DOQ

‘Niet het stelsel, maar onze menta­liteit moet op de schop’

Een nieuw stelsel met zeven geneeskundige kernspecialismen, in plaats van de huidige 34 specialismen en 13 profielen. Dat is hoe het College Geneeskundige Specialismen (CGS) van de KNMG, dat gaat over het opheffen en instellen van specialismen, de toekomst ziet. Internist, voorzitter NWO en hoogleraar geneeskunde Marcel Levi denkt dat het zover niet hoeft te komen.

Om de zorg toekomstbestendig te houden moet het stelsel van specialismen op de schop, vindt het CGS. In hun houtskoolschets signaleert het CGS dat de zorgvraag verandert: patiënten worden ouder en hebben meerdere aandoeningen. Daarnaast verschuift de zorg van het ziekenhuis naar de wijk en krijgen mensen dankzij technologie steeds meer eigen regie over gezondheid en ziekte. Tegelijkertijd specialiseren artsen zich vaak steeds verder en zijn ze voor een smaller deel van de geneeskunde inzetbaar. Herkenbaar, vindt Marcel Levi: “Het is niet langer houdbaar dat mensen van de ene specialist naar de andere worden verwezen voor elk orgaanprobleem.”

“Al dat doorverwijzen naar een ander is meer een mentaliteitsprobleem dan een opleidingsprobleem”

Internist Marcel Levi

Breder kijken

Maar de vraag is of dokters nog breder opgeleid moeten worden. “Dokters breed opleiden doen we namelijk al”, betoogt Levi. “In die eerste zes jaar leer je veel over het menselijk lichaam en diverse aandoeningen, van diabetes tot urine- en luchtweginfecties. Een medisch specialist krijgt in de vervolgopleiding daarna ook nog veel algemene kennis mee. Een oogarts die is gespecialiseerd in voorste oogkamer-problematiek, moet ook de bijkomende diabetes mellitus type 2 kunnen behandelen. Zo moeilijk is dat niet. Dat specialisten patiënten nu alleen voor een klein deelgebied behandelen en voor elke comorbiditeit verwijzen naar een ander, is meer een mentaliteitsprobleem dan een opleidingsprobleem.”

Mavo-dokter

Bovendien vraagt Levi zich af of een brede opleiding die leidt tot meer generalisten, zoals het CGS voorstelt, een oplossing is voor het probleem. “Ik denk het niet. Ten eerste voldoen veel artsen dan niet meer aan de Europese eisen voor een diploma en kun je geen erkenning meer krijgen om ergens anders dan in Nederland te werken. Dat lijkt me onwenselijk. Daarnaast krijgen we met de ‘kernspecialisten’ zoals het CGS voorstelt, een tweede echelon van artsen. Ook iets om goed over na te denken: je wilt voorkomen dat zij worden gezien als ‘mavo-dokter’, of halve specialist. De kans is ook groot dat de patiënt niet naar de eerstgenoemde wil. Dan past de oplossing dus niet op het probleem.”

Zelf nadenken

Toch ziet Levi ook dat de huidige manier van opleiden en beroepsuitoefening aan verandering toe is. Hij ziet de oplossing in een verandering van mindset. “We leiden vooral op in een meester-gezelsetting waarbij de aios werkt onder supervisie. De crux zit hem dus in opleiders die het goede voorbeeld geven om met een meer generalistische inslag te werken. Komt de patiënt voor maag-darmklachten en is die ook benauwd? Dan moet je niet een consult uitschrijven, maar zelf nadenken. Daar is geen verandering van het stelsel voor nodig.”

“De vorm van de opleiding is nu een piramide, terwijl ik denk dat we naar een zandlopervorm moeten”

Zandloper

Wel zou het helpen om de opleiding aan te passen: met name de vorm. “Nu is die vorm een piramide: je begint breed en specialiseert steeds verder. Terwijl ik denk dat we naar een zandlopervorm toe moeten: je begint breed, kunt je verdiepen, maar blijft daarna ook in de breedte werkzaam. Iemand die pancreas-chirurg wordt, zou ook gewoon algemene diensten moeten doen. Je vak in de breedte uitoefenen houdt de zorg toegankelijker, maar maakt het werk ook leuker en afwisselender. Wat dat betreft is het goed dat het CGS de discussie op gang heeft gebracht: we moeten zoeken naar een oplossing die echt iets doet aan het probleem.”

