DOQ

Sociaaleconomische situatie van invloed op respiratoire uitkomsten

Verschillen in sociaaleconomische status op individueel en buurtniveau bieden allebei een gedeeltelijke verklaring voor verschillen in respiratoire uitkomsten. Deze resultaten van de Amerikaanse SPIROMICS verschenen in het Blue journal.

Etnische ongelijkheid is niet nieuw. Hoewel dit meestal wordt beschouwd binnen de context van het strafrechtsysteem, is het ook recentelijk in verband gebracht met de COVID-19-pandemie. Raciale ongelijkheid wordt vaak geassocieerd met discriminatie, maar deze zaken zijn niet hetzelfde.

Ongelijkheid staat per definitie voor een verschil in ervaring. Raciale ongelijkheid wordt meestal geassocieerd met biologie, gekoppeld aan fysieke kenmerken, zoals huidskleur of haartextuur. Discriminatie en segregatie op basis van etniciteit hebben biologische effecten. In de Verenigde Staten hebben zwarte volwassenen slechtere gezondheidsuitkomsten dan blanke volwassenen met bepaalde chronische ziekten, waaronder COPD.

Rokers met en zonder COPD

Bij de rekrutering voor de Subpopulations and Intermediate Outcome Measures in COPD Study (SPIROMICS) werden van 2.649 huidige of voormalige volwassen rokers met en zonder COPD de sociaal-demografische kenmerken van individuele personen en van de buurt vastgesteld.

De symptoomlast werd vastgesteld met de St. George’s Respiratory Questionnaire (SGRQ), COPD Assessment Test (CAT)-score en gemodificeerde Medical Research Council dyspnoe-schaal. Het functioneren werd vastgesteld met de 6-minuten-wandeltestafstand. Daarnaast vond beeldvorming met CT-scans plaats.

Na correctie voor risicofactoren voor COPD hadden zwarte deelnemers significant slechter luchtwegklachten en kwaliteit van leven (aangepaste schaal van de MRC, CAT en SGRQ), een hoger risico op ernstige exacerbaties en hoger percentage emfyseem, dikkere luchtwegen (interne omtrek van 10 mm) en meer air trapping op de CT-scan dan blanke deelnemers.

Verklaring voor raciale ongelijkheden

Na correctie voor sociaaleconomische status op individueel niveau werd het verband tussen een zwarte afkomst en de respiratoire uitkomsten weliswaar minder sterk, maar bleef statistisch significant. Dit kon tot 12-35% van de raciale ongelijkheden verklaren.

Na een verdere aanpassing bleek dat de sociaaleconomische status op buurtniveau nog eens 26-54% van de raciale verschillen in respiratoire uitkomsten kon verklaren. Zelfs wanneer rekening werd gehouden met sociaaleconomische factoren van de individuele deelnemers en van de buurt, hielden zwarte mensen een verhoogd risico op ernstige exacerbatie en aanhoudend slechtere CT-resultaten (emfyseem, air trapping en dikte van de luchtwegwand).

Sociaaleconomische status van belang

Net als in andere studies bleek de sociaaleconomische status zowel op persoonlijk als op buurtniveau van belang. Deze gegevens kunnen niet alle associaties tussen de sociaaleconomische status en de uitkomsten verklaren. Gezien de complexiteit rond ras is het onwaarschijnlijk dat ras zelf een belangrijke verklaring biedt.
Deze studie toont dat niet alleen van belang is wie je bent en hoe je leeft, maar ook waar je woont. Raciale, etnische en culturele verschillen zijn wijdverbreid. Het begrijpen van aanpasbare en niet-aanpasbare factoren is essentieel als we de samenleving willen verbeteren.

Strategieën om de sociaaleconomische ongelijkheid te verkleinen, kunnen helpen om daaraan gerelateerde gezondheidsverschillen te verkleinen. Er is meer onderzoek nodig om aanvullende risicofactoren die bijdragen tot aanhoudende ongelijkheden, vast te kunnen stellen.


