DOQ

Meer longschade bij Aspergillus-infecties van kinderen met cystische fibrose

Aspergillus-infecties in de lagere luchtwegen gaan gepaard met de progressie van structurele longschade bij jonge kinderen met cystische fibrose (CF). Deze bevinding onderstreept het belang van vroege eradicatie van deze infecties. In hetzelfde nummer van het blue journal verscheen een reactie op deze studie.

(bron foto iStock)

Deze longitudinale analyse maakt onderdeel van het AREST-CF-programma, een surveillanceprogramma bij CF-patiënten in Australië. Infecties met Haemophilus influenzaeStaphylococcus aureusPseudomonas aeruginosa en Aspergillus gingen allemaal gepaard met slechtere bevindingen op de CT-thorax gedurende hetzelfde jaar (p-waarden < 0,05).  

Alleen P. aeruginosa en Aspergillus gingen gepaard met progressie van de CT-scores gedurende het jaar na een infectie en slechtere CT-scores aan het einde van de observatieperiode. P. aeruginosa toonde het meest significante verband met de ontwikkeling van bronchiëctasie (verschil, 0,9; p = 0,003) en Aspergillus met air trapping (verschil, 3,2; p = 0,004). Aspergillus-infecties gingen tevens gepaard met markers van neutrofiele ontsteking (p < 0,001) en een toegenomen risico op respiratoire ziekenhuisopnames (p = 0,008).  

Reactie in zelfde tijdschrift  

Er is discussie over de beste manier om zowel longziekte als microbiologie van de luchtwegen bij kinderen te monitoren. Publicaties van het AREST-CF-programma, waaronder deze publicatie, zijn volgens de referent relevant voor deze discussies, aangezien surveillance bronchoscopie en CT-thorax al vele jaren zijn geïmplementeerd in de zorg voor deze kinderen. 

De auteurs melden een relatief hoge prevalentie van luchtweginfecties met Aspergillus-soorten, meestal A. fumigatus, bij kinderen met CF jonger dan vijf jaar. Meerdere cross-sectionele studies hebben op vergelijkbare wijze gemeld dat Aspergillus bij veel van deze patiënten aanwezig is, vaak bij jongere kinderen dan eerder werd erkend. Een andere onderzoeksgroep uit Australië en Azië rapporteerde onlangs vergelijkbare bevindingen als de huidige studie. Die studie vond bij CF-patiënten van vijf jaar oud bij wie in de kweek van de BAL-monsters Aspergillus aanwezig was, op de CT-scan wel meer air trapping, maar geen bronchiëctasie. 

Bacteriële ziekteverwekkers 

De huidige studie vond geen significante verschillen in traditionele inflammatoire markers in BAL-monsters tussen patiënten met AspergillusS. aureusH. influenzae of Paeruginosa. Interessant genoeg bevatte een meerderheid van de BAL-monsters geen van deze vier micro-organismen Een gelijktijdige infectie met Aspergillus en de drie genoemde bacteriële ziekteverwekkers was opmerkelijk zeldzaam.  

In geval dat Aspergillus werd vastgesteld, werd een van deze drie bacteriën in slechts 29% van de gevallen gekweekt. Dit is volgens de referent enigszins verrassend, maar is mogelijk een bevestiging dat Aspergillus zelf bijdraagt aan longschade en ziektemanifestaties bij deze kinderen.  

Waarschijnlijk zal een agressiever antibioticabeleid bijdragen aan een lagere prevalentie van de traditionele bacteriële pathogenen. Het is ook mogelijk dat een antibacteriële behandeling of inhalatiemedicatie zelf het risico op een luchtweginfectie met Aspergillus verhogen, hoewel hierbij sprake kan zijn van indicatiebias. 

Rol van niet-allergische schimmelinfecties 

Dit onderzoek biedt volgens de referent solide aanvullend bewijs voor de relatief hoge prevalentie en potentiële pathogeniteit van vroegtijdige lagere luchtweginfectie met Aspergillus zonder allergische sensibilisatie. Het is dan ook belangrijk om de beste methoden voor de detectie, diagnostiek en behandeling van lagere luchtweginfecties bij jonge kinderen met CF te blijven herevalueren. Een grotere waardering voor de rol van niet-allergische schimmelinfecties lijkt een belangrijk onderdeel van die discussie te zijn. 


