en ik had er veel lol in. Ze zeggen weleens dat chirurgen niet praten, maar ik praatte drie dagen in de week en opereerde één dag. Steeds vaker vroegen patiënten me: ‘Wat kan ik zelf doen nu ik kanker heb’. Daar had ik eigenlijk geen goed antwoord op en mijn collega’s ook niet. Ik ben me gaan verdiepen in extra zorg bij kanker en kwam uit op integratieve zorg. Vervolgens ben ik de opleiding gaan doen en heb ik de poli opgezet.”

Noorda zet zich nu als arts in voor betere uitkomsten tijdens en na kankerbehandelingen. “Er zijn drie redenen waarom mensen kanker krijgen: erfelijke factoren, pech en omgevings- en leefstijlfactoren. Je zult het nooit weten. Ik ga met dit werk niet in de preventiehoek zitten, het gaat me niet om wat mensen niet meer mogen of juist moeten. Het gaat om eigen regie hebben en meer bewustzijn. Alles wat ik inzet en adviseer is op basis van wetenschappelijk onderzoek, evidence based dus.”

“Alles wat ik inzet is op basis van wetenschappelijk onderzoek”

Zingeving en ontspanning

Patiënten zoeken tegenwoordig hoe dan ook hun eigen weg, merkt Noorda. “De ziekenhuisbehandelingen alleen vinden ze niet voldoende. Een groot deel gaat zelf al met leefstijlveranderingen aan de slag. Sommige dingen die ze doen zijn veilig, andere niet. Wie ingewikkelde vragen heeft, komt op de poli.
Ik werk met het Leefstijlroer van de Vereniging Arts en Leefstijl waarbij alles aan bod komt voor je gezondheid. Niet alleen de ziekenhuiszorg en de medicatie, maar ook leefstijl, zingeving en ontspanning. Bij somberheid en angst adviseer ik bijvoorbeeld mindfulness of verwijs ik naar een psycholoog. Ik ben ervan overtuigd dat zingeving meer aandacht verdient. Voor wie of wat wil je gezond zijn? Waar sta je voor op?”

“Voor wie of wat wil je gezond zijn? Waar sta je voor op?”

Opleiding

Volgens Noorda hebben de meeste artsen in hun opleiding nauwelijks op deze manier over gezondheid kennis opgedaan. Zijzelf ook niet. “Alle artsen zouden op dit gebied basiskennis mogen hebben. Integratieve zorg is de toekomst. Als chirurg heb ik basiskennis van specialismen, ik weet hoe het hart werkt en kan verwijzen naar een cardioloog. Zo zouden artsen meer over integratieve zorg moeten weten. Onder de huidige studenten leeft het onderwerp zeker. Zij hebben, buiten de opleiding om, zelf een stichting ‘Student en leefstijl’ opgericht, met afdelingen bij alle faculteiten.”
De inspanningen van Noorda vallen op, in ieder geval in haar eigen ziekenhuis. Van de cliëntenraad heeft ze begin 2023 een kwaliteitsprijs gekregen omdat patiënten de begeleiding zo waarderen. Noorda: “Er is nog zoveel te doen en ik vind het zo leuk. Al weet ik niet met zekerheid of ik nooit meer chirurg zal zijn.”

Lees meer over:


Voor u geselecteerde artikelen

Als oorlog de zorg op de proef stelt

Bij een grootschalig conflict zullen ook Nederlandse ziekenhuizen grote aantallen gewonde militairen moeten opvangen. Traumachirurg en militair Eelco Huizinga vertelt wat dat van de zorg kan vragen. “Als zorgprofessional moet je je afvragen: wat wordt er van mij verwacht?”

Wacht niet tot de patiënt zich uitspreekt

Patiënten lijken tegenwoordig mondiger dan ooit. Maar vijftig jaar onderzoek laat een ander beeld zien. Mondigheid blijkt bovendien niet alleen iets van de patiënt: ook de zorgverlener bepaalt hoeveel ruimte een patiënt krijgt, stelt Sandra van Dulmen.

Casus: vrouw met pijn op de borst na kankerdiagnose

Een 73-jarige vrouw bezoekt de Spoedeisende Hulp vanwege misselijkheid, kortademigheid en acute pijn op de borst. Een paar dagen ervoor kreeg zij te horen dat zij waarschijnlijk uitgezaaide alvleesklierkanker heeft. Wat is uw diagnose?

Gebrek aan samenwerking remt inzet van AI in de zorg

Veel AI-toepassingen voor de zorg bereiken de werkvloer niet. Sara Ben Hmido onderzocht welke barrières implementatie in de weg staan en legt uit waarom samenwerking vanaf het begin cruciaal is. “Als AI-ontwikkelaar moet je vanaf het begin optrekken met zorgverleners.”

Casus: vrouw met symptomatisch galsteenlijden zonder cholecystitis

Een 41-jarige vrouw bezoekt de SEH vanwege buikpijn. Echografie van het abdomen toont een dunwandige galblaas gevuld met concrementen en verwijde galwegen. De radioloog concludeert dat er sprake is van choledocholithiasis zonder cholecystitis. Wat is uw beleid?

Voorkom aangeleerde hulpe­­loosheid: laat zorgprofessionals zelf met oplos­­singen komen

Als zorgprofessionals herhaaldelijk ervaren dat hun inbreng niets verandert, kunnen ze stoppen met meedenken. Kjeld Aij legt uit hoe kleine verbeteringen en meer invloed op de werkvloer aangeleerde hulpeloosheid kunnen voorkomen. “Er is bijna altijd enige invloed, hoe klein ook.”

Op het spoor van een intoxicatie

Volgens SEH-arts en toxicoloog Femke Gresnigt ontbreekt een intoxicatie nog te vaak in de differentiaaldiagnose. “Soms denken we daar pas aan als andere oorzaken zijn uitgesloten. Dan kan er al kostbare tijd verloren zijn gegaan.”

Casus: progressieve kortademigheid na embolisatie van een varicocele

Een 36-jarige man presenteert zich op de SEH met toenemende kortademigheid, hoesten, algehele malaise en koorts. Negen dagen ervoor heeft hij een endovasculaire embolisatie met cyanoacrylaat ondergaan vanwege een symptomatische varicocele. Wat is uw diagnose?

Meer halen uit bestaande medicijnen

Een verminderde nierfunctie betekende lange tijd dat pemetrexed geen behandeloptie was. Rob ter Heine en Nikki Bleijs-de Rouw onderzochten hoe dit toch veilig kan worden ingezet en lieten zien hoeveel winst te behalen valt met onderzoek naar bestaande geneesmiddelen.

Resistente schimmels: het ondergeschoven kindje in het gezondheidsdebat

Resistente schimmels vormen een groeiend maar nog onderbelicht gezondheidsrisico, waarschuwt Paul Verweij. Een internationale aanpak is hierbij nodig. “Tot vijf jaar geleden kenden wij Candida auris niet eens, nu verspreidt deze zich wereldwijd.”


Lees ook: Steeds meer apothekers zetten in op verbetering leefstijl

Naar dit artikel »