VEXAS: je ziet het pas als je het doorhebt
Redactioneel
15 januari 2026
Het VEXAS-syndroom is een recent beschreven auto-inflammatoir syndroom waarbij huidafwijkingen vaak het eerste symptoom zijn. Dermatoloog Joost Meijer van het UMC Groningen heeft zich verdiept in deze zeldzame aandoening.
“Sinds ik een patiënt met het VEXAS-syndroom heb gezien, herken ik de aandoening sneller en neem ik deze diagnose mee in mijn klinisch redeneren”, vertelt Joost Meijer. Het VEXAS-syndroom komt voornamelijk voor bij oudere mannen en manifesteert zich als een combinatie van chronische inflammatie met koorts, verhoogde ontstekingswaarden, anemie met cytopenie en een scala aan inflammatoire huidafwijkingen. Die eerste patiënt zag Meijer nadat een reumatoloog uit het UMC Groningen bij hem aanklopte. “Hij zag naast inflammatoire processen ook huidafwijkingen bij de patiënt en er waren afwijkingen in de bloedcellen van de patiënt aanwezig.”
“Het syndroom komt bijna uitsluitend bij (oudere) mannen voor”
Dermatoloog Joost Meijer
Mutatie in het UBA1-gen
Het VEXAS-syndroom is voor het eerst beschreven in 2020. VEXAS is een afkorting die de typische kenmerken van de ziekte beschrijft: Vacuolen, E1-enzym, X-linked, Auto-inflammatoir en Somatisch. “De oorzaak is een verworven mutatie in het UBA1-gen, dat codeert voor een enzym dat betrokken is bij ubiquitinatie. Dat wil zeggen: het opruimen van overtollige en/of beschadigde eiwitten in de cel. Aangezien het gen op het X-chromosoom ligt, komt het syndroom bijna uitsluitend bij (oudere) ma
Aanmelden
Meld u gratis aan om toegang te krijgen tot DOQ,
waar zorgprofessionals kennis en visie delen.
Ik heb al een DOQ account
Lees meer over: