DOQ

Opioïden

Morfine als post­opera­tief alter­natief voor oxycodon: helpt dat eigenlijk?

Apotheker Eward Melis onderzocht of morfine na een operatie veiliger is dan oxycodon als het gaat om langdurig opioïdgebruik, zoals de laatste jaren steeds vaker wordt gesuggereerd. “Ik had dit niet verwacht.”

De mogelijk­heden van morfinegel bij chronische wonden

Mark Jansen ontdekte dat morfinegel effectief kan zijn bij chronische wonden en pijnverlichting biedt zonder de bijwerkingen van systemische opioïden. “Ik merk dat deze behandeling relatief onbekend is bij medici, terwijl deze veel voordelen kan bieden.”

‘Wees alert op opioïd­misbruik bij patiënten op SEH’

Opioïdgebruik komt bij SEH-patiënten vaker voor dan gemiddeld. Meer bewustzijn over misbruik van deze medicatie is nodig, aldus Joris Holkenborg. “Maar vergeleken met de VS doen we het in Nederland, mede dankzij apothekers en huisartsen, best wel goed.”

Migraine­patiën­ten krijgen nog te vaak opio­ïden

Artsen schrijven vaak opioïden voor aan migrainepatiënten met acute klachten. Echter krijgen bij langdurig gebruik de nadelen de overhand, vertelt Gisela Terwindt. “In de hoofdpijnrichtlijnen staat niet voor niets dat het gebruik van opioïden vermeden moet worden.”

Zó voorkom je onnodig gebruik van opioïden

Het gebruik van opioïden moet tot het nuttige en strikt noodzakelijke worden beperkt. Onder meer omdat het pijnstillend effect verdwijnt, terwijl het risico op bijwerkingen blijft. Apotheker Eward Melis uit de Sint Maartenskliniek geeft tips: “Maak regelmatig de balans op met de patiënt.”

Handreiking helpt opioïdegebruik in eerste lijn te beteugelen

Een handreiking voor het afbouwen van opioïden moet apothekers en huisartsen helpen om te bepalen bij welke patiënten deze medicatie kan worden afgebouwd en op welke manier. Apotheker Anke Lambooij en internist prof. dr. Kees Kramers vertellen er meer over.





‘Gebruik het placebo-effect bij behan­de­ling van functio­nele dys­peps­ie’

Een lage dosis nortriptyline werkt bij mensen met functionele dyspepsie niet beter dan placebo. Dat is helemaal niet erg, vertelt Daniel Keszthelyi. “In de dagelijkse praktijk kun je juist gebruikmaken van dit placebo-effect.”

‘Geef hart­chirurgie­patiënten zo snel mogelijk hun fysio­logische auto­nomie terug’

Remco Berendsen wil hartchirurgiepatiënten sneller laten herstellen met het zogeheten ‘ultrafast track’. Patiënten verlaten daarbij al binnen enkele uren na de operatie de IC. “We geven patiënten als het ware hun eigen regelmechanismen terug, zodat zij vlot aan hun herstel kunnen beginnen.”

Nieuwe katheter­behande­ling ver­betert uitkomsten bij ernstige long­embo­lie

Erik Klok onderzocht een nieuwe katheterbehandeling voor patiënten met een ernstige longembolie. “Naast de positieve uitkomsten hebben we met dit onderzoek een belangrijke stap gezet in het objectief vaststellen van behandelfalen bij ernstige longembolie.”

‘Soms is onzeker­heid voor ouders erger dan slecht nieuws’

Robert van den Berg en Natasja de Groot ontwikkelden een AI-model dat de prognose na een kinderhartstilstand beter voorspelt. Het helpt artsen én ouders eerder duidelijkheid te krijgen. “We hoeven niet langer ons onderbuikgevoel te volgen.”

De overstap naar bio­simi­lars: goedkoper, maar niet altijd probleem­loos

Hoewel biosimilars gelijkwaardig zijn aan hun referentiegeneesmiddel, reageren sommige patiënten anders op een biosimilar. Marjorie Nelissen licht toe hoe dit zit. “Vaak houden de klachten verband met het toedieningssysteem.”

De huid­kanker­­­epi­de­mie: hoe ga je er als huisarts mee om?

Huidkanker komt steeds vaker voor, terwijl herkenning in de eerste lijn lastig blijft. Aiossen dermatologie Tobias Sangers en Daan Rauwerdink delen een simpel stappenplan voor het herkennen van een melanoom met de dermatoscoop.

Uitkomsten van de radicale prosta­tec­tomie onder de loep

Radicale prostatectomie is voor een deel van de patiënten met prostaatkanker de behandeling van keuze. Diederik Baas onderzocht een aantal kwaliteitsaspecten van deze ingreep. “Extra veel lymfeklieren weghalen leidt niet tot een betere ziektevrije overleving.”

Nieuwe regionale aanpak voor slokdarm- en maagkankerzorg

Een Regionaal Expertise Centrum voor slokdarm- en maagkankerzorg verbetert deze complexe zorg, volgens Wobbe de Steur en Stijn van Esser, door kennis en capaciteit te bundelen. “Omdat wij elkaar al kennen is er wederzijds vertrouwen over de zorgverlening.”

Sepsis beter behandelen met gepersona­liseer­de immuun­thera­pie

Gerichte immuuntherapie op basis van biomarkers kan orgaanfalen bij sepsis verminderen en herstel versnellen, vertelt Mihai Netea. “Als deze middelen inderdaad effectief zijn, kunnen we een derde van de sepsispatiënten beter behandelen.”