DOQ

Lymfeklierkankercellen ontsnappen aan medicatie, reumamiddel biedt mogelijk uitkomst

Lymfeklierkanker wordt vaak behandeld met een combinatie van chemo- en immuuntherapie. Bij sommige patiënten slaat deze combinatietherpaie niet meer aan doordat de kankercellen genetisch veranderen. Voor deze groep wordt nu een nieuwe vorm van immuuntherapie getest. Lotte de Winde van het Radboudumc ontdekte dat deze nieuwe therapievorm bij de helft van de patiënten met een agressieve vorm van lymfeklierkanker niet aanslaat. Voor hen komt de oplossing mogelijk uit onverwachte hoek, namelijk van een anti-reumatisch geneesmiddel. Woensdag 25 oktober promoveert ze op haar onderzoek.

Bij lymfeklierkanker gaan bepaalde cellen van het afweersysteem, de B-cellen, ongecontroleerd en hard groeien. Patiënten met lymfeklierkanker worden momenteel behandeld met een combinatie van chemo- en immuuntherapie (CD20-therapie). Bij sommige patiënten slaat deze combinatietherapie niet meer aan doordat de kankercellen genetisch veranderen. Voor deze patiëntengroep is nieuwe therapie nodig.

Een van de mogelijkheden die momenteel erg in de belangstelling staat is een immuuntherapie die zich richt tegen het eiwit CD37 dat zich op het celmembraan van B-cellen bevindt. Deze CD37-eiwitten binden andere eiwitten en vormen op die manier een brug tussen de binnen-  en buitenkant van de cel. Ze zijn belangrijk voor de communicatie van een cel met zijn omgeving. De immuuntherapie bindt zich aan CD37 en veroorzaakt celdood.

Therapie slaat niet aan
Lotte de Winde ontdekte echter dat deze nieuwe immuuntherapie bij ongeveer de helft van de patiënten met een zeer agressieve soort lymfeklierkanker, diffuus grootcellig B cellymfoom (DLBCL), niet aanslaat. Zij hebben namelijk geen CD37 op de kanker B-cellen. De medicatie zal de kanker B-cellen niet herkennen en dus geen effect hebben. Jaarlijks krijgen ongeveer 800 Nederlanders de diagnose DLBCL. De ziekte komt het meest voor bij oudere mensen, de gemiddelde leeftijd waarop de diagnose wordt gesteld is 64 jaar.

Anti-reumatisch geneesmiddel
De Winde suggereert voor de patiënten die het CD37-eiwit missen een andere therapie. Ze ontdekte namelijk dat deze patiënten een verhoogde concentratie van het ontstekingseiwit IL-6 hebben. Door die verhoogde IL-6 productie vermenigvuldigen de kanker B-cellen zich sneller. Er bestaat al medicatie die IL-6 remt. Deze wordt nog niet voor patiënten met kanker gebruikt, maar wel bij patiënten met reumatoïde artritis. In een vervolgonderzoek wil het Radboudumc uitzoeken of deze IL-6 therapie ook geschikt is voor patiënten met DLBCL.

 
Bron: Radboudumc
Lees meer over:


Voor u geselecteerde artikelen

‘In Bloesem werken onderzoekers uit de wijk en van de universiteit nauw samen’

Onderzoek in aandachtswijken is vaak complex, mede doordat bewoners amper worden bereikt. In project Bloesem in de Haagse wijk Moerwijk doen ze het anders, vertelt Nienke Slagboom. “Hier maken bewoners zelf deel uit van het onderzoeksteam.”

Casus: man wordt wakker met knijpend gevoel op de borst

Een 55-jarige man wordt ’s ochtends wakker met een knijpend gevoel op de borst. Zes weken geleden heeft hij COVID-19 gehad. Ook is hij in het verleden behandeld met nivolumab vanwege een niet-kleincellig longcarcinoom. Wat is uw diagnose?

Als de arts nep blijkt: medische misleiding met deepfakes

Steeds vaker duiken deepfakevideo’s op waarin artsen medicijnen aanprijzen. Leonie Hulstein noemt dit een zorgwekkende ontwikkeling. “Dit gaat over gezondheid. Dat maakt het gevaarlijker dan andere vormen van nepcontent.”

Medicatie belangrijke oorzaak van bezoek aan de spoedeisende hulp

Bij 17% van de SEH-bezoeken zonder opname speelt medicatie een rol, en meer dan een derde daarvan is vermijdbaar, zo vertelt Rehana Rahman. “De herkenning van deze bezoeken zou verbeteren als er een apotheker zou meekijken op de SEH.”

Casus: schoonmaker met branderige huiduitslag

Een 46-jarige schoonmaker van Iraakse afkomst heeft sinds ruim één jaar last van een branderige, jeukende huiduitslag op vooral zijn armen en benen. Eerdere antimycotische behandelingen hebben geen effect gehad. Wat is uw diagnose?

‘Leren reanimeren doe je altijd voor een ander, nooit voor jezelf’

Burgerhulpverleners starten in Nederland het merendeel van de reanimaties bij een hartstilstand, maar hun aantal is nog onvoldoende. Leonie van der Leest: “Zorgverleners kunnen mensen hierop attenderen: leer reanimeren, je redt er mensenlevens mee.”

Rechtvaardigheid als kompas voor medisch onderzoek

Wie profiteert van medische innovaties? Wie kan meedoen aan onderzoek en wie blijft buiten beeld? Rieke van der Graaf onderzoekt hoe medisch onderzoek zo kan worden ingericht dat het niet alleen vooruitgang oplevert, maar ook rechtvaardig is.

‘Houd het gesprek over cannabis­gebruik bij medische klachten open’

Veel patiënten gebruiken cannabis bij medische klachten, maar halen dit niet via de apotheek. Pieter Oomen vertelt over de barrières die ervaren worden en doet enkele aanbevelingen. “Een van de barrières is het stigma dat bij artsen vaak nog leeft rond cannabis.”

Wanneer klachten eigenlijk een zingeving­svraag zijn

Huisarts Richard Hoofs ziet in zijn praktijk regelmatig mensen bij wie medische verklaringen ontbreken, maar het lijden duidelijk aanwezig is. Volgens hem ligt onder die klachten vaak een vraag die in de spreekkamer nog weinig gesteld wordt: waar leef je eigenlijk voor?

AI-model voor SEH werkt goed, maar wordt niet gebruikt

AI kan op de SEH goed voorspellen welke patiënten een hoog sterfterisico hebben. Toch ondervonden Paul van Dam en William van Doorn dat artsen de voorspelling nauwelijks gebruiken. “We moeten leren om AI-modellen te ontwerpen die beter zijn afgestemd op de gebruikers.”