DOQ

‘Urologen moeten een vuist maken voor vergoeding blaasspoelmiddelen’

 

Momenteel worden blaasspoelmiddelen met chondroïtinesulfaat en hyaluronzuur niet door het basispakket van de meeste verzekeraars vergoed. In afwachting op een mogelijke derde rechtszaak geeft uroloog dr. Erik Arendsen in een interview met DOQ.nl een toelichting op de materie en vertelt hij welke rol urologen kunnen spelen bij deze problematiek.

Dr. Arendsen begon zijn carrière in 1978 in Nijmegen, en werkte vervolgens sinds 1984 ruim 31 jaar als uroloog in Leiden. Dr. Arendsen heeft zich daarbij vooral toegelegd op de functionele urologie zoals de blaasfunctiestoornissen. De uroloog werkt momenteel voor de Andros /Gynos kliniek waar tevens blaasspoelmiddelen worden gebruikt. Arendsen: ‘Blaasspoelmiddelen met chondroïtinesulfaat en hyaluronzuur zijn belangrijk in onze urologische praktijk. Er zijn in Nederland een viertal spoelingen op de markt (Ialuril, Cystistat, Gepan, Uracyst). De middelen zijn werkzaam bij blaaspijnsyndroom, Interstitiële cystitis (IC) overactieve blaas en bij blaasinfecties, die moeilijk te behandelen zijn met antibiotica.

Basispakket
Deze spoelmiddelen zijn in Amerika nog niet goedgekeurd door de FDA. Arendsen: ‘In Amerika moeten ze het momenteel doen met oudere middelen uit de jaren negentig. In landen zoals België en Duitsland zijn de middelen wel verkrijgbaar, maar moeten de patiënten het uit eigen zak betalen.’ In Nederland zaten de blaasspoelmiddelen tot voor kort in het basispakket van de verzekeraars. Zorginstituut Nederland (ZIN, voorheen CVZ) stelde echter vast dat er onvoldoende ‘evidence based’ methodologisch bewijs is uit ‘dubbelblind gerandomiseerd’ onderzoek om vast te stellen dat het hier om geneesmiddelen gaat en niet om medische hulpmiddelen. Volgens dr. Arendsen is er echter wel voldoende gefundeerd bewijs dat de middelen werkzaam zijn bij het blaaspijnsyndroom. Dr. Arendsen: ‘Een aandoening die ervoor zorgt dat mensen niet meer goed meer kunnen functioneren omdat ze vaak veel pijn hebben en vele keren per dag naar het toilet gaan. De aandoening is sterk invaliderend. Lastenverlichting is zeer belangrijk. Dubbelblind gerandomiseerd onderzoek met een placebo is derhalve zeer moeilijk aan deze groep patiënten te verkopen.’

Rapport
Dr. Arendsen: ‘ZIN schreef een rapport over blaasspoelmiddelen dat werd voorgelegd aan een uroloog binnen de Nederlandse Vereniging van Urologie (NVU). Uit zijn commentaar op het rapport haalde ZIN dat het hier ging om een medisch hulpmiddel en dat het daarom uit het basispakket kon. In Nederland zijn er een paar duizend mensen met een blaassyndroom (althans nu bekend). Deze mensen moeten soms zo’n 40 of 50 keer per dag naar het toilet. Behandeling met een spoeling met chondroïtinesulfaat en hyaluronzuur, van één keer per week tot zelfs elke dag is geen zeldzaamheid. De prijs van een spoeling varieert van 45 tot ongeveer 70 euro. Die behandeling moet de patiënt momenteel meestal zelf betalen.

Er volgde vanuit de patiëntenvereniging een eerste rechtszaak tegen ZIN. De patiëntenvereniging spande de rechtszaak aan. ‘Ik werd in de eerste rechtszaak gedaagd om te komen getuigen, en destijds werd het Zorginstituut in het ongelijk gesteld. De rechter kwam tot het besluit dat de blaasspoelingen vergoed moesten blijven.’ ZIN ging echter in hoger beroep wat leidde tot een tweede proces, waarbij ze wel in het gelijk werden gesteld,’ aldus Dr. Arendsen: ‘De verzekeraars waren blij dat het uit het pakket kon, en de patiënt is uiteindelijk de dupe.’

Blaaspijncentrum
Dr. Arendsen: ‘We kunnen met een groep urologen de zaak weer op de kaart zetten. Er zijn nu zeven urologen in een officiële commissie (De Nederlandse Interstitiële Cystitis (IC)-groep) samengebracht. Met deze groep is ook het officiële Nederlandse standpunt ten aanzien van blaaspijnsyndroom/IC tot stand gekomen. De behandelingen moeten steeds meer multidisciplinair plaatsvinden (meerdere specialisten onder één dak zoals bekkenfysiotherapie en gynaecologie) en het moet voor deze patiënten allemaal goed geregeld kunnen worden wat betreft alle behandelingsmogelijkheden. Binnen de Andros/ Gynos kliniek (directeur: prof dr. F.M.J. Debruyne) hebben wij daarom een blaaspijncentrum opgezet. We werken multidisciplinair en doen er onder andere spoelingen. De eerste behandelingen krijgen de patiënten in de kliniek en dan zijn de spoelingen inbegrepen, in de thuissituatie niet maar ook daarvoor hebben we met de industrie goede afspraken gemaakt. Sommige verzekeraars zoals DSW vergoeden de blaasspoelingen nog wel. Tevens kunnen mensen de middelen online bestellen zodat” tussenfirma’s” worden vermeden. Op 7 april is een landelijke nascholingsdag ‘blaaspijnsyndroom’. Er zijn veertig aanmeldingen van urologen die bijscholing willen op dit ziekteterrein. We hopen op die manier meer patiënten sneller te behandelen en beter een vuist maken.’

Derde rechtszaak
Arendsen: “Er is sprake geweest van een mogelijke derde rechtszaak, maar deze heeft tot dusver niet plaatsgevonden. Er is hoop dat het ZIN toch onder druk van richtlijnen en standpunten van de NVU, en het oordeel van experts op dit gebied, de middelen toch (of gedeeltelijk) laat vergoeden en hopelijk komt het daarvoor niet weer tot een rechtszaak. Misschien laat het ZIN het aan de minister over, die dan een eindoordeel gaat geven. Maar daarvoor moeten we waarschijnlijk wachten tot de kabinetsformatie.’

Voor meer informatie: https://www.andros.nl

andros.nl/dr-erik-arendsen-uroloog/

Lees meer over:


Voor u geselecteerde artikelen

Casus: jonge patiënt met heftige oorpijn

De 9-jarige patiënt voor u heeft de hele nacht heftige oorpijn gehad rechts. Zijn gehoor is beiderzijds goed en hij heeft geen koorts. Hij is een weinig snotterig. Wat is uw diagnose?

In Search of Stories brengt levens­verhalen tot leven

Het onderzoeksproject ‘In Search of Stories’, geleid door oncoloog Hanneke van Laarhoven, brengt verhalen van ongeneeslijk zieke patiënten tot leven. “De analyse van deze verhalen biedt inzichten die met traditionele methoden vaak over het hoofd worden gezien.”

‘Het preferentiebeleid gaat binnen nu en vier jaar op de schop’

Het preferentiebeleid is volledig doorgeslagen en moet hoognodig op de schop, vindt Aad de Groot, directeur van Zorgverzekeraar DSW. “Het is lastig te berekenen, maar we vermoeden wel dat door de lage prijzen juist andere kosten kunnen toenemen.”

‘Dokters voelen zelf de paradox van samen beslissen in de spreek­kamer’

Samen beslissen kan patiënten tijdelijk veel stress en onzekerheid bezorgen, blijkt uit onderzoek van Inge Henselmans. “Wij staan helemaal achter de beweging van samen beslissen, maar vonden dat er ook oog moest zijn voor de negatieve aspecten ervan.”

‘Het ziekenhuis kan ook zonder lachgas’

Nicolaas Sperna Weiland geeft inzicht in de duurzaamheid van lachgas. “Ik denk persoonlijk dat er ook andere pijnstilling voorhanden is om kortdurend comfort te geven. Vaak met betere pijnstillende effecten en minder nadelige milieueffecten.”

Stop met jezelf onder­mijnen: vijf stappen tegen het imposter syndroom

Bang om door de mand te vallen, prestatiegericht, conflictvermijdend? Veel jonge artsen hebben last van het imposter syndroom. Moniek de Boer geeft praktische tips. “Het ontwikkelen van een gezonde werk-privé balans en het accepteren van kwetsbaarheid is cruciaal.”

Casus: patiënt met huidkleurige papel op de rug

Een 54-jarige vrouw meldt zich bij de huisarts met een huidkleurige papel op de rug. Mevrouw heeft in haar voorgeschiedenis een basaalcelcarcinoom (BCC) gehad van het gelaat. In haar familie komt geen huidkanker voor. Wat is uw diagnose?

Waarom moet ik als arts aandacht hebben voor lhbtiq+?

Zichtbaarheid en veiligheid zijn belangrijk bij het omgaan met lhbtiq+-ers in de zorg, pleit longarts Karin Pool. Ze geeft praktische tips voor zorgverleners en zorginstellingen. “Met kleine aanpassingen, bijvoorbeeld in taalgebruik, maak je al een groot verschil.”

De overgang: hormoon­therapie helpt, maar is geen wonder­middel

Gynaecoloog Dorenda van Dijken promoot hormoontherapie bij overgangsklachten, maar noemt het geen wondermiddel voor de gezondheid op langere termijn. “We kunnen als artsen zeggen dat je de overgang moet omarmen, maar ik vind dat elke vrouw dat zelf bepaalt.”

Casus: man met opgezette en verkleurde gewrichten en zwelling linkeroor

Een 52-jarige man klaagt over pijnlijke en stijve handen. De gewrichten van beide handen en vingers zijn opgezet en blauw-paars verkleurd. Verder heeft hij klachten van moeheid en malaise. Hij heeft geen koorts. Wat is uw diagnose?