Zorgwekkend: huidverzorgings­routines voor kinderen via TikTok

Via TikTok worden jonge kinderen dure en potentieel schadelijke routines voor huidverzorging aangepraat, melden Amerikaanse onderzoekers in het vakblad Pediatrics. Dermatoloog Sebastiaan van der Bent ziet hiervan regelmatig de negatieve gevolgen terug in zijn spreekkamer.

Hiertoe aangezet door – zoals ze het zelf noemen – ‘de explosie aan TikTok-video’s over huidverzorgingsroutines voor jonge kinderen’, gingen dermatoloog Molly Hales (North Western Medicine, Chicago) en haar collega’s onlangs op onderzoek uit. Ze meldden zich aan bij TikTok als een 13-jarig meisje en nadat ze hadden aangegeven geïnteresseerd te zijn in huidverzorgingsroutines zagen ze in rap tempo video’s over dit onderwerp voorbijkomen. Ze onderwierpen 100 unieke video’s aan een uitgebreide analyse.

Tot 21 potentieel irriterende ingrediënten

De leeftijd van de makers van de video’s lag tussen de 7 en 18 jaar en elke video was gemiddeld 1,1 miljoen keer bekeken. Per routine werden gemiddeld 6 producten aangebracht op de huid (meestal het gezicht), die gemiddeld $168 kostten. Huidproducten uit de 25 meest bekeken video’s bevatten per routine 11 tot 21 potentieel irriterende ingrediënten. Per routine zat hetzelfde potentieel irriterende ingrediënt vaak in meerdere producten. Slechts een kwart van de huidproducten bevatten ingrediënten die beschermen tegen UV-straling. Dat de huidproducten schadelijk kunnen zijn, illustreren de Amerikaanse onderzoekers met een video waarin een meisje al tijdens het aanbrengen van de producten merkt dat haar huid branderig en zeer pijnlijk begint aan te voelen.

“Soms komen mensen met een tas vol tubes en potjes naar het spreekuur”

Veel vragen

Sebastiaan van der Bent, dermatoloog in het Alrijne Ziekenhuis, weidde op LinkedIn een bericht aan het Amerikaanse onderzoek. De door de onderzoekers geschetste problematiek komt hem namelijk bekend voor. “In mijn spreekkamer zie ik de toegenomen aandacht voor uitgebreide huidverzorgingsroutines terug, ook onder kinderen en jongeren, en krijg ik veel vragen over huidproducten. Soms komen mensen met een tas vol tubes en potjes naar de poli. Ook zie ik de negatieve gevolgen van het uitbundige smeren: huidirritatie, contactallergieën, peri-orale dermatitis of toegenomen zongevoeligheid.”

Niet onschuldig

Met name het feit dat steeds meer jonge kinderen dagelijks tal van producten op hun huid smeren, baart Van der Bent zorgen. “Aandacht voor huidverzorging is uiteraard goed, zeker als dit leidt tot meer gebruik van zonnebrandcrème en het vet houden van de huid bij eczeem of een droge huid. Maar voor een gezonde – en vooral een jonge – huid houdt het daarmee eigenlijk wel op. Meer heb je écht niet nodig. Sterker nog: juist de jonge huid is kwetsbaar en dus gevoeliger voor de potentieel irriterende ingrediënten van de huidproducten. De huidverzorgingsroutines die in TikTok-video’s worden aangeprezen zijn vooral voor kinderen en jongeren niet onschuldig. Bij kinderen die vanwege huiduitslag of een geïrriteerde huid op mijn spreekuur komen, blijkt vaak een uitgebreide huidverzorgingsroutine achter de problemen te zitten. En dan heb ik het nog niet eens over de psychologische gevolgen van de in de video’s opgedrongen onrealistische schoonheidsidealen en het streven naar een ‘perfecte’ huid. Of over de kosten van de routines.”

Onderzoek doen

Exacte cijfers over de omvang van het probleem in Nederland ontbreken, stelt Van der Bent. “Vragen over huidproblemen door huidverzorgingsroutines komen dagelijks voor in de spreekkamer van de dermatoloog. De omvang en de impact ervan zijn echter lastig in te schatten. Onlangs heb ik een vragenlijst verspreid onder dermatologen om hun professionele ervaringen met dit probleem in kaart te brengen. De uitkomsten daarvan hoop ik binnenkort te publiceren.”

“Dermatologen mogen zich best wat steviger uitspreken over dit onderwerp”

Beter informeren

Deze wetenschappelijke onderbouwing is volgens Van der Bent nodig om een genuanceerd beeld te krijgen van de verleidingen in de TikTok-video’s. Wat hem betreft mogen dermatologen zich best wat steviger uitspreken over dit onderwerp, zeker als er in video’s desinformatie wordt verspreid. Liefst ook via sociale media als TikTok. “We moeten mensen beter informeren over de mogelijke negatieve gevolgen van huidverzorgingsroutines. En we moeten het brede publiek ervan proberen te doordringen dat een dagelijkse routine met 6 tot 10 producten niet ‘normaal’ is, laat staan nodig is om de huid gezond te houden. En al helemaal niet bij kinderen en jongeren.”

Geperfectioneerde algoritmes

Dat dit een lastige klus gaat worden, beseft Van der Bent zich terdege. “Je moet opboksen tegen de geperfectioneerde algoritmes van socialemediaplatforms en de verleidelijke video’s van influencers. Kinderen en jongeren hebben – méér nog dan volwassenen – moeite met het herkennen van pure reclame.”

Referentie: Hales M, Rigali S, Paller A, et al. Pediatric skin care regimens on TikTok. Pediatrics. 2025;156:e2024070309.

Lees meer over: