DOQ

PET-CT betrouwbaar bij stellen diagnose reuscelarteriitis

Een PET-CT-scan is een betrouwbaar middel voor het diagnosticeren van craniale reuscelarteriitis. Tot die conclusie komen onderzoekers van de afdelingen Nucleaire Geneeskunde en Reumatologie in het UMC Groningen. Zij publiceerden hun bevindingen in het tijdschrift Seminars in Arthritis and Rheumatism.

Reuscelarteriitis (RCA) is een aandoening waarbij slagaders in het lichaam ontstekingen vertonen. Er zijn twee soorten: craniale RCA (C-RCA), waarbij de vaten naar het hoofd zijn aangedaan, en grote vaten-RCA, waarbij het gaat om de aorta en zijn vertakkingen. Symptomen die kunnen ontstaan bij C-RCA zijn hoofdpijn, een gevoelige hoofdhuid, kaakpijn tijdens het kauwen, dubbelzien en vermoeidheid. RCA vertoont veel overeenkomsten met polymyalgia rheumatica (PMR). De gouden standaard voor diagnose van C-RCA is een biopt van de arteria temporalis. Die methode heeft een lage sensitiviteit, dus wordt deze vaak aangevuld met ultrasonografie of MRI.

(bron foto iStock)

Nauwkeurig

PET-CT met het contrastmiddel 18-FDG is momenteel nog alleen in gebruik bij verdenking van grote vaten-RCA. Maar nu de kwaliteit en resolutie van PET-CT-apparatuur sterk zijn gestegen, is die opvatting aan vernieuwing toe, schrijven de auteurs. Een studie uit 2004 oordeelde dat 18-FDG vooral geschikt is voor diagnose van grote vaten-RCA, omdat de hersenen veel 18-FDG opnemen en de vaten in de hersenen kleiner zijn. Recente studies maken echter duidelijk dat tegenwoordige FDG-PET/CT-scans nauwkeurig kunnen laten zien of en waar craniale slagaderen betrokken zijn bij het ziekteproces achter C-RCA.

Retrospectief onderzoek

De auteurs, onder leiding van promovendus Pieter Nienhuis, onderzochten retrospectief de meerwaarde van FDG-PET/CT als diagnostisch middel bij C-RCA met een positief biopt van de arteria temporalis. Daarbij gebruikten ze zowel visuele als semi-kwantitatieve methoden. Ze vergeleken de resultaten met de klinische presentatie van de patiënt. Daartoe haalden ze data uit de radiologie- en pathologiedatabases van het UMC Groningen. Bij aanwezigheid van een positief biopt zochten de onderzoekers naar een FDG-PET/CT-scan in de database. Daarbij telden zij patiënten niet mee bij wie een maligniteit werd geconstateerd of bij wie een behandeling met glucocorticoïden werd gestart. Als controle kozen de onderzoekers patiënten met melanoom zonder tekenen van ziekte op een FDG-PET/CT-scan.

Accuraat

De onderzoekers komen tot de conclusie dat FDG-PET/CT accuraat genoeg is om te worden gebruikt voor de diagnose van C-RCA. De methode vereist weinig extra training en het gebruik bij beide vormen van RCA vergroot de accuratesse van de techniek. Daartegenover staat dat het onderzoek alleen retrospectief is verricht. Om de methode echt te kunnen gebruiken in de klinische praktijk, stellen de auteurs verdere standaardisatie van de techniek voor.


Visual and Semiquantitative Assessment of Cranial Artery Inflammation With FDG-PET/CT in Giant Cell Arteritis. Nienhuis PH, Sandovici M, Glaudemans AW et al. Semin Arthritis Rheum. 2020 Jun 1;50(4):616-623. doi: 10.1016/j.semarthrit.2020.04.002.

Lees meer over:


Voor u geselecteerde artikelen

‘Voor dak- en thuislozen zet ik graag een stapje extra’

Dak- en thuislozen vragen om meer dan een standaardconsult, ervaart huisarts Laura de Jong. Ze beschrijft hoe laagdrempelige straatzorg, volharding en kleine gebaren het verschil kunnen maken bij complexe problematiek. “Soms is één ‘fuck off’ minder al winst.”

Verder zoeken bij onverklaarde klachten

Wat doe je als alle diagnostische sporen doodlopen? Tonnie van Kessel en Charles Verhoeff vertellen hoe de artsen van stichting De Witte Raven blijven zoeken naar verklaringen voor onverklaarde klachten. “We draaien op donaties, subsidies en veel onbetaalde inzet.”

Flexibilisering is geen luxe, maar een voorwaarde

Steeds meer aios werken parttime, maar toch blijft 0,8 fte vaak de norm. Lara Teheux ziet hoe dat schuurt en pleit voor een fundamenteel ander gesprek over wat goed opleiden eigenlijk is. “We verliezen mensen omdat de werkomgeving als te weinig flexibel wordt ervaren.”

Casus: man met een laesie op het scheenbeen

Een 72-jarige man komt voor een beoordeling van meerdere plekjes op het lichaam. Een laesie op het rechter scheenbeen valt op. Volgens de man is deze donkerder geworden, maar verder heeft hij er geen klachten aan. Wat is uw diagnose?

Casus: man met anurie sinds enkele dagen

Een 58-jarige man bezoekt de SEH vanwege flankpijn beiderzijds en anurie sinds enkele dagen. Hij heeft geen koorts of mictieklachten. Echografie van de nieren toont bilaterale hydronefrose. Wat is uw diagnose?

De grenzen van goedbedoelde zorg

In de zorg mikken we hoog. We streven naar perfectie, in hoe we naar gezondheid kijken en hoe we zorg organiseren. Volgens uroloog Stefan Haensel wringt het juist daar. “Door te accepteren dat 90% van perfect genoeg kan zijn, laten we het idee los dat alles oplosbaar is.”

Onderwijs, onderzoek en zorgpraktijk bundelen de krachten

Hoe breng je innovatie écht op de werkvloer? Harmieke van Os-Medendorp en Marcelle Rittershaus-Kuijpers laten zien hoe leer- en innovatienetwerken studenten en zorgprofessionals samen laten werken aan praktische verbeteringen in de zorg.

Vul zneller ZN-formulieren in met app van jonge cardiologen

Administratieve rompslomp rond ZN-formulieren kan een stuk sneller, laat cardioloog Laurens Swart zien met de app zneller. Met enkele klikken zijn formulieren ingevuld en verzonden. “Het ZN-formulier is voor driekwart van de medicijnen een wassen neus.”

Hoe AI no-shows in het ziekenhuis terugdringt

Met AI kunnen patiënten worden herkend die hun afspraak dreigen te missen, laten Annabel Seffelaar en Siem Aarts zien. Zo kunnen zij tijdig herinnerd worden aan hun afspraak. “Elke week halen we er zeker zes of zeven patiënten uit die de afspraak totaal vergeten waren.”

Casus: vrouw die niet kan boeren

Een 23-jarige vrouw klaagt over een lang aanhoudend drukkend gevoel achter het sternum, met name na de maaltijd. Het lukt haar dan niet om te boeren. Braken zorgt meestal snel voor verlichting van de klachten. Wat is uw diagnose?