Prof. dr. Bosch: ‘Echografie heeft grote meerwaarde bij acuut zieke patiënten’

Hoogleraar acute interne geneeskunde prof. dr. Frank Bosch merkte dat er veel te weinig gebruik wordt gemaakt van echografie in de opvang en behandeling van acuut zieke patiënten en besloot hier wat aan te doen. “Het is een goede en snelle manier om lichamelijk onderzoek te versterken.”

Prof. dr. Frank Bosch heeft als hoogleraar acute interne geneeskunde (Radboudumc/Rijnstate) bijzondere aandacht voor echografie in de opvang en behandeling van acuut zieke patiënten. “En terecht”, zegt hij, “want toepassing daarvan leidt tot veiliger, betere en snellere zorg. De gangbare werkwijze is al decennialang dat we anamnese en lichamelijk onderzoek doen en vervolgens in een aantal gevallen besluiten ook nog wat beelden te maken. Dit terwijl op basis van onderzoek onomstotelijk duidelijk is dat de discriminatoire waarde van lichamelijk onderzoek beperkt is. Vrij vocht in de buik bijvoorbeeld is zo nauwelijks vast te stellen, tenzij het echt om een forse hoeveelheid gaat. Echografie is juist een goede en snelle manier om lichamelijk onderzoek te versterken.”

Belang echografie

Bosch stoorde zich dan ook al geruime tijd aan het feit dat te weinig gebruik wordt gemaakt van echografie in de opvang en behandeling van acuut zieke patiënten en besloot hier wat aan te doen. “Je moet echt wel het nodige leren om het op verantwoorde wijze te kunnen doen”, vertelt hij, “je leert het niet even in een middag. In het curriculum heeft het bovendien lange tijd veel te weinig aandacht gekregen, maar dat is gelukkig wel aan het veranderen. Echografie is een dure techniek, maar we zien de apparatuur nu gelukkig toch wel degelijk gebruikt worden op de grotere afdelingen spoedeisende hulp. Die afdelingen zijn dus wel doordrongen van het belang ervan. Ook huisartsen beginnen het steeds vaker toe te passen.”

Momentum in het curriculum

Dat het niet sneller gaat, heeft niet alleen te maken met kosten, stelt Bosch. “Het is een uitdaging als je al ouder bent om er steeds iets nieuws bij te leren”, zegt hij. “Tegelijkertijd is het vreemd om jonge artsen in het gebruik van echografie op te leiden als de oudere artsen het niet beheersen. Dat maakt de introductie van nieuwe ontwikkelingen complex. Je komt daar uit door een goede cursus te ontwikkelen en mensen te stimuleren om die te volgen, en tegelijkertijd het curriculum aan te passen zodat het onderwerp verplicht in het opleidingsprogramma aan bod komt.” In de ontwikkeling van die cursus – voor internisten, IC-artsen en SEH-artsen – heeft Bosch zelf de hand gehad. “Op een gegeven moment ontstaat vanzelf momentum”, vertelt hij “en de situatie waarin ik hier in Arnhem werk, heeft daarin zeker een rol gespeeld. De ruimte om een en ander op te zetten, kwam door de samenwerking met radiologen, longartsen en cardiologen heel snel tot stand. De cursus staat nu ook in het opleidingsplan voor de internisten, dan heb je veel gewonnen.”

Buiten de comfortzone

De belangstelling voor de cursus is groot, ondanks dat er voor de cursisten echt wel wat bij komt kijken. Bosch legt uit: “Ze moeten bereid zijn een paar dagen weg te zijn van hun werk, voor een activiteit die buiten hun comfortzone valt. De cursus bestaat vooral uit doen, wat betekent dat het essentieel is dat cursisten zich goed theoretisch voorbereiden. Bovendien zit er een examen aan, dat is niet iedereen meer gewend. Een enkeling slaagt ook niet direct.”

Lees meer over: