DOQ

Onderzoek: antibioticagebruik in ziekenhuizen neemt af door antibioticaprogramma’s

Een interventie, uitgevoerd in 21 Nederlandse ziekenhuizen, om het antibioticagebruik gestructureerd te meten en te verbeteren, is (kosten)effectief. De interventie verminderde de opnameduur en de tijd dat patiënten antibiotica slikken. Dit blijkt uit promotieonderzoek van aios interne geneeskunde Marlot Kallen over programma’s om het gebruik van antibioticum in de zorg terug te dringen.

Kallen bepleit daarom dergelijke antibioticaprogramma’s in de Nederlandse ziekenhuizen in te voeren omdat ze potentieel de opname- en antibioticaduur verminderen. Dit bespaart zorgkosten en vermindert tevens de antibiotica resistentie.

Resistentie voorkómen

De opkomst van antibioticaresistentie is een van de grootste actuele bedreigingen voor de gezondheid van de mens. Dit probleem wordt verder versterkt omdat er steeds minder nieuwe antibiotica ontwikkeld worden. Deskundigen vrezen hierdoor zelfs dat er een tijdperk komt waarin er geen antibioticum beschikbaar zal zijn. We moeten daarom zuinig omgaan met de bestaande antibiotica. Om dit zo goed mogelijk te regelen, zijn er in de afgelopen jaren, wereldwijd, in ziekenhuizen zogenoemde ‘Antibiotic Stewardship Programs’ (ASPs) geïntroduceerd. Het doel hiervan is om het antibioticagebruik continu te bewaken en waar mogelijk te verbeteren. Dit pakt positief uit voor de patiënten en voorkomt ongunstige neveneffecten, zoals antibioticaresistentie.

Antibioticaprogramma’s opzetten

Vanaf 2014 is elk Nederlands ziekenhuis verplicht om een antibiotic stewardship-team (“A-team”) aan te stellen. Het A-team houdt lokaal toezicht op het antibioticagebruik en initieert en begeleidt verbeterprojecten. Het opzetten en effectief laten werken van een ASP is in de praktijk ingewikkeld en vergt specialistische kennis, tijd en geld. Stewardship-activiteit varieert dan ook aanzienlijk tussen ziekenhuizen. De vraag blijft bestaan wat de meest (kosten)effectieve methode is om (de kwaliteit van) antibioticagebruik in een ziekenhuis te meten en te verbeteren.

Marlot Kallen: ‘Antibiotic Stewardship. Measuring and Improving antibiotic use in hospitals’. Promotores: prof. dr. J.M. Prins en prof. dr. M.E.J.L. Hulscher

Bron: Amsterdam UMC
Lees meer over:


Voor u geselecteerde artikelen

Tegenwicht bieden zonder te schreeuwen

Veel adviezen over keel, neus en oren worden al generaties lang doorgegeven, vaak zonder dat ze kloppen. KNO-arts Veronique van den Heuvel maakt korte uitlegvideo’s op social media. Niet om met het vingertje te wijzen, maar om houvast te bieden bij alledaagse klachten.

Casus: vrouw met pijn bij vrijen na de overgang

Een 52-jarige, postmenopauzale vrouw ervaart sinds anderhalf jaar pijn bij het vrijen. Ook heeft ze afnemende seksuele verlangens, wat leidt tot spanningen in de relatie met haar man. Ze heeft nog steeds behoefte aan intimiteit. Wat is uw beleid?

Het vak is prachtig, de randvoorwaarden knellen

De bevlogenheid onder artsen is groot, blijkt uit de Loopbaanmonitor Medisch Specialisten 2024. Tegelijkertijd neemt de ontevredenheid over werkdruk toe. Volgens Kirsten Dabekaussen, voorzitter van De Jonge Specialist, is dat geen tegenstelling, maar een spanningsveld.

Tactvol medicatieadvies geven bij laag­geletterdheid

Moeite met lezen en schrijven leidt geregeld tot verkeerd medicijngebruik, zegt Laura Vlijmincx. Met extra uitleg en eenvoudiger etiketteksten probeert zij dit probleem in de apotheek te verkleinen. “Er heerst een taboe op, dus mensen melden het niet spontaan.”

Jeugdige en brede denktank werkt aan oplossingen voor de zorg

In de Denktank Gezond Verstand werken studenten uit verschillende studierichtingen samen aan oplossingen voor vraagstukken van ziekenhuizen. “Zij leren zo wat nodig is om samen verandering in gang te zetten”, vertelt initiatiefnemer Daantje Gratama.

Farmacogenetica kan bijwerkingen en therapiefalen voorkomen

Onverklaarbare bijwerkingen of het uitblijven van een effect zijn voor apotheker Peter Mourad redenen om farmacogenetisch onderzoek te doen. “Door tijdig rekening te houden met iemand genetische profiel, kan veel onnodige schade worden voorkomen.”

Casus: oudere man met algehele malaise

Een 84-jarige man presenteert zich op de spoedeisende hulp met sinds een week algehele malaise. Daarbij heeft patiënt zeurende pijn in de linkerflank, met uitstraling naar de rug, en last van polyurie. Wat is uw diagnose?

Zorgen voor en over AI bij zorgverleners

De beloftes van AI in de gezondheidszorg zijn groot. Maar AI kent ook nadelen en potentiële gevaren. Met haar theaterstuk ‘Zorgen voor AI’ wil Roanne van Voorst de discussie hierover stimuleren op de werkvloer. “In de praktijk valt de bespaarde tijd meestal tegen.”

Gelijke behandeling betekent niet altijd hetzelfde behandelen

Kinderarts Charlie Obihara schreef samen met zijn vrouw, psycholoog Dorian Maarse, het boek ‘Naar een inclusieve opleiding in de zorg’. “Als de opleiding niet meebeweegt met een steeds diverser wordende samenleving, loop je het risico dat je zorg tekortschiet.”

Aanvrager echo doet vaak geen lichamelijk onderzoek

In meer dan de helft van de gevallen hebben aanvragers van echografie vooraf geen lichamelijk onderzoek verricht. Andreea Pavel: “Wanneer het beschreven lichamelijk onderzoek bij meerdere polibezoeken identiek is, vraag je je af of het wel écht heeft plaatsgevonden.”