DOQ

Vrouwen en mannen nu even snel doorverwezen naar reumatoloog

In de jaren ’90 verwees een huisarts een vrouw die zich meldde met RA en gewrichtsklachten gemiddeld ruim vier weken later naar een reumatoloog dan een man met RA met deze klachten. Anno 2022 is dit verschil verdwenen, constateren Leidse reumatologen. Belangrijk, want vroege herkenning van RA en daardoor een vroege start met een (medicamenteuze) behandeling leidt immers tot betere klinische uitkomsten.

‘It’s different for girls’, zong Joe Jackson in zijn gelijknamige song uit 1979. Dat gold in die tijd in ieder geval voor de snelheid waarmee vrouwen met RA die met gewrichtsklachten aanklopten bij hun huisarts werden doorverwezen naar een reumatoloog. Rond de eeuwwisseling doken onderzoekers van het Leids Universitair Medisch Centrum eens in de cijfers: hoe snel verwijzen huisartsen mensen met gewrichtsklachten –  die later de diagnose RA krijgen – door naar de Leidse poli reumatologie, de zogeheten referral delay. Daaruit bleek dat in de periode 1993 tot 1999 vrouwen langer moesten wachten op doorverwijzing dan mannen; gemiddeld respectievelijk 93 dagen (13,3 weken) tegenover 58 dagen (8,3 weken). Terwijl er geen verschil was tussen de seksen in de duur vanaf het begin van de klachten tot het bezoek aan de huisarts (patiënt delay).

“Deze uitkomsten onderstrepen het belang van strakke implementatie van richtlijnen omtrent verwijzing voor alle RA-patiënten”

Arts-onderzoeker Bastiaan van Dijk

Betere klinische uitkomsten

Vanaf het begin van deze eeuw werd duidelijk dat snelle doorverwijzing van mensen met klachten die wijzen op RA van groot belang is. Vroege herkenning van RA en daardoor een vroege start met een (medicamenteuze) behandeling leidt tot betere klinische uitkomsten, hebben diverse studies inmiddels aangetoond. De huidige nationale en internationale richtlijnen adviseren huisartsen daarom mensen met artritis binnen zes weken na het begin van de klachten door te verwijzen naar een reumatoloog.
Om na te gaan wat deze aansporing in de praktijk heeft opgeleverd, doken de Leidse onderzoekers onlangs nogmaals in de cijfers. Daarbij gingen zij na in hoeverre er in de afgelopen decennia verandering is opgetreden in de gemiddelde referral delay onder RA-patiënten en hoe het verschil tussen de seksen zich heeft ontwikkeld. In een recente publicatie (en presentatie tijdens de ACR Convergence 2022 in Philadelphia) beschrijven zij de uitkomsten van de studie.

Geen verschil meer tussen seksen

Op basis van gegevens van ruim 900 patiënten constateren zij dat de gemiddelde referral delay de afgelopen decennia zowel bij mannen als bij vrouwen met RA was afgenomen. Bovendien was er in het afgelopen decennium (2011-2020) geen sprake meer van een significant langere wachttijd voor vrouwen. De mediane referral delay bedroeg in het afgelopen decennium 5,4 weken voor mannen en 4,7 weken voor vrouwen. De patiënt delay is de afgelopen decennia vrijwel onveranderd gebleven (circa 4 weken).

Laagdrempelig inloopspreekuur

Waardoor precies het man-vrouwverschil met de tijd is verbeterd, is niet duidelijk. “Gedurende de afgelopen decennia is er gelukkig wel steeds meer aandacht gekomen voor het belang van vroege verwijzing in het algemeen; zo is er 10 jaar geleden aan laagdrempelig inloopspreekuur ingesteld voor artritis. Deze uitkomsten onderstrepen ook het belang van strakke implementatie van richtlijnen omtrent verwijzing voor alle RA-patiënten”, stelt arts-onderzoeker Bastiaan van Dijk die samen met prof. Annette van der Helm (beiden LUMC) het onderzoek uitvoerde.

Referentie: Van Dijk B, et al. J Rheumatol. 2022 Sep 15;jrheum.220429

Lees meer over:


Voor u geselecteerde artikelen

Casus: jonge patiënt met heftige oorpijn

De 9-jarige patiënt voor u heeft de hele nacht heftige oorpijn gehad rechts. Zijn gehoor is beiderzijds goed en hij heeft geen koorts. Hij is een weinig snotterig. Wat is uw diagnose?

In Search of Stories brengt levens­verhalen tot leven

Het onderzoeksproject ‘In Search of Stories’, geleid door oncoloog Hanneke van Laarhoven, brengt verhalen van ongeneeslijk zieke patiënten tot leven. “De analyse van deze verhalen biedt inzichten die met traditionele methoden vaak over het hoofd worden gezien.”

‘Het preferentiebeleid gaat binnen nu en vier jaar op de schop’

Het preferentiebeleid is volledig doorgeslagen en moet hoognodig op de schop, vindt Aad de Groot, directeur van Zorgverzekeraar DSW. “Het is lastig te berekenen, maar we vermoeden wel dat door de lage prijzen juist andere kosten kunnen toenemen.”

‘Dokters voelen zelf de paradox van samen beslissen in de spreek­kamer’

Samen beslissen kan patiënten tijdelijk veel stress en onzekerheid bezorgen, blijkt uit onderzoek van Inge Henselmans. “Wij staan helemaal achter de beweging van samen beslissen, maar vonden dat er ook oog moest zijn voor de negatieve aspecten ervan.”

‘Het ziekenhuis kan ook zonder lachgas’

Nicolaas Sperna Weiland geeft inzicht in de duurzaamheid van lachgas. “Ik denk persoonlijk dat er ook andere pijnstilling voorhanden is om kortdurend comfort te geven. Vaak met betere pijnstillende effecten en minder nadelige milieueffecten.”

Stop met jezelf onder­mijnen: vijf stappen tegen het imposter syndroom

Bang om door de mand te vallen, prestatiegericht, conflictvermijdend? Veel jonge artsen hebben last van het imposter syndroom. Moniek de Boer geeft praktische tips. “Het ontwikkelen van een gezonde werk-privé balans en het accepteren van kwetsbaarheid is cruciaal.”

Casus: patiënt met huidkleurige papel op de rug

Een 54-jarige vrouw meldt zich bij de huisarts met een huidkleurige papel op de rug. Mevrouw heeft in haar voorgeschiedenis een basaalcelcarcinoom (BCC) gehad van het gelaat. In haar familie komt geen huidkanker voor. Wat is uw diagnose?

Waarom moet ik als arts aandacht hebben voor lhbtiq+?

Zichtbaarheid en veiligheid zijn belangrijk bij het omgaan met lhbtiq+-ers in de zorg, pleit longarts Karin Pool. Ze geeft praktische tips voor zorgverleners en zorginstellingen. “Met kleine aanpassingen, bijvoorbeeld in taalgebruik, maak je al een groot verschil.”

De overgang: hormoon­therapie helpt, maar is geen wonder­middel

Gynaecoloog Dorenda van Dijken promoot hormoontherapie bij overgangsklachten, maar noemt het geen wondermiddel voor de gezondheid op langere termijn. “We kunnen als artsen zeggen dat je de overgang moet omarmen, maar ik vind dat elke vrouw dat zelf bepaalt.”

Casus: man met opgezette en verkleurde gewrichten en zwelling linkeroor

Een 52-jarige man klaagt over pijnlijke en stijve handen. De gewrichten van beide handen en vingers zijn opgezet en blauw-paars verkleurd. Verder heeft hij klachten van moeheid en malaise. Hij heeft geen koorts. Wat is uw diagnose?


0
Laat een reactie achterx