DOQ

Vedolizumab effectief in preventie terugkeer van Crohn na operatie

In Nederland hebben ongeveer 40.000 mensen de ziekte van Crohn. Ongeveer de helft van hen wordt vroeg of laat geopereerd, waarbij meer dan de helft van de patiënten binnen een jaar weer terugkeer heeft van endoscopische ontstekingsactiviteit in de darmen. Hoe kunnen we dat het best voorkomen? Dat vroeg Geert D’Haens, afdelingshoofd en MDL-arts in het Amsterdam UMC, zich af in de REPREVIO-studie.

In het onderzoek is bekeken of het zinvol is patiënten die risico lopen op een snelle terugkeer van activiteit van de ziekte van Crohn, na de operatie te behandelen met vedolizumab. Daarvoor is een dubbelblinde gerandomiseerde, placebogecontroleerde studie uitgevoerd in ziekenhuizen in Frankrijk, Italië, Nederland en Spanje.

“Vedolizumab is een relatief aantrekkelijk medicijn, omdat het weinig bijwerkingen geeft”

MDL-arts Geert D’Haens

Vedolizumab is een medicijn dat valt onder de anti-integrines. Het middel voorkomt dat specifieke witte bloedcellen richting de darmen worden geleid, waardoor ontsteking ontstaat. Dat is waarom het bij veel patiënten de ziekte van Crohn kan remmen. Het is een middel dat minder bijwerkingen kent dan bijvoorbeeld anti-TNF medicatie, omdat het meer lokaal zijn werk doet, namelijk alleen in de darmen.

Behandelen of afwachten?

“Op dit moment krijgen sommige patiënten na een operatie meteen een behandeling met anti-TNF medicatie, bijvoorbeeld omdat ze risicofactoren hebben voor een snelle terugkeer van ziekteactiviteit. Bij weer andere patiënten kan worden afgewacht omdat er geen risicofactoren spelen”, legt D’Haens uit. “Maar we weten ook dat bij ongeveer de helft van de patiënten binnen een jaar na de operatie de ziekte van Crohn weer actief wordt.”

Risicofactor

“Vedolizumab is een relatief aantrekkelijk medicijn, omdat het weinig bijwerkingen geeft. Daarom wilden we onderzoeken of het zinvol is om bij mensen met een risicofactor voor het snel terugkeren van de ziekteactiviteit, vedolizumab in te zetten na een operatie.”
En hoewel er over de risicofactoren die hierbij een rol kunnen spelen nog discussie kan bestaan – deze zijn nog niet in beton gegoten – werden voor de REPREVIO-studie patiënten geselecteerd die minstens één risicofactor hadden voor snelle terugkeer van een opvlamming. “Deze risicofactoren zijn: roken, darmperforatie als reden voor operatie (want dat wijst op invasieve ziekte), of als een patiënt al meerdere operaties heeft ondergaan”, vertelt D’Haens.

“Starten met vedolizumab is beter dan afwachten of meteen starten met anti-TNF”

Kans op terugkeer

“Vedolizumab verminderde de kans op terugkeer van de ziekte significant in vergelijking met placebo. We hebben endoscopisch gekeken naar de terugkeer van de ziekteactiviteit en die was lager in de groep patiënten die vedolizumab kreeg”, zegt D’Haens. “Ernstig endoscopisch recidief is waargenomen bij 10 van de 43 patiënten in de vedolizumab-groep tegenover 23 van de 37 patiënten in de placebogroep. Ook de ernst van de terugkeer, gemeten met de Rutgeerts-score, was lager in de vedolizumab-groep. De waarschijnlijkheid van een lagere Rutgeerts-score was 77,8% in de vedolizumab-groep.” Deze Rutgeerts-score is een endoscopische gradatie van de ernst van de ziekte. Hoe lager de score, hoe minder kans op terugkeer van symptomen.

“Daarnaast hebben we ook klachten uitgevraagd bij de patiënten, maar daar zijn geen verschillen in gevonden. Een verklaring hiervoor is de korte looptijd van de studie, namelijk zes maanden. De endoscopisch aantoonbare veranderingen ontstaan eerst, ruim voordat de klachten optreden”, legt D’Haens uit.

Veelbelovend

“De resultaten van het onderzoek suggereren dat vedolizumab een goede optie is voor het gebruik na een operatie, voor patiënten met de ziekte van Crohn die een verhoogd risico op snelle terugkeer van de ziekteactiviteit hebben”, concludeert D’Haens. “Starten met vedolizumab is dan beter dan afwachten of meteen starten met anti-TNF.”

Lees meer over:


Voor u geselecteerde artikelen

‘Tip patiënten de mediterrane leef­stijl’

Volgens cardioloog Annemieke Jansen gaan gezond en lekker uitstekend samen in het mediterrane dieet. Samen met haar zus schrijft ze hierover kookboeken. “Schrijf patiënten de mediterrane leefstijl voor, er valt zoveel mee te winnen!”

Casus: patiënt uit een zonnig land met schilferende huidafwijking

Een 66-jarige man heeft sinds drie maanden een schilferende huidafwijking op het linker scheenbeen. De plek jeukt soms licht, is niet pijnlijk en heeft niet gebloed. Patiënt is opgegroeid in een zonnig land en is in het verleden vaak door de zon verbrand. Wat is uw diagnose?

‘Een cruiseschip is een prachtig model om infectie­ziekten te bestuderen’

Arts-microbioloog Jan Sinnige deed onderzoek op een schip met een buiktyfus-uitbraak en ontdekte daar wat de oorzaak was. Hij legt uit wat we kunnen leren over infectieziekten op cruiseschepen. “In de gesloten omgeving van een schip wordt zichtbaar wat op het vasteland vaak verborgen blijft.”

De top is niet het doel

Cardiothoracaal anesthesioloog Remco Berendsen vertelt over zijn passie voor hoogtegeneeskunde. De extreme omstandigheden op grote hoogte bieden volgens hem een uniek inzicht op het menselijk lichaam. Die ervaringen neemt hij ook mee naar de spreekkamer.

Bij evenementen­­zorg valt de traditionele hiërarchie weg

Lianne Scholten vertelt hoe medische zorg wordt georganiseerd op grote evenementen, van festivals tot hardloopwedstrijden. “Als op het Formule 1-circuit een coureur met 300 km/uur crasht, telt elke seconde.”

Casus: man met hematurie, mictieklachten en afwijkingen in de blaas

Een 66-jarige man bezoekt de polikliniek Urologie vanwege macroscopische hematurie en mictieklachten. Hij heeft al jaren een slappe straal en moeite met helemaal leegplassen. Ook moet hij één tot twee keer per nacht plassen. Wat is uw diagnose?

‘Elk specialisme moet op zoek naar zijn eigen fietshelm-project’

Marcel Aries combineert zijn werk als intensivist met een nieuwe rol als preventie-intensivist. Hij pleit ervoor dat iedere medisch specialist zich inzet voor preventie van vermijdbare aandoeningen en letsels. “Ik zie zoveel ellende die te voorkomen is.”

‘De Nutritheker’: medicatie­gebruik terug­dringen door verbete­ring van leefstijl

Rinske Pauw verruilde de ziekenhuisapotheek voor een praktijk waarin medicatie, voeding en leefstijl samenkomen. “Het heeft me altijd geboeid hoe je door preventie mensen gezond kunt houden, met zo min mogelijk medicatie.”

‘Dokter, hoe is het met mijn frame?’

Meer dan veertig jaar stond wielerarts Jos Benders midden in het peloton om acute medische zorg te verlenen. Nu hij het stokje overdraagt, blikt hij terug op een tijd vol mooie herinneringen én uitdagingen. “Ik was als eerste arts bij geletruidrager Fabian Cancellara.”

‘Claimende en eisende patiënten maken de werk­druk onhoudbaar’

Dermatoloog Annemie Galimont stopte met haar specialisatie ‘eczeem’. Het grensoverschrijdende gedrag waar ze mee te maken kreeg, werd haar te veel. “Jij hebt een weekendje getiktokt en komt míj vertellen hoe ik mijn werk moet doen?”