DOQ

Screen man met BRCA2-mutatie op prostaatkanker

Mannen die drager zijn van een BRCA2-mutatie hebben een ruim 2,5 keer verhoogd risico op prostaatkanker vergeleken met mannen zonder deze mutatie. Krijgen zij prostaatkanker, dan is bovendien vaker sprake van een agressievere tumor en een slechtere prognose. Deze nieuwe kennis is reden om mannen met een BRCA2-mutatie voortaan te adviseren zich eens per twee jaar te laten controleren. Klinisch geneticus in het UMC Utrecht Margreet Ausems: “Deze maand informeren wij mannen hierover die eerder bij ons DNA-onderzoek hebben laten doen, en BRCA2-drager bleken te zijn.”

Najaar 2019 werden de resultaten van de internationale IMPACT-studie bekend. Daarin is onderzoek gedaan naar de waarde van screening op prostaatkanker bij BRCA1- en BRCA2-dragers. Ook vanuit Nederland deden mannen hieraan mee. “Uit de studie blijkt dat mannelijke BRCA2-dragers een duidelijk verhoogd risico op prostaatkanker hebben. Ook hebben zij, als ze prostaatkanker krijgen, vaker een agressievere prostaattumor dan andere mannen met prostaatkanker”, vertelt Margreet Ausems.

(bron foto pixabay)

Borst- en eierstokkanker

BRCA1- en BRCA2-mutaties waren tot nu toe vooral bekend als foutjes in de genen die bij vrouwen leiden tot een verhoogd risico op borst- en eierstokkanker. Ieder mens heeft BRCA-genen. Een foutje in het BRCA1- of BRCA-2-gen leidt bij vrouwen tot een verhoogd risico op borstkanker, en op eierstokkanker. 

Elk kind van een ouder met een BRCA-genmutatie heeft vijftig procent kans om dit te erven. Dat geldt ook voor jongens. De IMPACT-studie laat zien dat mannen met een BRCA2-mutatie een duidelijk verhoogd risico op prostaatkanker hebben. Zij kunnen daarom baat hebben bij screening. “Door te screenen, kun je prostaatkanker eerder ontdekken. Dat heeft het voordeel dat je bijtijds kunt ingrijpen”, vertelt Margreet. “Natuurlijk blijft het belangrijk om ook de nadelen van screening goed te bespreken, omdat je daarmee ook onschuldige tumoren kunt ontdekken die niet snel tot klachten leiden.”

PSA-waarde

Vanaf nu krijgen mannen van tussen de 45 en 69 jaar van wie bekend is dat zij drager zijn van een BRCA2-mutatie het advies om eens per twee jaar hun PSA-waarde te laten controleren. Zij kunnen hiervoor contact opnemen met hun huisarts. Een verhoogde PSA-waarde kan op prostaatkanker wijzen. Bij een PSA hoger dan 3.0 ng/ml is een verwijzing nodig naar een uroloog voor vervolgdiagnostiek. 

De afdeling genetica van het UMC Utrecht zal deze maand mannen van wie onlangs of langer geleden is gebleken dat zij drager zijn van een BRCA2-mutatie een brief sturen met dit advies. Mannen bij wie de afdeling genetica vanaf nu vaststelt dat zij drager zijn, krijgen in het uitslaggesprek met de klinisch geneticus deze informatie. Dit geldt niet voor mannen met een BRCA1-mutatie. Voor hen is namelijk niet duidelijk of het risico op prostaatkanker verhoogd is. Ook de andere afdelingen genetica in Nederland zullen dit nieuwe beleid bespreken met mannelijke BRCA2-dragers.

Urologen en oncologen

Samen met collega-deskundigen verzorgde Margreet in maart een themanummer van het Tijdschrift voor Urologie over genetische aspecten bij prostaatkanker. Ook ontving zij eind 2019 van KWF Kankerbestrijding een beurs om zorgverleners die mannen met prostaatkanker behandelen – urologen en oncologen – en verpleegkundig specialisten scholing aan te bieden over erfelijke prostaatkanker. Doel is hen te leren genetisch onderzoek te bespreken met mannen die voor een DNA-test in aanmerking komen.
Informatie over DNA-onderzoek bij prostaatkanker is ook te vinden op de websites van de patiëntenverenigingen Borstkankervereniging Nederland (BVN)/Oncogen (www.brca.nl), op ProstaatKankerStichting.nl  en Hebon. Het nieuwe advies voor BRCA2-positieve mannen is opgesteld door de Werkgroep Oncologische Urologie van de Nederlandse Vereniging voor Urologie en de Werkgroep Klinische Oncogenetica van de Vereniging Klinische Genetica Nederland. Ook is het advies voorgelegd aan het Nederlands Huisartsen Genootschap.

Bron: UMC Utrecht
Lees meer over:


Voor u geselecteerde artikelen

Casus: jonge patiënt met heftige oorpijn

De 9-jarige patiënt voor u heeft de hele nacht heftige oorpijn gehad rechts. Zijn gehoor is beiderzijds goed en hij heeft geen koorts. Hij is een weinig snotterig. Wat is uw diagnose?

In Search of Stories brengt levens­verhalen tot leven

Het onderzoeksproject ‘In Search of Stories’, geleid door oncoloog Hanneke van Laarhoven, brengt verhalen van ongeneeslijk zieke patiënten tot leven. “De analyse van deze verhalen biedt inzichten die met traditionele methoden vaak over het hoofd worden gezien.”

‘Het preferentiebeleid gaat binnen nu en vier jaar op de schop’

Het preferentiebeleid is volledig doorgeslagen en moet hoognodig op de schop, vindt Aad de Groot, directeur van Zorgverzekeraar DSW. “Het is lastig te berekenen, maar we vermoeden wel dat door de lage prijzen juist andere kosten kunnen toenemen.”

‘Het ziekenhuis kan ook zonder lachgas’

Nicolaas Sperna Weiland geeft inzicht in de duurzaamheid van lachgas. “Ik denk persoonlijk dat er ook andere pijnstilling voorhanden is om kortdurend comfort te geven. Vaak met betere pijnstillende effecten en minder nadelige milieueffecten.”

Stop met jezelf onder­mijnen: vijf stappen tegen het imposter syndroom

Bang om door de mand te vallen, prestatiegericht, conflictvermijdend? Veel jonge artsen hebben last van het imposter syndroom. Moniek de Boer geeft praktische tips. “Het ontwikkelen van een gezonde werk-privé balans en het accepteren van kwetsbaarheid is cruciaal.”

Casus: patiënt met huidkleurige papel op de rug

Een 54-jarige vrouw meldt zich bij de huisarts met een huidkleurige papel op de rug. Mevrouw heeft in haar voorgeschiedenis een basaalcelcarcinoom (BCC) gehad van het gelaat. In haar familie komt geen huidkanker voor. Wat is uw diagnose?

Waarom moet ik als arts aandacht hebben voor lhbtiq+?

Zichtbaarheid en veiligheid zijn belangrijk bij het omgaan met lhbtiq+-ers in de zorg, pleit longarts Karin Pool. Ze geeft praktische tips voor zorgverleners en zorginstellingen. “Met kleine aanpassingen, bijvoorbeeld in taalgebruik, maak je al een groot verschil.”

De overgang: hormoon­therapie helpt, maar is geen wonder­middel

Gynaecoloog Dorenda van Dijken promoot hormoontherapie bij overgangsklachten, maar noemt het geen wondermiddel voor de gezondheid op langere termijn. “We kunnen als artsen zeggen dat je de overgang moet omarmen, maar ik vind dat elke vrouw dat zelf bepaalt.”

Casus: man met opgezette en verkleurde gewrichten en zwelling linkeroor

Een 52-jarige man klaagt over pijnlijke en stijve handen. De gewrichten van beide handen en vingers zijn opgezet en blauw-paars verkleurd. Verder heeft hij klachten van moeheid en malaise. Hij heeft geen koorts. Wat is uw diagnose?

‘Iedereen heeft recht op zorg’

Ongedocumenteerde in je spreekkamer? Er is meer mogelijk dan je denkt, stellen Amarylle van Doorn en Daan Frehe. Een afwerende houding is hierbij als zorgverlener niet gewenst. “De enige voorwaarde is dat je jezelf bij het CAK moet aansluiten. Veel zorgaanbieders weten dat niet.”


0
Laat een reactie achterx