Wie is de mens achter de chirurg?

Chirurgen zijn gemiddeld meer open minded, consciëntieuzer, extraverter, inschikkellijker en minder ontvankelijk voor angst en stress dan de algemene Nederlandse bevolkingspopulatie. Dat is de uitkomst van het Big Five-persoonlijkheidsonderzoek van Vincent Sier en Joost van der Vorst, respectievelijk onderzoeker en chirurg bij het LUMC. “Het onderzoek kan bijdragen aan meer bewustwording, zelfbegrip en teambuilding binnen chirurgische teams,” stelt Sier.

Het verbaasde Sier toen hij aan zijn onderzoek begon, maar er is in Nederland nog nauwelijks een studie gedaan naar persoonlijkheidskenmerken bij medisch specialisten. Zijn onderzoek is dan ook een van de eerste in Nederland. Sier gebruikte voor zijn onderzoek het zogenoemde Vijf Factoren model voor persoonlijkheid (The Big Five). Daarbij wordt persoonlijkheid onderverdeeld in vijf persoonlijkheidsdomeinen:

1. mate van openheid (open mindedness),
2. mate van gestructureerdheid en gedrevenheid (conscientiousness),
3. extraversie versus introversie,
4. mate van vriendelijkheid (agreeableness), en
5. mate van negatieve emotionaliteit, ofwel meer of minder gevoelig voor angst of stress.

Hoge respons

Sier stuurde voor zijn persoonlijkheidsonderzoek een vragenlijst naar 104 chirurgen, 126 aios en anios chirurgie en een groep medische studenten. Allen werkzaam of in opleiding in de regio Leiden. Met een respons van 55% bij chirurgen en aios/anios was de responsrate hoog, stelt Sier. “Dat komt overeen met het enthousiasme dat we terug horen van respondenten. Blijkbaar raken we een snaar met dit onderzoek.”

Normpopulatie

Om de uitkomsten van het persoonlijkheidsonderzoek onder chirurgen beter te kunnen beoordelen, zette Sier deze af tegen de data die hierover beschikbaar zijn bij de algemene Nederlandse bevolkingspopulatie, de normpopulatie. Hij gebruikte hiervoor, met toestemming, de data uit de zogenoemde LISS-database. Dit is een database waarbij een groep Nederlandse huishoudens wordt gevolgd en bevraagd op diverse aspecten van hun levens, waaronder ook persoonlijkheid.
Daarnaast maakte Sier, zowel onder de chirurgische- als normpopulatie, een uitsplitsing naar drie leeftijdscategorieën: 18–25 jaar, 26–35 jaar, en 36–67 jaar.

Scores

Het leidde tot een uitkomst waarbij zowel chirurgen, medische studenten als aios/anios chirurgie gemiddeld hoger scoren op de uitkomstmaten dan de algemene populatie. En hoewel er onderlinge verschillen zijn tussen de drie verschillende leeftijdscategorieën bij de chirurgische populatie, zijn deze minder groot dan bij de normpopulatie.

Geen oordeel

Verklaren kan of wil Sier deze verschillen niet. Bovendien waakt hij ervoor om er labels als ‘beter’ of ‘gunstiger’ aan te verbinden. “Dit is observationeel onderzoek, we oordelen dus niet over de uitkomsten. Dat kan ook niet, want je kunt niet zeggen dat het ‘beter’ is dat je extravert bent dan introvert. We stellen alleen vast dat de chirurgische populatie gemiddeld extraverter is dan de algemene bevolkingspopulatie.”

“Het is niet de bedoeling dat we een beroepsprofiel van de ‘perfecte’ chirurg schetsen”

Bewustwording, zelfbegrip, teambuilding

Voor Sier ligt de waarde van dit persoonlijkheidsonderzoek vooral in begrippen als bewustwording, zelfbegrip en teambuilding. “De bedoeling is niet dat je als chirurg of aios chirurgie jouw persoonlijkheid zou moeten veranderen. Dat kan ook niet, want persoonlijkheid is een stabiel gegeven, dat ligt vanaf je dertigste min of meer vast. Het is evenmin de bedoeling dat we hiermee een beroepsprofiel van de ‘perfecte’ chirurg schetsen. Vermoedelijk bestaat een goed functionerend chirurgisch team juist uit een grote diversiteit aan persoonlijkheden.”

“Als je weet dat collega A stressgevoelig is, collega B heel gedreven en jijzelf meer introvert, dan is het prettig om hierover in gesprek te gaan”

Elkaar beter begrijpen

Sier hoopt wel dat de uitkomsten bijdragen aan meer bewustwording bij chirurgen over hun persoonlijkheidsstructuur. “Het kan helpen als je weet dat jij gemiddeld extraverter of stressgevoeliger bent dan anderen. Dan kun je er in jouw contact met patiënt of collega’s rekening mee houden. Daarnaast kan dit een tool zijn om als team te werken aan teamvorming en teambuilding. Als je weet dat collega A stressgevoelig is, collega B heel gedreven en jijzelf meer introvert, dan is het prettig om hierover in gesprek te gaan. Je leert elkaar beter begrijpen en voorkomt mogelijk wrijving en misverstanden.”

Vervolgonderzoek

Sier is ondertussen met vervolgonderzoek gestart waarbij hij de Big Five-studie landelijk uitrolt onder chirurgen. “Het verschil met ons Leidse onderzoek is dat we hierbij ook kijken naar subtraits van de Big Five, want die kun je verder onderverdelen. Zo kun je extraversie onderverdelen in persoonlijkheidstrekken als: hoe sociabel ben je, hoe assertief ben je, hoeveel energie heb je? We denken dat dit een meer verfijnd, gedifferentieerd beeld oplevert van de gemiddelde chirurg-persoonlijkheid. Volgend jaar hopen we de uitkomsten van dit landelijke onderzoek te kunnen presenteren.”

Referentie: www.surgicalpersonality.com

Lees meer over: