DOQ

Luchtwegepitheel reageert anders bij astma

Luchtwegepitheel van astmapatiënten, en mogelijk ook dat van COPD-patiënten, wijkt intrinsiek af van dat van mensen zonder luchtwegklachten. Dit blijkt uit onderzoek van Abilash Ravi naar de reactie van luchtwegepitheel op voor astma relevante prikkels. Hij bekeek hoe epitheelcellen reageren op een infectie met een verkoudheidsvirus en op stofjes die een moeilijker te behandelen vorm van ontsteking geven (de neutrofiele ontsteking).

Het onderzoek ‘Airway epithelium and asthma, virus exposure, airway inflammation and metabolism’ waar Abilash Ravi (Amsterdam UMC, locatie AMC, afdeling Respiratory Medicine and Experimental Immunology) begin januari op is gepromoveerd, laat zien dat luchtwegepitheel van milde allergische astmapatiënten een duidelijke antivirale respons geeft op infectie met een verkoudheidsvirus, maar geen allergische respons. Dit zijn heel andere bevindingen dan die van sommige andere onderzoekers. Maar doordat het promotieonderzoek dit direct in patiënten heeft onderzocht, lijken deze bevindingen meer zeggingskracht te hebben. De antivirale respons door luchtwegepitheel is belangrijk voor het klaren van het virus. Maar een vertraagde of een overdreven antivirale respons kan de oorzaak zijn voor de acute verslechtering bij astmapatiënten.

Luchtwegepitheel van milde allergische astmapatiënten geeft een duidelijke antivirale respons op infectie met verkoudheidsvirus

(Foto: iStock)

Defect herstellen

Ravi rapporteert dat luchtwegepitheel van astmapatiënten overdreven reageert op een prikkel die geassocieerd wordt met neutrofiele ontsteking. De onderzoekers zijn uiteindelijk in staat geweest om de oorzaak op moleculair niveau te analyseren en te bewijzen. Hieruit blijkt dat een proces dat een rem vormt op de productie van stofjes die neutrofiele ontsteking geven, niet meer functioneert in luchtwegepitheel van astmapatiënten. De onderzoekers verwachten dat medicijnen die dit defect herstellen ook de neutrofiele ontsteking in de luchtwegen van astmapatiënten kunnen verminderen. 

Verergering ontsteking

Het defect blijkt ook aantoonbaar in een volgende bemonstering van het luchtwegepitheel en verergert zelfs na een infectie met een verkoudheidsvirus. In luchtwegepitheel van mensen zonder luchtwegklachten is dat effect niet te zien, ook niet na infectie met het verkoudheidsvirus. Dat de verergering van het defect hand in hand gaat met de verergering van de ontsteking door het verkoudheidsvirus, suggereert dat dit defect belangrijk is in astma.

Het defect is ook aantoonbaar in een volgende bemonstering van het luchtwegepitheel en verergert zelfs na infectie met verkoudheidsvirus.

Afwijkend metabolisme

Het onderzoek toont ook aan dat het luchtwegepitheel van astmapatiënten intrinsiek anders is dan dat van mensen zonder luchtwegklachten, met name wat metabolisme betreft. Het afwijkende metabolisme loopt gelijk op met de ernst van het astma. Ravi noemt in zijn onderzoek dat het opmerkelijk is, dat een nieuwe behandeling die bij ongeveer 50% van de ernstige astmapatiënten resulteert in een verbetering, die verbetering gepaard is aan een verandering van het metabolisme van het luchtwegepitheel. En dit metabolisme blijkt hand in hand te gaan met het eerder genoemde defect. 

Mogelijke interventies

Door identificatie van het defect dat in de pas loopt met neutrofiele ontsteking bij astma, kunnen mogelijk interventies ontwikkeld worden om de neutrofiele ontsteking bij astma beter in de hand te houden. Ravi verwacht daarom dat het defect ook onderliggend is aan de verhoogde antivirale respons na blootstelling aan het verkoudheidsvirus alsook aan de verhoogde prikkelbaarheid van de luchtwegen om zich te vernauwen na een prikkel. Hij spreekt de hoop uit dit in verder onderzoek aan te kunnen pakken. 

Bron: Amsterdam UMC
Lees meer over:


Voor u geselecteerde artikelen

Waarom praten over wat écht telt eerder moet beginnen

In de palliatieve fase ervaren patiënten met gevorderde kanker vaak minder keuzevrijheid dan artsen denken, blijkt uit promotieonderzoek van Daisy Ermers. Gesprekken over wat voor patiënten echt belangrijk is, komen vaak laat op gang.

Weg met de dokter: de positieve werking van natuur op gezondheid

Contact met de natuur kan stress verminderen en het welzijn verbeteren, vertelt huisarts Pim van den Dungen. Een ervaring die hij graag wil delen met andere zorgverleners. Ook in de spreekkamer ziet hij kansen voor natuur in de zorg.

Casus: man met verlies van intimiteit na prostaatkankerbehandeling

Een 58-jarige man komt bij de medisch seksuoloog vanwege verlies van intimiteit na prostaatkankerbehandeling. Sildenafil heeft een matig effect gehad en de voorgeschreven vacuümpomp gebruikt hij niet. Wat is het meest aangewezen beleid?

Tegenwicht bieden zonder te schreeuwen

Veel adviezen over keel, neus en oren worden al generaties lang doorgegeven, vaak zonder dat ze kloppen. KNO-arts Veronique van den Heuvel maakt korte uitlegvideo’s op social media. Niet om met het vingertje te wijzen, maar om houvast te bieden bij alledaagse klachten.

Casus: vrouw met pijn bij vrijen na de overgang

Een 52-jarige, postmenopauzale vrouw ervaart sinds anderhalf jaar pijn bij het vrijen. Ook heeft ze afnemende seksuele verlangens, wat leidt tot spanningen in de relatie met haar man. Ze heeft nog steeds behoefte aan intimiteit. Wat is uw beleid?

Het vak is prachtig, de randvoorwaarden knellen

De bevlogenheid onder artsen is groot, blijkt uit de Loopbaanmonitor Medisch Specialisten 2024. Tegelijkertijd neemt de ontevredenheid over werkdruk toe. Volgens Kirsten Dabekaussen, voorzitter van De Jonge Specialist, is dat geen tegenstelling, maar een spanningsveld.

Tactvol medicatieadvies geven bij laag­geletterdheid

Moeite met lezen en schrijven leidt geregeld tot verkeerd medicijngebruik, zegt Laura Vlijmincx. Met extra uitleg en eenvoudiger etiketteksten probeert zij dit probleem in de apotheek te verkleinen. “Er heerst een taboe op, dus mensen melden het niet spontaan.”

Jeugdige en brede denktank werkt aan oplossingen voor de zorg

In de Denktank Gezond Verstand werken studenten uit verschillende studierichtingen samen aan oplossingen voor vraagstukken van ziekenhuizen. “Zij leren zo wat nodig is om samen verandering in gang te zetten”, vertelt initiatiefnemer Daantje Gratama.

Farmacogenetica kan bijwerkingen en therapiefalen voorkomen

Onverklaarbare bijwerkingen of het uitblijven van een effect zijn voor apotheker Peter Mourad redenen om farmacogenetisch onderzoek te doen. “Door tijdig rekening te houden met iemand genetische profiel, kan veel onnodige schade worden voorkomen.”

Casus: oudere man met algehele malaise

Een 84-jarige man presenteert zich op de spoedeisende hulp met sinds een week algehele malaise. Daarbij heeft patiënt zeurende pijn in de linkerflank, met uitstraling naar de rug, en last van polyurie. Wat is uw diagnose?