DOQ

Lage dosis prednisolon veilig voor oudere RA-patiënten

Oudere patiënten met actieve reumatoïde artritis kunnen veilig een lage dosis prednisolon gebruiken naast hun reumamedicatie. Dit blijkt uit de resultaten van de GLORIA-studie waarop gezondheidswetenschapper dr. Linda Hartman begin oktober promoveerde aan de Vrije Universiteit Amsterdam. “Het aantal bijwerkingen lag bij de patiënten die prednisolon gebruikten wel iets hoger, maar hierbij betrof het voornamelijk milde tot matige infecties.”

De onderzoeksvraag achter de Glucocorticoid Low-dose Outcome in Rheumatoid Arthritis (GLORIA)-studie kwam voort uit de dagelijkse praktijk, vertelt Linda Hartman in een interview na haar promotie. “Veel reumatologen geven patiënten met reumatoïde artritis (RA) al een lage dosis prednisolon, vaak in combinatie met andere medicatie. De effectiviteit hiervoor was wel bewezen, maar er bestonden toch zorgen over de bijwerkingen van prednisolon. Met de GLORIA-studie wilden we uitzoeken of een lage dosis prednisolon veilig gegeven kan worden en welke bijwerkingen dan met name optreden.”

“We vonden het belangrijk juist bij oudere patiënten onderzoek te doen, omdat zij in de dagelijkse praktijk nu eenmaal veel worden gezien”

Gezondheidswetenschapper dr. Linda Hartman

Uitgesloten van studies

Deze gerandomiseerde, dubbelblinde, placebogecontroleerde studie heeft in zeven Europese landen en in 28 ziekenhuizen gelopen. In totaal werden 451 patiënten geïncludeerd. “Dit waren patiënten met actieve RA van 65 jaar of ouder”, zegt Hartman. Er is voor deze studie specifiek gekozen voor een oudere populatie. “Oudere patiënten worden vaak uitgesloten van klinische studies omdat veel van hen comorbiditeiten hebben en daar medicijnen voor gebruiken. Dit maakt het lastiger het effect van een interventie te meten. Maar we vonden het belangrijk juist bij deze groep onderzoek te doen, omdat in de dagelijkse praktijk nu eenmaal veel oudere patiënten worden gezien. Daarom is het voor deze groep belangrijk te weten of prednisolon veilig gebruikt kan worden.”

Tweejarige behandeling

In de studie werden patiënten gerandomiseerd naar een twee jaar durende behandeling met prednisolon (5 mg/dag) of placebo. Het was toegestaan om naast de studiemedicatie ook andere reumamedicatie te gebruiken of deze medicatie aan te passen. Hartman: “We bepaalden bij de geïncludeerde patiënten de ziekteactiviteit met behulp van de DAS28 en hielden heel gestructureerd bij welke bijwerkingen de patiënten rapporteerden. Hiervoor hadden we elke drie maanden contact met de patiënten, ofwel in de kliniek ofwel telefonisch.”

Bijwerkingen met speciale interesse

Wat betreft de effectiviteit zag Hartman dat de patiënten die behandeld werden met de lage dosis prednisolon een lagere ziekteactiviteit hadden dan de patiënten die placebo hadden ontvangen. Na twee jaar was de DAS28 0,37 punten lager in de prednisolongroep ten opzichte van de placebogroep. Ook was bij hen de gewrichtsschade minder snel achteruitgegaan. Hartman: “Qua veiligheid hebben we vooral gekeken naar bijwerkingen van speciale interesse. Dit omvatte ernstige bijwerkingen, bekende bijwerkingen van prednisolon, zoals botfracturen, nieuwe diabetes, hypertensie, glaucoom, staar en infecties waarvoor behandeling nodig was. En verder elke bijwerking waarvoor de patiënt met de studiemedicatie moest stoppen. We vonden dat deze bijwerkingen van speciale interesse iets vaker voorkwamen in de prednisolongroep (bij 60% van de patiënten) dan in de placebogroep (bij 49%). Maar hierbij bleek het met name te gaan om milde tot matige infecties.” Andere bijwerkingen van prednisolon werden niet vaak gerapporteerd.

“De verwachting is dat jongere patiënten zelfs minder bijwerkingen van de lage dosis prednisolon zullen hebben”

Bevestiging

“Met deze resultaten laten we zien dat oudere patiënten met actieve reumatoïde artritis veilig een lage dosis prednisolon kunnen krijgen, naast hun andere reumamedicatie”, concludeert Hartman. “Patiënten (en reumatologen) hoeven hierbij niet bang te zijn voor het optreden van heel ernstige bijwerkingen.” Volgens Hartman zijn deze resultaten ook goed te vertalen naar jongere populaties RA-patiënten. “Jongere RA-patiënten hebben over het algemeen minder comorbiditeiten en gebruiken minder medicijnen. De verwachting is dan ook dat zij zelfs minder bijwerkingen van de lage dosis prednisolon zullen hebben.”