Lees meer over:


Voor u geselecteerde artikelen

Casus: vrouw met hevige diarree en kortademigheid

Een vrouw klaagt over hevige diarree en kortademigheid. Daarnaast voelt zij zich zwak en is zij 10 kg afgevallen in de laatste 3 maanden. Wat is uw diagnose?

Videoconsult vs. fysiek consult: waar zitten de verschillen?

Broer en zus Martijn Stommel en Wyke Stommel onderzochten de verschillen tussen video- en fysieke consulten. Dit kan helpen bij goede implementatie van videoconsulten. “Patiënten moeten soms lang reizen. Dat is belastend, het kost tijd en meestal moet iemand mee.”

Zeven Routes naar een veerkrachtig zorgsysteem

Ons zorgstelsel kan duurzamer en menselijker terwijl ook kwaliteit, toegankelijkheid en betaalbaarheid geborgd zijn, meent Steven de Waal in zijn boek. “De zorginstelling verandert in een platform: minder managers en meer horizontaal management tussen zorgprofessionals.”

Wat als… jouw onderzoek plotseling is geasso­cieerd met de tabaks­industrie?

De farmaceut die het promotieonderzoek van Wytse van den Bosch financierde, werd plotseling overgenomen door een tabaksmultinational. Wat doe je dan als onderzoeker? “Door deze indirecte affiliatie ben je plotseling niet meer welkom op wetenschappelijke congressen.”

Meer rolmodel­len nodig in het medisch onderwijs

“De gezondheidszorg moet een afspiegeling zijn van de samenleving, dat is nu niet zo”, vindt Rashmi Kusurkar, hoogleraar inclusie en motivatie in medisch onderwijs. Er is behoefte aan meer inclusiviteit en diversiteit binnen het medisch onderwijs.

Zo deal je met de onzin van influencers in je spreekkamer

Patiënten vertrouwen influencers soms meer dan hun eigen arts. Jolanda van Boven en Annemie Galimont vertellen over hun ervaringen hiermee in de spreekkamer en hoe hiermee om te gaan. “Wees als arts alert dat je de patiënt goed voorlicht over de mogelijke gevolgen.”

‘Kunst kan de zorg transformeren’

Om de problemen van het overbelaste zorgsysteem het hoofd te bieden, moet kunst een structurele plaats krijgen, pleit Tineke Abma. “We willen duurzame programma’s van bewezen interventies vergoed door de zorgverzekeraar.”

Casus: jongen met gepig­menteerde huid­afwijking

Een tienjarige jongen heeft een opvallende laesie op de rechterbovenarm. Bij navraag blijkt deze laesie al jaren aanwezig. In de familie komen geen melanomen voor. De jongen heeft een blanco voorgeschiedenis. Wat is uw diagnose?

Casus: man met klachten van moeizaam plassen

Een man komt met een doorgemaakte blaasontsteking op uw spreekuur. Plassen gaat al een paar jaar langzaamaan moeilijker en moeilijker. De straal is zwak, nogal eens sproeiend en er wordt bijna altijd wat nagedruppeld. Persen helpt niet echt. Wat is uw diagnose?

Iedere arts moet zich voorbereiden op een leven lang leren

Welzijn is een voorwaarde voor professionele en persoonlijke ontwikkeling. En dat is in de medische sector meer dan ooit een punt van zorg, vindt Marjolein van de Pol. “De nieuwe bewegingen moet je gewoon volgen, in welke fase van je carrière je ook zit.”


4
0
Laat een reactie achterx
Lees ook: Verwijzen naar zelfhulptools vermindert machteloosheid

Naar dit artikel »