DOQ

Jeugdige en brede denktank werkt aan oplossingen voor de zorg

In de Denktank Gezond Verstand werken studenten uit verschillende studierichtingen samen aan oplossingen voor vraagstukken van ziekenhuizen. “Zij leren zo wat nodig is om samen verandering in gang te zetten”, vertelt initiatiefnemer Daantje Gratama, die als anios werkzaam is op de afdeling Interne geneeskunde van het Antoni van Leeuwenhoek in Amsterdam.

De denktank bestaat sinds 2023. Studenten kunnen solliciteren om eraan mee te doen. Er zijn 20 plekken, maar in de huidige sollicitatieronde waren er al zo’n 50 aanmeldingen. Er is dus veel belangstelling, concludeert Gratama. “De studenten gaan enkele maanden aan de slag met een specifieke vraag vanuit een ziekenhuis. Zij zoeken samen naar oplossingen vanuit hun eigen interessegebied. Die presenteren zij tijdens ons jaarlijkse symposium.”

“In de geneeskundeopleiding leer je weinig over de inrichting en actuele problemen van de zorg”

Anios Interne geneeskunde Daantje Gratama

Laten meedenken

Het idee ontstond bij Gratama tijdens de coronapandemie. Zij studeerde toen geneeskunde en kreeg vragen van vrienden over de coronamaatregelen. Zoals: waardoor is er een beddentekort, en wat is ‘code zwart’? “Ik had daar nauwelijks antwoord op. In de geneeskundeopleiding leer je weinig over de inrichting en actuele problemen van de zorg. Daarmee kun je ook te maken krijgen als je bijvoorbeeld rechten of economie studeert. Ik wilde daarom de jongere generatie betrekken bij het zorgsysteem, en hen laten meedenken over oplossingen. Die kunnen liggen in bijvoorbeeld technologie en meer preventie.”

Besparing

De studenten in de denktank pakken zorgvraagstukken vanuit verschillende richtingen aan. Ziekenhuizen kunnen een concrete vraag indienen bij de denktank, waarna de studenten er een half jaar in groepjes mee aan de slag gaan. Een van de eerste vragen ging over de voorraad steriele producten op de operatieafdeling. “Het ziekenhuis had geen goed zicht op de inventaris en op de benodigde hoeveelheid OK-materialen. Dat is niet efficiënt”, vertelt Gratama. “Het ziekenhuis wilde er aanvankelijk nieuwe software voor aanschaffen. Maar de studenten in de denktank hebben de workflow in kaart gebracht, van bestellen tot gebruiken, en zijn in gesprek gegaan met iedereen die daarbij betrokken is. Het bleek dat de communicatie in die keten niet optimaal was. Met betere communicatie, bijvoorbeeld via één centraal punt, was geen nieuwe software nodig. Dat was een flinke besparing voor het ziekenhuis.”

“We hopen een generatie te creëren van professionals met vernieuwende ideeën”

Onbevangen

Volgens Gratama heeft het veel meerwaarde als een groep studenten samen werken aan een vraagstuk. “Ze zijn optimistisch, onbevangen en denken anders dan oudere zorgprofessionals. Ze hebben weliswaar minder ervaring, maar gaan wel met ervaren mensen in gesprek. Dus zo nemen ze toch ervaring mee in hun oplossingen.” Gratama realiseert zich dat de denktank niet meteen het hele zorgsysteem kan veranderen. Zij is er bewust klein mee gestart. Ze ziet al wel resultaat, en ook een mooi neveneffect. “Alle studenten die hebben meegedaan, kijken veel bewuster naar processen die gaande zijn. Ze hebben kennis opgedaan over de bedrijfsvoering van ziekenhuizen, over het zorgsysteem en de actualiteit. En ze weten wat nodig is om verandering in gang te zetten en hoe je daarin kunt samenwerken met andere vakgebieden. Dat is heel waardevol. We hopen een generatie te creëren van professionals met vernieuwende ideeën. In de denktank gaat het nu vooral om de samenwerking tussen studenten en wat zij daarvan leren: problemen analyseren, met mensen in gesprek gaan, samen nadenken over oplossingen en hoe zij die kunnen presenteren. Dat zijn belangrijke tools die zij kunnen gebruiken op hun toekomstige werkplekken.”

“De studenten komen iedere week samen en krijgen bovendien training over bijvoorbeeld het zorgsysteem”

Begeleiding en training

De Denktank Gezond Verstand is inmiddels een stichting met een bestuur en een raad van toezicht. Het bestuur zorgt voor alle faciliteiten en randvoorwaarden die nodig zijn voor de studenten om aan een vraagstuk te gaan werken. Er is ook begeleiding vanuit het aanvragende ziekenhuis. Gratama: “Zij komen iedere week samen en krijgen bovendien training over bijvoorbeeld het zorgsysteem. Dat gebeurt bij een bedrijf of het ministerie. Dat alles bij elkaar is heel leerzaam.”

Vorig jaar heeft de denktank zich gebogen over een vraag van het Tergooi MC, locatie Hilversum. Het ziekenhuis wil wat betreft de maaltijden voor patiënten en het personeel meer toe naar plantaardige voeding. De studenten hebben meegedacht hoe het ziekenhuis die omslag kan maken, zonder keuzes voor plantaardige voeding aan mensen op te dringen. “Dat gaat grotendeels over psychologie en gedrag. Het was interessant om daaraan te werken. De studenten hebben afgelopen zomer in vier groepen de eindpresentaties gehouden met een symposium in het ziekenhuis.”

Breder symposium

Alle ziekenhuizen in Nederland kunnen zorgvragen indienen bij de denktank. Maar zorg bevindt zich niet alleen in ziekenhuizen. “Het lijkt ons daarom leuk om ook meer buiten het ziekenhuis te gaan kijken”, zegt Gratama over de ontwikkeling van het initiatief. “We beginnen nu aan de vierde editie en steeds meer studenten willen meedoen. We kijken elk jaar waar we naartoe willen. Het zou bijvoorbeeld mooi zijn als we een breder symposium kunnen organiseren, dus ook voor mensen uit andere ziekenhuizen, zodat zij de resultaten kunnen implementeren in hun organisatie. Zo kunnen we meer mensen bereiken met onze missie.”

Meer informatie? Denktank Gezond Verstand

Lees meer over:


Voor u geselecteerde artikelen

Morfine als post­opera­tief alter­natief voor oxycodon: helpt dat eigenlijk?

Apotheker Eward Melis onderzocht of morfine na een operatie veiliger is dan oxycodon als het gaat om langdurig opioïdgebruik, zoals de laatste jaren steeds vaker wordt gesuggereerd. “Ik had dit niet verwacht.”

Carrièresabotage: ‘Het is niet eerlijk en het kan ook jou overkomen’

Jamiu Busari onderzocht het fenomeen carrièresabotage in de medische en academische wereld. Veel respondenten herkenden het direct. Waarom blijft dit soort onrecht vaak onbesproken? “Dit fenomeen raakt ons allemaal.”

Casus: vrouw met steeds meer episodes van draaiduizeligheid

Een 52-jarige vrouw, die als tiener menstruele migraine heeft gehad, komt op uw spreekuur vanwege episodes van draaiduizeligheid. Een episodes duurt meestal 30-60 minuten. Er zijn geen duidelijke triggers, zoals hoofdbewegingen. Wat is uw diagnose?

Bewegingsgerichte zorg stimuleert zelfredzaamheid van patiënten

Bewegingsgerichte zorg kan helpen functieverlies tijdens ziekenhuisopname te beperken, vertellen Selma Kok en Fabienne van der Meulen. Dit leidt tot onder andere kortere opnames. Samen vertellen ze over het belang van bewegingsgerichte zorg.

Zorgverleners slaan handen ineen tegen handel in recept­medicatie

Een nieuw protocol helpt voorschrijvers om handel van receptmedicatie bij kwetsbare groepen tegen te gaan. Marleen Horsting en Lennart Wasmoeth lichten de achtergrond hiervan toe. “Op straat wordt pregabaline ook wel ‘madame courage’ genoemd.”

‘Er is zoveel ervarings­kennis onder genees­kunde­student­en, zonde om die niet te gebruiken’

Geneeskundestudenten met een chronische ziekte hebben ervaring als patiënt en weten hoe het is om met een aandoening te leven. Het programma ‘Medische dubbeltalenten’ zet die ervaringskennis in het onderwijs in. Dubbeltalent Soete Meertens vertelt.

Chronische pijn anders bekeken

Oud-huisarts Henk van der Veen stelt dat chronische pijn niet onverklaarbaar is, maar verkeerd wordt beoordeeld. “Patiënten kunnen hun pijn meestal heel precies aanwijzen. Maar artsen doen daar te weinig mee.”

Casus: aanhoudende benauwd­heid ondanks inhalatie­medicatie

Een 32-jarige vrouw met astma vanaf de kinderleeftijd wordt verwezen naar de longarts vanwege persisterende benauwdheid en een drukkend gevoel op de borst, ondanks stapsgewijze ophoging van de inhalatiemedicatie. Wat is uw diagnose?

‘In Bloesem werken onderzoekers uit de wijk en van de universiteit nauw samen’

Onderzoek in aandachtswijken is vaak complex, mede doordat bewoners amper worden bereikt. In project Bloesem in de Haagse wijk Moerwijk doen ze het anders, vertelt Nienke Slagboom. “Hier maken bewoners zelf deel uit van het onderzoeksteam.”

Casus: man wordt wakker met knijpend gevoel op de borst

Een 55-jarige man wordt ’s ochtends wakker met een knijpend gevoel op de borst. Zes weken geleden heeft hij COVID-19 gehad. Ook is hij in het verleden behandeld met nivolumab vanwege een niet-kleincellig longcarcinoom. Wat is uw diagnose?