“Voor reumatologen die twijfelen laat dit onderzoek zien dat deze twijfel eigenlijk niet nodig is”

Moeite waard

Of deze resultaten de dagelijkse reumatologische praktijk zullen veranderen, hangt volgens Hartman van de reumatoloog af. “Voor de reumatologen die patiënten al een lage dosis prednisolon geven, zijn de resultaten van de GLORIA-studie hopelijk een bevestiging. Voor reumatologen die twijfelen laat dit onderzoek zien dat deze twijfel eigenlijk niet nodig is. Er is een iets grotere kans op infecties, maar als patiënten goed gemonitord worden, kunnen we deze infecties tijdig behandelen. Het geven van de lage dosis prednisolon is die moeite zeker waard, omdat het toch een aardig effect op de ziekteactiviteit heeft.”

Lees meer over:


Voor u geselecteerde artikelen

Casus: vrouw met hevige diarree en kortademigheid

Een vrouw klaagt over hevige diarree en kortademigheid. Daarnaast voelt zij zich zwak en is zij 10 kg afgevallen in de laatste 3 maanden. Wat is uw diagnose?

Videoconsult vs. fysiek consult: waar zitten de verschillen?

Broer en zus Martijn Stommel en Wyke Stommel onderzochten de verschillen tussen video- en fysieke consulten. Dit kan helpen bij goede implementatie van videoconsulten. “Patiënten moeten soms lang reizen. Dat is belastend, het kost tijd en meestal moet iemand mee.”

Zeven Routes naar een veerkrachtig zorgsysteem

Ons zorgstelsel kan duurzamer en menselijker terwijl ook kwaliteit, toegankelijkheid en betaalbaarheid geborgd zijn, meent Steven de Waal in zijn boek. “De zorginstelling verandert in een platform: minder managers en meer horizontaal management tussen zorgprofessionals.”

Wat als… jouw onderzoek plotseling is geasso­cieerd met de tabaks­industrie?

De farmaceut die het promotieonderzoek van Wytse van den Bosch financierde, werd plotseling overgenomen door een tabaksmultinational. Wat doe je dan als onderzoeker? “Door deze indirecte affiliatie ben je plotseling niet meer welkom op wetenschappelijke congressen.”

Meer rolmodel­len nodig in het medisch onderwijs

“De gezondheidszorg moet een afspiegeling zijn van de samenleving, dat is nu niet zo”, vindt Rashmi Kusurkar, hoogleraar inclusie en motivatie in medisch onderwijs. Er is behoefte aan meer inclusiviteit en diversiteit binnen het medisch onderwijs.

Zo deal je met de onzin van influencers in je spreekkamer

Patiënten vertrouwen influencers soms meer dan hun eigen arts. Jolanda van Boven en Annemie Galimont vertellen over hun ervaringen hiermee in de spreekkamer en hoe hiermee om te gaan. “Wees als arts alert dat je de patiënt goed voorlicht over de mogelijke gevolgen.”

‘Kunst kan de zorg transformeren’

Om de problemen van het overbelaste zorgsysteem het hoofd te bieden, moet kunst een structurele plaats krijgen, pleit Tineke Abma. “We willen duurzame programma’s van bewezen interventies vergoed door de zorgverzekeraar.”

Casus: jongen met gepig­menteerde huid­afwijking

Een tienjarige jongen heeft een opvallende laesie op de rechterbovenarm. Bij navraag blijkt deze laesie al jaren aanwezig. In de familie komen geen melanomen voor. De jongen heeft een blanco voorgeschiedenis. Wat is uw diagnose?

Casus: man met klachten van moeizaam plassen

Een man komt met een doorgemaakte blaasontsteking op uw spreekuur. Plassen gaat al een paar jaar langzaamaan moeilijker en moeilijker. De straal is zwak, nogal eens sproeiend en er wordt bijna altijd wat nagedruppeld. Persen helpt niet echt. Wat is uw diagnose?

Iedere arts moet zich voorbereiden op een leven lang leren

Welzijn is een voorwaarde voor professionele en persoonlijke ontwikkeling. En dat is in de medische sector meer dan ooit een punt van zorg, vindt Marjolein van de Pol. “De nieuwe bewegingen moet je gewoon volgen, in welke fase van je carrière je ook zit.”


0
Laat een reactie achterx