Referentie: Ejike CO, Woo H, Galiatsatos P, et al. Contribution of Individual and Neighborhood Factors to Racial Disparities in Respiratory Outcomes. Am J Respir Crit Care Med. 2021;203:987-997. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/33007162/ , https://www.atsjournals.org/doi/full/10.1164/rccm.202002-0253OC

Lees meer over:


Voor u geselecteerde artikelen

Casus: progressieve kortademigheid na embolisatie van een varicocele

Een 36-jarige man presenteert zich op de SEH met toenemende kortademigheid, hoesten, algehele malaise en koorts. Negen dagen ervoor heeft hij een endovasculaire embolisatie met cyanoacrylaat ondergaan vanwege een symptomatische varicocele. Wat is uw diagnose?

Meer halen uit bestaande medicijnen

Een verminderde nierfunctie betekende lange tijd dat pemetrexed geen behandeloptie was. Rob ter Heine en Nikki Bleijs-de Rouw onderzochten hoe dit toch veilig kan worden ingezet en lieten zien hoeveel winst te behalen valt met onderzoek naar bestaande geneesmiddelen.

Resistente schimmels: het ondergeschoven kindje in het gezondheidsdebat

Resistente schimmels vormen een groeiend maar nog onderbelicht gezondheidsrisico, waarschuwt Paul Verweij. Een internationale aanpak is hierbij nodig. “Tot vijf jaar geleden kenden wij Candida auris niet eens, nu verspreidt deze zich wereldwijd.”

AfriKNO helpt KNO-zorg in Tanzania te verbeteren

De stichting AfriKNO ondersteunt de KNO-zorg in Tanzania met scholing en materialen. Initiatiefnemer en KNO-arts Niels van Heerbeek vertelt: “Ze nodigden mij in Tanzania uit om langs te komen en hadden meteen een volle poli aan KNO-patiënten voor mij opgespaard.”

‘Kijk verder dan seks via penetratie’

Marieke Dewitte stelt dat seksualiteit in de spreekkamer te vaak automatisch gelijk wordt gesteld aan penetratie en functieherstel. “Waarom kijken we niet veel meer naar plezier tijdens seks, los van penetratie?”

Zorgprofessionals in de wachtkamer

De Afghaanse arts Roozeeta Murtaza staat te popelen om in Nederland aan de slag te gaan, maar moet lang wachten tot ze de verplichte BI-toets kan doen. “Dit geeft mij het gevoel dat ik stilsta of zelfs achteruit ga, terwijl ik altijd heb geleerd en gewerkt om verder te komen.”

Meer werkplezier, minder uitval: zes tips voor zorg­teams

Veel aandacht gaat uit naar het opvangen van uitval en het begeleiden van zorgmedewerkers die al ziek thuis zitten. Volgens Mariska Bingol kan dat anders. “We zijn vooral bezig met re-integratie, terwijl we meer zouden moeten investeren in het voorkómen van uitval.”

Hittegolf? Wees alert op deze medicatie!

Een hittegolf kan de werking en veiligheid van bepaalde geneesmiddelen beïnvloeden. Apotheker Bart Kremers legt uit bij welke medicatie extra alertheid nodig is. “Er is sprake van een verhoogd risico als het langer dan vijf achtereenvolgende dagen warmer is dan 25 ºC.”

Casus: vrouw met schildklierkanker en last van huidafwijkingen

Een 66-jarige vrouw met uitgezaaide schildklierkanker presenteert zich met pijnlijke huidafwijkingen op de kin. Enkele weken daarvoor heeft zij mogelijk herpes zoster elders in het gelaat gehad. Wat is uw diagnose?

‘Tip patiënten de mediterrane leef­stijl’

Volgens cardioloog Annemieke Jansen gaan gezond en lekker uitstekend samen in het mediterrane dieet. Samen met haar zus schrijft ze hierover kookboeken. “Schrijf patiënten de mediterrane leefstijl voor, er valt zoveel mee te winnen!”