DOQ

Zorgtoekomst

Zorgen voor en over AI bij zorgverleners

De beloftes van AI in de gezondheidszorg zijn groot. Maar AI kent ook nadelen en potentiële gevaren. Met haar theaterstuk ‘Zorgen voor AI’ wil Roanne van Voorst de discussie hierover stimuleren op de werkvloer. “In de praktijk valt de bespaarde tijd meestal tegen.”

Arts in Health: de mens achter zorgverlener en patiënt

Ferdinand Lewis pleit voor meer kunst in de zorg, als manier om patiënten én zorgverleners menselijker te benaderen, en vertelt wat Nederland hierin kan leren van andere landen. “Wat hier ontbreekt is de opbouw van duurzame kennis en ervaring.”

Werkbereidheid bij een crisis niet vanzelf­sprekend

Ziekenhuizen kunnen tijdens een crisis niet blind vertrouwen op hun personeel, concluderen Dennis Barten en Lindsy Engels. Werkbereidheid hangt sterk af van verschillende factoren. “Het is belangrijk om te ontdekken wat nodig is om voor te bereiden op crisissituaties.”

‘Delen van data is onmisbaar voor goede zorg’

Digitale data over gezondheid zijn vaak onvindbaar, van onvoldoende kwaliteit, of niet goed uit te wisselen. Ronald Cornet doet onderzoek om dit te verbeteren. “Ik denk dat we meer schade doen door het níet uitwisselen van gegevens dan door het wel uitwisselen ervan.”

‘Patiënten kunnen zelf goed inschatten wanneer een ziekenhuisbezoek nodig is’

Met patiënt-geïnitieerde zorg en telemonitoring kan bij SpA 25% van de periodieke polikliniekbezoeken worden bespaard, zonder verlies van zorgkwaliteit. “Dit geeft afsprakenblokken vrij voor mensen die op dat moment wél zorg nodig hebben”, aldus Kasper Hermans.

Latere inzet CDK4/6-remmers bespaart geld en verbetert zorg

De SONIA-studie toont aan dat later starten met CDK4/6-remmers bij uitgezaaide borstkanker net zo effectief is als direct starten, maar met minder bijwerkingen en een besparing van €45 miljoen per jaar. “Betere zorg hoeft niet duurder te zijn.”


‘We leven in een oceaan van chemicaliën’

Chemische vervuiling heeft een grote impact op onze gezondheid, waarschuwt Saer Samanipour. Correlaties met gezondheidsproblemen nemen toe, maar wet- en regelgeving blijven achter. “Artsen kunnen een sleutelrol spelen in bewustwording en actie.”

Bij complexe casuïstiek is meedenken huisarts waardevol voor specialist

Carel Veldhoven, de eerste Academische Generalist in een academisch ziekenhuis, wil dat de specialist bij complexe problematiek de huisarts laat meedenken. “Huisartsen hebben een andere pragmatiek, kennis en kunde, die ook in een academisch ziekenhuis meerwaarde heeft.”

‘Geen klassieke huisarts meer die vijf dagen per week spreekuur doet’

De arts-patiëntrelatie staat onder druk, zegt huisarts Marnix van der Leest. Hij pleit voor meer continuïteit in de huisartsenzorg. “Dat levert gezondheidswinst op. En patiënten leven zelfs bewezen langer.”

Klinisch redeneren steeds belang­rijker voor apothekers

Door veranderingen in het werkveld wordt klinisch redeneren een steeds belangrijkere vaardigheid voor apothekers, stelt Josephine Mertens-Stutterheim. “Apothekers moeten klinische ervaring gaan opdoen en leren hoe ze klachten goed moeten uitvragen en interpreteren.”

‘Minder onnodige diagnostiek is goed voor patiënt en maatschappij’

In ziekenhuizen vindt veel onnodige diagnostiek plaats. Eerst goed luisteren en nadenken en dan pas diagnostiek aanvragen, loont voor zowel patiënt als de maatschappij, betoogt Fabienne Ropers. “Enige risicoacceptatie is noodzakelijk voor proportionele diagnostiek.”

Standaard dubbel consult in Groninger huisartsen­praktijk

Huisarts Tjitte Verbeek van Buuren verdubbelde de consulttijd naar 20 minuten en wil meer aandacht aan de patiënt besteden. “Financieel is het minder aantrekkelijk maar je krijgt er veel rust voor terug. Onze dokters gaan aan het eind van de dag fluitend naar huis.”

Zorgsysteem staat vaak initiatieven voor multimorbiditeit in de weg

Multimorbiditeit leidt tot versplintering van zorg. Toine Remers onderzocht enkele veelbelovende initiatieven voor het stroomlijnen van de zorg bij multimorbiditeit. “Een initiatief begint vaak vanuit overtuiging van een arts, maar ‘het systeem’ werkt vaak tegen.”

‘Waarom een patiënt rondrijden als hij zelf kan lopen?’

Waarom brengen we patiënten die goed ter been zijn in bed naar de OK? Dat vroeg colorectaal chirurg Tim Lubbers zich af. Hij startte de pilot ‘Lopend naar de OK’ en vertelt over de vele voordelen. “Patiënten bleken vooral behoefte te hebben aan controle.”

‘Te veel welzijns­kwesties komen in het medisch domein’

Karine van ‘t Land is voorzitter van KAMG: een beroepsvereniging, maar ook een lobbyclub die de volksgezondheid wil verbeteren. “Wat Artsen Maatschappij + Gezondheid bindt is dat ze bezig zijn met drie dingen: met preventie, met volksgezondheid en met grote groepen.”

‘Het preferentie­beleid gaat binnen nu en vier jaar op de schop’

Het preferentiebeleid is volledig doorgeslagen en moet hoognodig op de schop, vindt Aad de Groot, directeur van Zorgverzekeraar DSW. “Het is lastig te berekenen, maar we vermoeden wel dat door de lage prijzen juist andere kosten kunnen toenemen.”

Veel kortere wachttijden en 100% tevredenheid bij patiënten: hoe dan?

Door een deel van de planbare behandelingen te organiseren als focuskliniek, zijn wachtlijsten in Gelre ziekenhuizen drastisch verkort, vertellen Harm Willem Palamba en Anneke Oosterwechel. “Voorheen deden we zes operaties per dag, nu kunnen we er negen doen.”

Wil je in de toekomst een goede apo­theker zijn? Verdiep je dan in AI

Digitale toepassingen gaan in de toekomst een groot onderdeel zijn van de werkzaamheden in de apotheek, verwacht Claudia Rijcken. Apothekers moeten zich hierop oriënteren. “Apothekers die zich niet verdiepen in AI, zullen uiteindelijk minder goede apothekers zijn.”

Zeven routes naar een veerkrachtig zorgsysteem

Ons zorgstelsel kan duurzamer en menselijker terwijl ook kwaliteit, toegankelijkheid en betaalbaarheid geborgd zijn, meent Steven de Waal in zijn boek. “De zorginstelling verandert in een platform: minder managers en meer horizontaal management tussen zorgprofessionals.”

Meer rolmodel­len nodig in het medisch onderwijs

“De gezondheidszorg moet een afspiegeling zijn van de samenleving, dat is nu niet zo”, vindt Rashmi Kusurkar, hoogleraar inclusie en motivatie in medisch onderwijs. Er is behoefte aan meer inclusiviteit en diversiteit binnen het medisch onderwijs.

‘Kunst kan de zorg transformeren’

Om de problemen van het overbelaste zorgsysteem het hoofd te bieden, moet kunst een structurele plaats krijgen, pleit Tineke Abma. “We willen duurzame programma’s van bewezen interventies vergoed door de zorgverzekeraar.”

3D-printen in apotheek in opmars

Met 3D-printen kunnen geneesmiddelen op maat worden bereid. Apotheker Arwin Ramcharan is bezig met het testen van een printer. “Je kunt er allerlei geneesmiddelen heel nauwkeurig mee doseren. Je kunt sterktes maken die niet standaard in de handel zijn.”

