DOQ

Vitamine D kan de kans op een astma-aanval reduceren bij patiënten met een lage concentratie

Vitamine D-supplementen reduceren – ten opzichte van placebo – met vijftig procent de kans op een astma-aanval waarvoor een ziekenhuisopname of behandeling op de Spoedeisende Hulp (SEH) noodzakelijk is. Er werden bij de meta-analyse geen verschillen gezien tussen subgroepen van patiënten. Zo blijkt uit onderzoek van de Queen Mary University of Londen dat hoofdauteur David A. Jolliffe recent heeft gepubliceerd in Lancet Respiratory Medicine.

Het gaat om een meta-analyse met informatie op patiëntniveau. Er namen zo’n 955 astmapatiënten deel aan een selectie van zeven gerandomiseerde studies, gekozen uit 483 studies. De informatie werd uit verschillende databases gehaald, zoals de MEDLINE, Embase, Cochrane en verschillende registers.

Statistisch significant
Uit de studie blijkt tevens dat oraal toegediend vitamine D een reductie van dertig procent geeft in astma-aanvallen waarvoor behandeling met orale corticosteroïden of injecties noodzakelijk is. Het effect is volgens de wetenschappers statistisch significant bij patiënten die in de basis al een lage concentratie vitamine D in het bloed hebben (minder dan 25 nmol/L), maar niet bij patiënten die al een hogere concentratie vitamine D hebben. Het preventieve effect van vitamine D is dan ook het grootst bij mensen met de laagste concentraties.

Individuele patiëntgegevens
Volgens professor Martineau, eveneens van de Queen Mary University of London, is het noodzakelijk om grotere studies op te zetten om te kijken naar de waarde van vitamine D bij astmapreventie. Het gaat hier echter wel om de eerste studie waarbij gekeken werd naar individuele gegevens per patiënt (Individual Participant Data, IPD) om zo de rol van vitamine D te onderzoeken bij exacerbaties. Uit een eerdere Cochrane-review bleek al een reductie van 37 procent in astmaexacerbaties bij gebruik van vitamine D-supplementen. Maar bij deze studie waren er geen individuele gegevens beschikbaar. Die individuele gegevens zijn volgens Martineau nodig voor het uitvoeren van subgroep-analyses om zo vast te kunnen stellen of vitamine D bij bepaalde mensen beter werkt dan bij anderen. Dit is niet mogelijk met de conventionele meta-analyse waarbij de gegevens geaggregeerd zijn. Van de 483 studies waren er maar zeven die wél deze individuele patiëntgegevens hadden.

Behandeling op maat
Uit het onderzoek van Jolliffe en Martineau blijkt dat drie procent van de patiënten ten minste één exacerbatie had, waarvoor opname in het ziekenhuis of een bezoek aan de Spoedeisende Hulp (SEH) noodzakelijk was. Bij placebo was dit aantal zes procent. Door meer naar de individuele patiënt te kijken, is het volgens de wetenschappers mogelijk om betere behandeling op maat te geven.

Bron: The Lancet Respiratory Medicine

 Jolliffe DA, et al “Vitamin D supplementation to prevent asthma exacerbations: a systematic review and meta-analysis of individual participant data” Lancet Respir Med 2017; DOI: 10.1016/S2213-2600(17)30306-5.

Lees meer over:


Voor u geselecteerde artikelen

Casus: schoonmaker met branderige huiduitslag

Een 46-jarige schoonmaker van Iraakse afkomst heeft sinds ruim één jaar last van een branderige, jeukende huiduitslag op vooral zijn armen en benen. Eerdere antimycotische behandelingen hebben geen effect gehad. Wat is uw diagnose?

‘Leren reanimeren doe je altijd voor een ander, nooit voor jezelf’

Burgerhulpverleners starten in Nederland het merendeel van de reanimaties bij een hartstilstand, maar hun aantal is nog onvoldoende. Leonie van der Leest: “Zorgverleners kunnen mensen hierop attenderen: leer reanimeren, je redt er mensenlevens mee.”

Rechtvaardigheid als kompas voor medisch onderzoek

Wie profiteert van medische innovaties? Wie kan meedoen aan onderzoek en wie blijft buiten beeld? Rieke van der Graaf onderzoekt hoe medisch onderzoek zo kan worden ingericht dat het niet alleen vooruitgang oplevert, maar ook rechtvaardig is.

‘Houd het gesprek over cannabis­gebruik bij medische klachten open’

Veel patiënten gebruiken cannabis bij medische klachten, maar halen dit niet via de apotheek. Pieter Oomen vertelt over de barrières die ervaren worden en doet enkele aanbevelingen. “Een van de barrières is het stigma dat bij artsen vaak nog leeft rond cannabis.”

Wanneer klachten eigenlijk een zingeving­svraag zijn

Huisarts Richard Hoofs ziet in zijn praktijk regelmatig mensen bij wie medische verklaringen ontbreken, maar het lijden duidelijk aanwezig is. Volgens hem ligt onder die klachten vaak een vraag die in de spreekkamer nog weinig gesteld wordt: waar leef je eigenlijk voor?

AI-model voor SEH werkt goed, maar wordt niet gebruikt

AI kan op de SEH goed voorspellen welke patiënten een hoog sterfterisico hebben. Toch ondervonden Paul van Dam en William van Doorn dat artsen de voorspelling nauwelijks gebruiken. “We moeten leren om AI-modellen te ontwerpen die beter zijn afgestemd op de gebruikers.”

‘Sta eens vaker stil en reflecteer’

Veel artsen lopen vast op vragen over werkdruk, keuzes en werk-privébalans. Shirin Bemelmans-Lalezari pleit daarom voor meer reflectie en open gesprekken over twijfels in de medische loopbaan. “Juist de eigenschappen die veel artsen delen, kunnen later in de weg gaan zitten.”

Casus: jonge vrouw met toenemende buikpijn

Een 27-jarige vrouw bezoekt de Spoedeisende Hulp vanwege sinds 24 uur toenemende buikpijn. De pijn begon centraal in de buik, maar is inmiddels verplaatst naar rechtsonder. Wat is uw beleid?

‘Voor dak- en thuislozen zet ik graag een stapje extra’

Dak- en thuislozen vragen om meer dan een standaardconsult, ervaart huisarts Laura de Jong. Ze beschrijft hoe laagdrempelige straatzorg, volharding en kleine gebaren het verschil kunnen maken bij complexe problematiek. “Soms is één ‘fuck off’ minder al winst.”

Verder zoeken bij onverklaarde klachten

Wat doe je als alle diagnostische sporen doodlopen? Tonnie van Kessel en Charles Verhoeff vertellen hoe de artsen van stichting De Witte Raven blijven zoeken naar verklaringen voor onverklaarde klachten. “We draaien op donaties, subsidies en veel onbetaalde inzet.”