DOQ

Reumatologen onder elkaar

 
Andere vakgebieden

Fibromyalgie zit tussen de oren: het gesensi­tiseerde brein

Een internationale groep onderzoekers, waaronder de Nederlandse psycholoog Rinie Geenen, schetst een verklaringsmodel voor fybromyalgie. “Wij hebben de biomedische en psychologische kijk op fibromyalgie met elkaar verbonden.”

Vrouwen en mannen nu even snel doorverwezen naar reumatoloog

Vrouwen en mannen worden nu even snel doorverwezen naar de reumatoloog; 30 jaar geleden moesten vrouwen ruim vier weken langer wachten dan mannen. “In de afgelopen decennia is er gelukkig steeds meer aandacht gekomen voor het belang van vroege verwijzing”, zegt arts-onderzoeker Van Dijk.

Lage dosis prednisolon veilig voor oudere RA-patiënten

Oudere patiënten met actieve reumatoïde artritis kunnen veilig een lage dosis prednisolon gebruiken naast reumamedicatie. Dit blijkt uit de GLORIA-studie. “Het aantal bijwerkingen lag wel iets hoger, maar daarbij betrof het voornamelijk milde tot matige infecties”, zegt promovenda Linda Hartman.

Behandelen in vroege fase RA verandert ziektebeloop

“Een tijdelijke behandeling met methotrexaat bij patiënten met artralgie die klinisch verdacht zijn voor reumatoïde artritis in wording zorgt voor minder klachten”, zegt promovenda Doortje Krijbolder van LUMC. Dit blijkt uit de TREAT-EARLIER-studie.

Zeldzame reumatische ziekten verdienen meer aandacht

Ruim 12.000 mensen in Nederland hebben een zeldzame reumatische ziekte. “Zij hebben vaak te maken met diagnostische vertraging en een beperkt aantal medicijnen geregistreerd voor de behandeling van hun aandoening.” Hoogleraar reumatologie Jaap van Laar vertelt hoe Stichting ARCH en consortium DRIMID dit willen veranderen.

‘Goed communiceren? Blijf kritisch reflecteren’

“Vraag je patiënt aan het einde van het consult: ‘Wat neemt u nu mee naar huis als boodschap? Want ik wil graag weten of ik alles goed heb uitgelegd’”, tipt promovenda en reumatoloog Laura Kranenburg-van Koppen.


Hoe gezondheids­vaardig is de reuma­patiënt?

“De achtergrond van de reumapatiënt kunnen we niet veranderen, maar we kunnen wel proberen onze zorgverlening aan te passen”, zegt promovendus Mark Bakker. Hij onderzoekt de rol van gezondheidsvaardigheden in de reumatologische praktijk.

Moeders met reuma geven nu vaker borstvoeding

Sinds de komst van nieuwe behandelingen met biologicals krijgen meer kinderen van reumapatiënten borstvoeding. Ook voorlichting van de reumaverpleegkundige speelt hierbij een rol.

Plantaardig dieet verlaagt ziekte­activiteit bij reuma­toïde artritis

“Leefstijlfactoren als weinig bewegen, roken, veel stress en vooral ongezonde voeding verhogen de kans op reumatoïde artritis”, zegt reumatoloog en hoogleraar Dirkjan van Schaardenburg. Uit de studie Plants for Joints blijkt een plantaardig dieet de ziekteactiviteit significant te kunnen verlagen.

Hulp van computermodel bij afbouw reumamedicatie

Hoe kunnen patiënten met RA met behulp van kunstmatige intelligentie stapsgewijs hun medicatie afbouwen op geleide van de ziekteactiviteit, zodat opvlammingen zoveel mogelijk worden voorkomen? Arts-onderzoeker Sina Fadaei en epidemioloog dr. Paco Welsing van de afdeling reumatologie van het UMC Utrecht onderzoeken het.

Vroege behandeling van artralgie met metho­trexaat beïnvloedt ziekte­modi­ficatie

Methotrexaat starten in het pre-artritisstadium van gewrichtssymptomen en subklinische ontsteking verandert het ziekteverloop. Dit blijkt uit Nederlands onderzoek waarvan de resultaten door arts-onderzoeker reumatologie Doortje Krijbolder op de EULAR 2022 werden gepresenteerd.

Hoe groot is het risico op zieken­huis­opname bij COVID-19 voor een reumapatiënt?

Zijn risicofactoren voor ziekenhuisopname wegens ernstige COVID-19, zoals een hogere leeftijd en een hoge BMI, ook van toepassing op patiënten met inflammatoire reumatische aandoeningen? En lopen zij meer risico bij COVID-19 door antireumatische immunomodulerende medicatie?

Jicht: kiezen voor behandeling van het serumuraat of van de aanval?

Reumatoloog Tim Jansen onderzoekt wat de meest effectieve, veilige en doelmatige behandelstrategie is bij patiënten met jicht. “Jicht is de meest voorkomende vorm van ontstekingsreuma wereldwijd, waar naar verwachting steeds meer mensen mee te maken krijgen.”

Zoektocht naar goed meet­instrument ziekte­activiteit bij perifere SpA

De meetinstrumenten DAPSA, PASDAS en ASDAS zijn niet bruikbaar om in de kliniek ziekteactiviteit te meten bij perifere Spondyloartritis, concludeert Esther Beckers. “De patiënt zou, afhankelijk van het gebruikte meetinstrument, het risico lopen op over- of onderbehandeling.”

Waardegedreven zorg: ‘We moeten integraler denken en werken’

Gepersonaliseerd kijken naar uitkomsten én naar kosten; dat is de essentie van waardegedreven zorg, vindt reumatoloog Angelique Weel-Koenders. Zij werd eind 2021 hoogleraar Bewijsgestuurde waardecreatie in de patiëntenzorg. “Die benoeming is voor mij een grote waardering voor wat ik tot nu toe gedaan heb en een aanmoediging om mijn toekomstige plannen uit te voeren.”

Kleine stapjes vooruit in kennis over behandeling polymyalgia rheumatica

De meeste patiënten met polymyalgia rheumatica zijn goed geholpen met prednison. Maar wat als dit onvoldoende helpt? Daarover is nog veel onbekend. “Bij de helft van patiënten gezien in de tweede lijn heeft prednison geen of te weinig succes, of heeft de patiënt te veel last van bijwerkingen”, zegt Reumatoloog i.o. Diane Marsman. Zij onderzocht behandelalternatieven.

Internationale reumatologie-erkenning voor Maarten Boers

Reumatoloog Maarten Boers heeft door het American College of Rheumatology de eretitel ACR-master toegekend gekregen. Hij dankt de carrière-onderscheiding aan zijn verdiensten op het vlak van methodologie en prednison.

Let op genderverschillen bij diagnose en behandeling reumatische aandoeningen

“Uit ons onderzoek komt naar voren dat er bij diverse aspecten van reumatische aandoeningen flinke verschillen bestaan tussen mannen en vrouwen. Ook in de respons op de behandeling blijken er genderverschillen”, vertelt reumatoloog prof. dr. Irene van der Horst-Bruinsma. Ze vertelt over de nieuwe inzichten die haar na aan het hart liggen.

‘COVID-tenen’ door overactief afweersysteem

“Dat COVID-tenen vaker vóórkomen bij jongeren dan ouderen komt waarschijnlijk doordat het immuunsysteem bij jongeren krachtiger reageert”, vertelt dermatoloog dr. Annemie Galimont, gespecialiseerd in dit onderwerp. “Dat levert zowel een snellere klaring van het virus op als ook een grotere kans op ‘collateral damage’, in dit geval lokale ontstekingen in de huid.”

Man-vrouwverschillen: ‘Vraag als reumatoloog vaker naar specifieke bijwerkingen’

Hoe kunnen reumatologen oog hebben voor verschillen tussen vrouwen en mannen en de manier waarop zij hun ziekte en behandeling ervaren? “Vrouwen ervaren meer en vaker bijwerkingen van medicatie, waardoor zij ook eerder uit zichzelf stoppen. Daar is vaak te weinig aandacht voor”, zegt Monique Heijmans van het Nivel.

Laat mannen met inflammatoire artritis hun kinderwens niet onnodig lang uitstellen

Onderzoek geeft inzicht in feiten en cijfers rondom vruchtbaarheid bij mannen met reuma. Zij blijken minder kinderen dan gemiddeld te hebben. “Een deel van de mannen die meededen aan het onderzoek was verdrietig dat zij geen kinderen hadden. Sommigen gaven echter aan bewust te hebben afgezien van het vaderschap vanwege hun aandoening”, vertelt promovendus reumatoloog dr. Luis Perez.

Zoeken naar de ‘motor’ achter RA: ACPA-producerende B-cellen tot zwijgen brengen

“De B-cellen die ACPAs aanmaken beschouwen we nu als de motor achter het ziekteproces”, zegt reumatoloog-onderzoeker dr. Hans Ulrich Scherer die een VIDI-beurs heeft ontvangen. “Dat maakt het wellicht mogelijk om te zien welke kenmerken van B-cellen voorspellend zijn voor het ontwikkelen van klinische reumatoïde artritis.”

Mindfulness- en acceptatietherapie niet effectiever bij behandeling fibromyalgie

Volgens onderzoek is therapie voor fibromyalgie, gebaseerd op mindfulness en ziekteacceptatie, niet effectiever dan de standaardtherapie. Maar aanvullend onderzoek moet aantonen of het vroeger in het ziekteproces mogelijk wél effect heeft.





‘Niet zelden krijgen vrouwen te horen dat het tussen de oren zit’

Siham Azahaf onderzoekt de impact van siliconen borstimplantaten en begeleidt vrouwen met gezondheidsklachten hiervan. “Er is veel discussie over de causaliteit. Maar wij zien consequent een typisch beeld van klachten dat verbetert na verwijdering van de implantaten.”

Pijn bij IC-opname is geas­socieerd met hoger risico op psycho­pathologie

Het hebben van pijn voorafgaand aan en na een IC-opname geeft een hogere kans op psychopathologie, stellen Mienke Rijsdijk en haar mede-onderzoekers. “Dit kan bijdragen aan vroegtijdige identificatie van patiënten die risico lopen op psychopathologie.”

‘Seksualiteit is een vergeten onderwerp in de spreek­kamer’

Henk Elzevier ontwikkelde Stichting Sick and Sex, die artsen helpt om patiënten betrouwbare informatie te bieden op het gebied van seksualiteit. “Als je informeert naar het seksleven van een patiënt, heb je tijd nodig om erop in te gaan. En die ontbreekt vaak.”

Omgeving bepalend voor kans op obesitas en cardio­vasculaire aandoeningen

Paul Meijer onderzocht obesogene wijken en de kans die die met zich meebrengen op obesitas en hoge bloeddruk. “Het is belangrijk om te achterhalen welke obesogene factoren in de omgeving van een patiënt een uitdaging vormen en daar het leefstijladvies op aan te passen.”

Verpleeg­kundig specialist behandelt zelfstandig buikpijn bij kinderen

Carin Bunkers, verpleegkundig specialist in het St. Antonius Ziekenhuis, werkt zelfstandig op haar polikliniek voor kinderen met chronische buikpijn, vaak zonder tussenkomst van de kinderarts. “Op mijn spreekuur maak ik graag gebruik van hypnotherapie.”

‘Waarom een patiënt rondrijden als hij zelf kan lopen?’

Waarom brengen we patiënten die goed ter been zijn in bed naar de OK? Dat vroeg colorectaal chirurg Tim Lubbers zich af. Hij startte de pilot ‘Lopend naar de OK’ en vertelt over de vele voordelen. “Patiënten bleken vooral behoefte te hebben aan controle.”

Plots gehoor­verlies als mogelijke voorspeller van vaat­problemen

Fieke Oussoren adviseert bij patiënten met plotsdoofheid de cardiovasculaire risicofactoren goed uit te vragen. Deze patiënten blijken een significant groter risico op een beroerte te lopen. “Denk aan: rookt iemand, heeft iemand verhoogde bloeddruk, enzovoort.”

Meer plaats voor duizelig­heid bij de neuroloog

Neurologen zouden meer kennis moeten nemen van duizeligheid, vindt neuroloog Meinie Seelen. Dat maakt het ziektebeeld concreter en daardoor inzichtelijker. “Slechts het topje van de ijsberg van mensen met duizeligheid wordt doorverwezen naar een neuroloog.”

Alertheid nodig op longschade door genees­middelen

Longschade door geneesmiddelen is een onderschat probleem. Multidisciplinaire samenwerking is nodig om longbijwerkingen te identificeren, vertelt Marjolein Drent. “Denk bij nieuwe klachten, ontstaan na het starten van bepaalde geneesmiddelen, aan een mogelijk verband.”