DOQ

Wisselwerking tussen genen en darmbacteriën belangrijk voor risico op hart- en vaatziekten

Hart- en vaatziekten komen veel voor, maar over de oorzaken is nog veel onduidelijk. Genetische gevoeligheid speelt een rol, maar ook darmbacteriën kunnen bijdragen aan het risico. In een nieuw onderzoek laten onderzoekers van het Universitair Medisch Centrum Groningen nu voor het eerst zien dat de wisselwerking tussen genen en darmbacteriën belangrijk is voor het ontstaan van hart- en vaatziekten. Deze ontdekking kan in de toekomst leiden tot gepersonaliseerde behandelingen. De resultaten van het onderzoek zijn recent gepubliceerd in het tijdschrift Nature Genetics.

Hart- en vaatziekten

Hart- en vaatziekten raken niet alleen het hart of de bloedvaten: het is een complexe ziekte die het hele lichaam treft, waarbij erfelijkheid, de darmbacteriën en factoren uit de leefomgeving meespelen. Dit maakt het moeilijk om een exacte oorzaak aan te wijzen, wat noodzakelijk is voor betere preventie en behandeling. ‘Daarom hebben we er voor gekozen om te kijken naar bepaalde eiwitten in de bloedbaan. Op die manier kunnen we effecten onderzoeken die het hele lichaam betreffen’, legt hoofdonderzoeker dr. Jingyuan Fu uit. Zij is een van de leiders van het onderzoek, gefinancierd door de Hartstichting, dat er op was gericht meer inzicht te krijgen in de mechanismen die hart- en vaatziekten veroorzaken.

Eiwitten

De onderzoekers richtten zich op een panel van 92 verschillende eiwitten, waarvan is aangetoond dat ze een rol spelen bij hart- en vaatziekten. De concentraties van deze eiwitten zijn gemeten in het bloed van ruim 1200 deelnemers aan het LifeLines DEEP bevolkingsonderzoek in Noord Nederland. Van de deelnemers is gedetailleerde genetische informatie beschikbaar, maar ook medische informatie en biologische monsters zoals bloed en ontlasting.

‘De genetische informatie gebruikten we om te kijken wat precies bepaalt hoeveel er gemaakt wordt van de 92 eiwitten’, legt Fu uit. Via analyse van DNA uit de ontlasting konden de onderzoekers achterhalen welke bacteriën er in de darm aanwezig zijn. ‘We keken of er een relatie was tussen de concentratie van eiwitten in de bloedbaan en de aanwezigheid van bepaalde soorten bacteriën.’ Hierdoor konden de wetenschappers bepalen welke invloed de genen en de darmbacteriën hebben op de gehaltes van de 92 eiwitten in het bloed en dus op het risico voor hart- en vaatziekten.

Darmbacteriën

En dit soort wisselwerkingen zijn inderdaad gevonden. Een voorbeeld is het eiwit Ep-CAM, dat bepaalt hoe sterk de cellen die de binnenkant van de darm bekleden aan elkaar vast zitten. Daardoor bepaalt dit eiwit de doorlaatbaarheid van de darmwand en daarmee de gevoeligheid voor het ontstaan van ontstekingen, wat een belangrijke factor is bij het ontstaan van hart- en vaatziekten. ‘Het belangrijkste resultaat is dat wij voor het eerst bewijs hebben gevonden dat de wisselwerking tussen iemands genen en darmbacteriën een verandering kunnen veroorzaken in de hoeveelheid eiwitten in het bloed’, zegt Fu. De wisselwerking tussen de darmbacteriën en de genen had vooral effect op eiwitten die een belangrijke rol spelen bij het functioneren van de dunne darm, het centraal zenuwstelsel en de verwerking van vetten. Dit wijst er allemaal op dat de darmbacteriën via verschillende mechanismen een rol kunnen spelen bij het risico op hart- en vaatziekten.

Ontstekingen en kanker

Uiteindelijk kan dit onderzoek leiden tot een individuele aanpak van hart- en vaatziekten, gebaseerd op de wisselwerking tussen iemands genetische gevoeligheden en darmbacteriën. Ook levert het onderzoek aanwijzingen op voor ontwikkeling van nieuwe geneesmiddelen. ‘Het kan bijvoorbeeld interessant zijn om te kijken of stofjes die bacteriën maken een effect hebben op het eiwit Ep-CAM, dat ook een rol speelt bij darmontstekingen en kanker.’ Verder is het wellicht mogelijk om de bacteriesoorten die in de darm aanwezig zijn aan te passen. ‘Je kunt ten slotte niet je genen veranderen, maar wel de bacteriën in je darm.’

Bron: UMCG

 

Lees meer over:


Voor u geselecteerde artikelen

Casus: vrouw met hevige diarree en kortademigheid

Een vrouw klaagt over hevige diarree en kortademigheid. Daarnaast voelt zij zich zwak en is zij 10 kg afgevallen in de laatste 3 maanden. Wat is uw diagnose?

Videoconsult vs. fysiek consult: waar zitten de verschillen?

Broer en zus Martijn Stommel en Wyke Stommel onderzochten de verschillen tussen video- en fysieke consulten. Dit kan helpen bij goede implementatie van videoconsulten. “Patiënten moeten soms lang reizen. Dat is belastend, het kost tijd en meestal moet iemand mee.”

Zeven Routes naar een veerkrachtig zorgsysteem

Ons zorgstelsel kan duurzamer en menselijker terwijl ook kwaliteit, toegankelijkheid en betaalbaarheid geborgd zijn, meent Steven de Waal in zijn boek. “De zorginstelling verandert in een platform: minder managers en meer horizontaal management tussen zorgprofessionals.”

Wat als… jouw onderzoek plotseling is geasso­cieerd met de tabaks­industrie?

De farmaceut die het promotieonderzoek van Wytse van den Bosch financierde, werd plotseling overgenomen door een tabaksmultinational. Wat doe je dan als onderzoeker? “Door deze indirecte affiliatie ben je plotseling niet meer welkom op wetenschappelijke congressen.”

Meer rolmodel­len nodig in het medisch onderwijs

“De gezondheidszorg moet een afspiegeling zijn van de samenleving, dat is nu niet zo”, vindt Rashmi Kusurkar, hoogleraar inclusie en motivatie in medisch onderwijs. Er is behoefte aan meer inclusiviteit en diversiteit binnen het medisch onderwijs.

Zo deal je met de onzin van influencers in je spreekkamer

Patiënten vertrouwen influencers soms meer dan hun eigen arts. Jolanda van Boven en Annemie Galimont vertellen over hun ervaringen hiermee in de spreekkamer en hoe hiermee om te gaan. “Wees als arts alert dat je de patiënt goed voorlicht over de mogelijke gevolgen.”

‘Kunst kan de zorg transformeren’

Om de problemen van het overbelaste zorgsysteem het hoofd te bieden, moet kunst een structurele plaats krijgen, pleit Tineke Abma. “We willen duurzame programma’s van bewezen interventies vergoed door de zorgverzekeraar.”

Casus: jongen met gepig­menteerde huid­afwijking

Een tienjarige jongen heeft een opvallende laesie op de rechterbovenarm. Bij navraag blijkt deze laesie al jaren aanwezig. In de familie komen geen melanomen voor. De jongen heeft een blanco voorgeschiedenis. Wat is uw diagnose?

Casus: man met klachten van moeizaam plassen

Een man komt met een doorgemaakte blaasontsteking op uw spreekuur. Plassen gaat al een paar jaar langzaamaan moeilijker en moeilijker. De straal is zwak, nogal eens sproeiend en er wordt bijna altijd wat nagedruppeld. Persen helpt niet echt. Wat is uw diagnose?

Iedere arts moet zich voorbereiden op een leven lang leren

Welzijn is een voorwaarde voor professionele en persoonlijke ontwikkeling. En dat is in de medische sector meer dan ooit een punt van zorg, vindt Marjolein van de Pol. “De nieuwe bewegingen moet je gewoon volgen, in welke fase van je carrière je ook zit.”


0
Laat een reactie achterx