Iedere arts moet zich voorbereiden op een leven lang leren

Welzijn is een voorwaarde voor professionele en persoonlijke ontwikkeling. En dat is in de medische sector meer dan ooit een punt van zorg, vindt Marjolein van de Pol. “De nieuwe bewegingen moet je gewoon volgen, in welke fase van je carrière je ook zit.”





‘Liquid biopsy’ in BAL-vloeistof kan moleculaire diagnostiek bij NSCLC verbeteren

‘Liquid biopsy’ in vloeistof die is verkregen via proximale broncho-alveolaire lavage kan de moleculaire diagnostiek bij niet-kleincellige longkanker verbeteren. “Het is een extra tool in je gereedschapskist”, vertelt Frank Borm.

Draadloze pacemaker inbrengen via de hals: sneller, veiliger en minder pijnlijk

Een draadloze pacemaker via de hals inbrengen, zorgt voor minder complicaties en meer comfort voor patiënten, aldus Shmaila Saleem-Talib. Steeds meer cardiologen nemen deze aanpak over. “Patiënten hoeven niet op bed te blijven liggen en gaan dezelfde dag nog naar huis.”

VEXAS: je ziet het pas als je het doorhebt

VEXAS-syndroom is een recent beschreven auto-inflammatoir syndroom dat vooral voorkomt bij oudere mannen. Joost Meijer heeft zich verdiept in deze zeldzame aandoening. “Belangrijk is dat de zorgverlener opmerkt dat er sprake is van een combinatie van symptomen.”

Organoïden voorspellen kans dat chemotherapie aanslaat

Organoïden uit tumorstamcellen kunnen voorspellen of chemotherapie werkt bij uitgezaaide darmkanker, vertelt Lidwien Smabers. “Met het voorspellen van therapierespons kunnen we onnodige blootstelling aan toxische behandelingen voorkomen en patiëntuitkomsten verbeteren.”

Laboratoriumtest kan vermoeden foetaal alcohol­syndroom bevestigen

Onderzoekers hebben een laboratoriumtest ontwikkeld om het foetaal alcoholsyndroom (FAS) beter te herkennen. De test ondersteunt artsen bij een vaak lastige diagnose. “Zo krijgen kinderen sneller de juiste diagnose en hulp”, aldus onderzoeksleider Peter Henneman.

Meer inzicht in risicofactoren voor ernstig beloop van invasieve GAS-infectie bij kinderen

Invasieve GAS-infecties bij kinderen namen na de coronapandemie toe en verliepen ernstiger, aldus Evelien van Kempen en collega’s. Het is belangrijk alert te zijn op bepaalde risicofactoren om kinderen met een verhoogd risico op een gecompliceerd beloop tijdig te herkennen.

Endo­scopische gastro-enterostomie beste optie bij stenose van maaguitgang

Bij patiënten met een maligne stenose van de maaguitgang is endoscopische echogeleide gastro-enterostomie superieur aan chirurgische gastro-enterostomie. Dat blijkt uit de Nederlandse ENDURO-studie. Onderzoeker en MDL-arts Frank Vleggaar verwacht dat EUS-GE de nieuwe standaard wordt.

‘Aap, Noot, Nier’: urologie voor laaggeletterden

Om informatie over urologische behandelingen beter uit te leggen aan laaggeletterden bedacht uroloog Michael van Balken tien jaar geleden de Aap, Noot, Nier-folders. Nu werkt hij aan vergelijkbare methodes die deze mensen helpen gegevens over hun aandoening correct te verzamelen.

Metabolomics: de sleutel tot snelle diagnose van CZS-infecties?

Metabolieten in hersenvocht hebben een opvallend hoge diagnostische waarde voor CZS-infecties, zo vertelt neuroloog Matthijs Brouwer. Metabolomics lijkt veelbelovend als nieuwe biomarker voor snelle diagnostiek.