DOQ

Kleur bekennen in de zorg

Iedere zorgverlener heeft een persoonlijke set aan drijfveren om iedere dag aan het werk te gaan. Inzicht in die ‘drijfverenprofielen’ – uitgedrukt in een kleurenpallet – kan bijdragen aan een betere werksfeer en meer werkplezier, stelt het boek Who Cares? Susanne Mulder-de Tollenaer, kinderarts-neonatoloog in Isala, heeft hier ervaring mee opgedaan binnen haar vakgroep.

Streef je bij je werk vooral naar resultaten? Staat vooral het in vrijheid analyseren en handelen voorop? Of ben je vooral op zoek naar onderlinge harmonie en de menselijke maat? Zorgverleners hebben bij het uitvoeren van hun werk allemaal een persoonlijk ‘drijfverenprofiel’, stellen Patricia Engelaar en Hans Versnel in hun recent uitgebrachte boek.1 Zij schreven dit boek op basis van hun onderzoek onder ca 15.000 zorgmedewerkers. Hiervoor vulden de zorgmedewerkers de CareDrives vragenlijst in die resulteert in een persoonlijk drijfverenprofiel, weergegeven in een kleurenpallet. De drie hierboven genoemde drijfveren, bijvoorbeeld, dragen respectievelijk de kleuren oranje, groen en geel. Daarnaast is er nog blauw (streeft naar orde en zekerheid), rood (streeft naar een eigen domein en geeft snelheid en felheid) en paars (wil bijdragen aan een gevoel van geborgenheid en veiligheid).

“De profielen geven inzicht in hoe en waarom een team functioneert”

Kinderarts-neonatoloog Susanne Mulder-de Tollenaer

Werkplezier

In hun boek stellen Engelaar en Versnel dat de mate waarin de verschillende drijfveren in iemand aanwezig zijn leiden tot een bepaalde manier van redeneren en daaropvolgend handelen in de werksituatie. Iemand die bijvoorbeeld oranje, geel en groen als belangrijkste drijfveren heeft, zal eerst doelen stellen (oranje), vervolgens nadenken hoe die het beste bereikt kunnen worden (geel) en dan proberen anderen enthousiast te maken (groen). Iemand met de sequentie groen, blauw, oranje zal eerst met anderen in gesprek gaan, daarna goede afspraken en taakverdelingen maken. Dat zal vervolgens tot doelgerichte werken moeten leiden. Als mensen meer hun drijfveren kunnen volgen in hun werk zal dat hun werkplezier ten goede komen, stellen Engelaar en Versnel. Zij laten vervolgens zien dat in de verschillende ‘lagen’ in de zorg – verzorgenden/verpleegkundigen, middenmanagement, artsen, raden van bestuur – gemiddeld een andere drijfveer de boventoon voert. Zo zijn groen en blauw de dominante kleuren onder de verzorgenden en verpleegkundigen en overheerst oranje/geel bij de raden van bestuur. Zij wijzen erop dat het in alle lagen van de zorgsector belangrijk is ook vertegenwoordigers van de andere kleuren te hebben om blinde vlekken te voorkomen.

Verstandhouding bevorderen

Susanne Mulder, kinderarts-neonatoloog en medisch manager van de neonatale intensive care afdeling (NICU) in Isala, raakte enkele jaren geleden enthousiast over de drijfverenprofielen. “Om te beginnen bevestigde de uitslag van de test wat ik als prettig ervaar in mijn werk. Ik heb een goede dag gehad als ik een doel voor ogen kan stellen, in vrijheid kan denken hoe ik dat wil bereiken en dat vervolgens gestructureerd kan afronden. Daarnaast kwam ik er – nadat de hele vakgroep de test had gemaakt – achter dat ik een ander profiel heb dan mijn collega’s. Daardoor snap ik nu dat ik soms andere dingen aankaart en zaken soms anders aanpak dan mijn collega’s.” Met andere woorden, stelt Mulder, inzicht in het eigen drijfverenprofiel en dat van de mensen waarmee je dagelijks samenwerkt, kan de onderlinge samenwerking en verstandhouding bevorderen. “De profielen geven inzicht in hoe en waarom een team functioneert. Bij het organiseren van het werk of tijdens een vergadering kun je rekening houden met behoeftes van collega’s.  Mensen met als eerste drijfveer “groen” willen bijvoorbeeld graag over allerlei zaken overleggen, terwijl “rood” sneller knopen wil doorhakken, “blauw” er belang aan hecht dat zaken goed op papier worden vastgelegd, enzovoort.”

“We hebben bewust gekozen voor de kandidaat met een profiel dat afweek van dat van alle andere artsen in onze vakgroep”

Minder kans op conflicten

Zoals gezegd, waarschuwen Engelaar en Versnel voor een ‘monocultuur’ wat betreft drijfverenprofielen in een team. Mulder: “Wij hebben bij een vacature voor een nieuwe neonatoloog de twee overgebleven kandidaten een drijfverentest laten maken. We hebben toen bewust gekozen voor de kandidaat met een profiel dat afweek van dat van alle andere artsen in onze vakgroep. Dat was heel spannend, maar we zijn er – inmiddels twee jaar later –  heel blij mee. We ervaren de meerwaarde van iemand met een andere aanpak en andere blik op zaken. Eerder hadden we al besloten in de vakgroep wat meer aandacht te besteden aan ‘blauwe’ aspecten, zoals het expliciet vastleggen van afspraken, en ‘rode’ aspecten, waarbij we elkaar aanspreken wanneer zaken anders verlopen dan afgesproken. Hierdoor is er meer duidelijkheid en minder kans op conflicten op de werkvloer.”

“Het dringt bij steeds meer mensen door dat juist de aanwezigheid van collega’s met een afwijkend profiel belangrijk is voor een goede balans in het team”

Goede balans in het team

Inmiddels hebben ook de verpleegkundigen, verpleegkundig specialisten en physician assistants een drijfverentest gedaan. “Dat heeft bijgedragen aan een beter begrip voor elkaar en elkaars gedrag. Ook dringt het bij steeds meer mensen door dat juist de aanwezigheid van collega’s met een afwijkend profiel belangrijk is voor een goede balans in het team. Zoals een contrasterende kleur een schilderij ten goede kan komen. Uiteraard is dit niet de oplossing voor alle problemen waarmee de zorgsector momenteel kampt. Wel draagt het bij aan een betere werksfeer. Mensen voelen zich meer gewaardeerd, gezien en begrepen en doen hun werk met meer plezier. Dat kan ertoe leiden dat de uitstroom van zorgverleners vermindert.”

WEGGEEF ACTIE: Wilt u het boek ‘Who cares’ ontvangen?
Zorgverleners hebben bij het uitvoeren van hun werk allemaal een persoonlijk ‘drijfverenprofiel’, stellen Patricia Engelaar en Hans Versnel in hun recent uitgebrachte boek ‘Who cares’.1
DOQ mag 10 exemplaren weggeven van dit boek. Kans maken?

De 10 exemplaren van het boek zijn vergeven. Helaas kunt u deze niet meer aanvragen.

Referentie:

  1. Patricia Engelaar-Kanneijer en Hans Versnel. Who Cares? Wat drijft mensen in de zorg….en hoe behouden we hun werkplezier? ISBN 9789090370828, https://caredrives.nl/.
Lees meer over:


Voor u geselecteerde artikelen

Casus: jonge patiënt met heftige oorpijn

De 9-jarige patiënt voor u heeft de hele nacht heftige oorpijn gehad rechts. Zijn gehoor is beiderzijds goed en hij heeft geen koorts. Hij is een weinig snotterig. Wat is uw diagnose?

In Search of Stories brengt levens­verhalen tot leven

Het onderzoeksproject ‘In Search of Stories’, geleid door oncoloog Hanneke van Laarhoven, brengt verhalen van ongeneeslijk zieke patiënten tot leven. “De analyse van deze verhalen biedt inzichten die met traditionele methoden vaak over het hoofd worden gezien.”

‘Het preferentiebeleid gaat binnen nu en vier jaar op de schop’

Het preferentiebeleid is volledig doorgeslagen en moet hoognodig op de schop, vindt Aad de Groot, directeur van Zorgverzekeraar DSW. “Het is lastig te berekenen, maar we vermoeden wel dat door de lage prijzen juist andere kosten kunnen toenemen.”

‘Dokters voelen zelf de paradox van samen beslissen in de spreek­kamer’

Samen beslissen kan patiënten tijdelijk veel stress en onzekerheid bezorgen, blijkt uit onderzoek van Inge Henselmans. “Wij staan helemaal achter de beweging van samen beslissen, maar vonden dat er ook oog moest zijn voor de negatieve aspecten ervan.”

‘Het ziekenhuis kan ook zonder lachgas’

Nicolaas Sperna Weiland geeft inzicht in de duurzaamheid van lachgas. “Ik denk persoonlijk dat er ook andere pijnstilling voorhanden is om kortdurend comfort te geven. Vaak met betere pijnstillende effecten en minder nadelige milieueffecten.”

Stop met jezelf onder­mijnen: vijf stappen tegen het imposter syndroom

Bang om door de mand te vallen, prestatiegericht, conflictvermijdend? Veel jonge artsen hebben last van het imposter syndroom. Moniek de Boer geeft praktische tips. “Het ontwikkelen van een gezonde werk-privé balans en het accepteren van kwetsbaarheid is cruciaal.”

Casus: patiënt met huidkleurige papel op de rug

Een 54-jarige vrouw meldt zich bij de huisarts met een huidkleurige papel op de rug. Mevrouw heeft in haar voorgeschiedenis een basaalcelcarcinoom (BCC) gehad van het gelaat. In haar familie komt geen huidkanker voor. Wat is uw diagnose?

Waarom moet ik als arts aandacht hebben voor lhbtiq+?

Zichtbaarheid en veiligheid zijn belangrijk bij het omgaan met lhbtiq+-ers in de zorg, pleit longarts Karin Pool. Ze geeft praktische tips voor zorgverleners en zorginstellingen. “Met kleine aanpassingen, bijvoorbeeld in taalgebruik, maak je al een groot verschil.”

De overgang: hormoon­therapie helpt, maar is geen wonder­middel

Gynaecoloog Dorenda van Dijken promoot hormoontherapie bij overgangsklachten, maar noemt het geen wondermiddel voor de gezondheid op langere termijn. “We kunnen als artsen zeggen dat je de overgang moet omarmen, maar ik vind dat elke vrouw dat zelf bepaalt.”

Casus: man met opgezette en verkleurde gewrichten en zwelling linkeroor

Een 52-jarige man klaagt over pijnlijke en stijve handen. De gewrichten van beide handen en vingers zijn opgezet en blauw-paars verkleurd. Verder heeft hij klachten van moeheid en malaise. Hij heeft geen koorts. Wat is uw diagnose?


0
Laat een reactie achterx