Breuer O, Schultz A, Garratt LW, et al. Aspergillus Infections and Progression of Structural Lung Disease in Children with Cystic Fibrosis. Am J Respir Crit Care Med. 2020;201:688-696. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/?term=31747309  

Nichols DP, Moss RB. Early Aspergillosis in Cystic Fibrosis and Air Trapping: Guilt by Association? Am J Respir Crit Care Med. 2020;201:644-645.  KindergeneeskundeLonggeneeskundeCFcystische fibroselongschade



Voor u geselecteerde artikelen

‘Voor dak- en thuislozen zet ik graag een stapje extra’

Dak- en thuislozen vragen om meer dan een standaardconsult, ervaart huisarts Laura de Jong. Ze beschrijft hoe laagdrempelige straatzorg, volharding en kleine gebaren het verschil kunnen maken bij complexe problematiek. “Soms is één ‘fuck off’ minder al winst.”

Verder zoeken bij onverklaarde klachten

Wat doe je als alle diagnostische sporen doodlopen? Tonnie van Kessel en Charles Verhoeff vertellen hoe de artsen van stichting De Witte Raven blijven zoeken naar verklaringen voor onverklaarde klachten. “We draaien op donaties, subsidies en veel onbetaalde inzet.”

Flexibilisering is geen luxe, maar een voorwaarde

Steeds meer aios werken parttime, maar toch blijft 0,8 fte vaak de norm. Lara Teheux ziet hoe dat schuurt en pleit voor een fundamenteel ander gesprek over wat goed opleiden eigenlijk is. “We verliezen mensen omdat de werkomgeving als te weinig flexibel wordt ervaren.”

Casus: man met een laesie op het scheenbeen

Een 72-jarige man komt voor een beoordeling van meerdere plekjes op het lichaam. Een laesie op het rechter scheenbeen valt op. Volgens de man is deze donkerder geworden, maar verder heeft hij er geen klachten aan. Wat is uw diagnose?

Casus: man met anurie sinds enkele dagen

Een 58-jarige man bezoekt de SEH vanwege flankpijn beiderzijds en anurie sinds enkele dagen. Hij heeft geen koorts of mictieklachten. Echografie van de nieren toont bilaterale hydronefrose. Wat is uw diagnose?

De grenzen van goedbedoelde zorg

In de zorg mikken we hoog. We streven naar perfectie, in hoe we naar gezondheid kijken en hoe we zorg organiseren. Volgens uroloog Stefan Haensel wringt het juist daar. “Door te accepteren dat 90% van perfect genoeg kan zijn, laten we het idee los dat alles oplosbaar is.”

Onderwijs, onderzoek en zorgpraktijk bundelen de krachten

Hoe breng je innovatie écht op de werkvloer? Harmieke van Os-Medendorp en Marcelle Rittershaus-Kuijpers laten zien hoe leer- en innovatienetwerken studenten en zorgprofessionals samen laten werken aan praktische verbeteringen in de zorg.

Vul zneller ZN-formulieren in met app van jonge cardiologen

Administratieve rompslomp rond ZN-formulieren kan een stuk sneller, laat cardioloog Laurens Swart zien met de app zneller. Met enkele klikken zijn formulieren ingevuld en verzonden. “Het ZN-formulier is voor driekwart van de medicijnen een wassen neus.”

Hoe AI no-shows in het ziekenhuis terugdringt

Met AI kunnen patiënten worden herkend die hun afspraak dreigen te missen, laten Annabel Seffelaar en Siem Aarts zien. Zo kunnen zij tijdig herinnerd worden aan hun afspraak. “Elke week halen we er zeker zes of zeven patiënten uit die de afspraak totaal vergeten waren.”

Casus: vrouw die niet kan boeren

Een 23-jarige vrouw klaagt over een lang aanhoudend drukkend gevoel achter het sternum, met name na de maaltijd. Het lukt haar dan niet om te boeren. Braken zorgt meestal snel voor verlichting van de klachten. Wat is uw diagnose?