Log in om uw persoonlijke bookmarks op te kunnen slaan.
Hoe houd je als aios ‘alle ballen in de lucht’?
Het leven van een arts in opleiding tot specialist (aios) is behoorlijk uitdagend. Niet alleen studeren, stages lopen, en werken aan een proefschrift, maar daarnaast ook nog een soort van privéleven proberen te hebben. Aios MDL Serge Zweers, vader van drie zoontjes, weet er alles van. Hij coacht voor Touch ook andere aios tijdens hun uitdaging om de balans te bewaren. In dit interview deelt hij zijn beste tips voor aios om het vol te houden.
Het leven van een aios kent vele hobbels en uitdagingen. Toch is het volgens Serge Zweers, aios MDL, de moeite waard om vol te houden. Hij weet waar hij het over heeft: in 2013 is hij begonnen als aios MDL en in mei 2017 is hij gepromoveerd in de basale hepatologie. Na twee jaar vooropleiding Interne Geneeskunde en het nodige MDL-zaalwerk, legt hij zich sinds twee jaar met name toe op poliklinische stages en endoscopie (waaronder gastro- en coloscopie, en endoscopische retrograde cholangio pancreaticografie). Zweers is ook echtgenoot en vader van drie zoontjes (7, 5 en 3 jaar). Daarnaast werkt hij als coach voor Touch, training en coaching waarbij hij zich vanuit zijn eigen ervaringen goed kan inleven in de uitdagingen waar andere aios voor staan.
Pappa en proefschrift
“Toen ik begon aan mijn opleiding had ik vier jaar labonderzoek achter de rug en moest mijn beoogde proefschrift nog uitgebreid gestalte gaan krijgen”, vertelt hij. “Thuis hadden we net onze tweede telg gekregen.” Zweers heeft ervaren dat het vaderschap naast de klinische- en opleidingswerkzaamheden vaak een behoorlijke inspanning is. “De grootste uitdaging zat hem er wat mij betreft echter in dat ik ook buiten het ziekenhuis nooit helemaal vrij kon zijn vanwege het nog af te ronden proefschrift.”
Intrinsieke motivatie helpt
Balans is een mooi streven, maar achteraf gezien was de balans ook vaak ver te zoeken, vindt Zweers. “Om alle ballen in de lucht te houden moest ik ongewenst flink bezuinigen op slaap, sociale contacten en sport. Gelukkig heb ik een sterke intrinsieke motivatie”, zegt hij. “Ik merkte dat het ook goed was voor de moraal om stil te staan bij het tijdelijke aspect van deze tropenjaren. Daarnaast hielp het om regelmatig stil te staan bij waar ik het allemaal voor doe, wat ik bereik met m’n inspanningen. Sinds een jaar heb ik een praktische aanpassing gedaan door tijdelijk een parttime dag te nemen, waardoor ik sneller progressie heb kunnen maken met het proefschrift. Daardoor kon ik het me soms ook permitteren een dag helemaal niets te doen in het weekend, wat gek genoeg als een enorme luxe voelde.” Daarnaast heeft hij ontdekt dat ‘elk nadeel z’n voordeel’ heeft. “Zoals aansluitend op een nachtdienstweek de nacht erop klaarwakker naar Italië rijden met een slapend gezin in de auto.”
Bezint eer ge begint…
Terugkijkend realiseert Zweers zich hoe belangrijk het is dat je de tijd neemt om een goede, weloverwogen keuze voor een opleiding te maken, zodat je je daar vol overtuiging op kunt storten. “En zet daarna dóór”, zegt hij. “Want niemand krijgt de opleiding cadeau, maar wel wordt het steeds leuker naarmate je verder komt!” Daarbij heeft het hem geholpen dat hij enorm gepassioneerd is over zijn keuze. “Er gaat veel van je gevraagd worden”, zegt hij. “Dat kun je alleen opbrengen als je heel graag wilt.” Ook helpt het om af en toe stil te staan bij hoe bevoorrecht je bent om je specialisatie te kunnen doen.
Elke aios heeft het zwaar
De een heeft mazzel met zijn of haar supervisor, de ander wat minder. Zweers: “Alle begin is moeilijk, voor iedereen: denk tijdens je eerste diensten niet dat het allemaal aan jou ligt. Mocht er onverhoopt een supervisor zijn die je dat gevoel toch weet te geven, dan is die kennelijk diens eigen start in het ziekenhuis vergeten. Weet dat je niet de enige bent die het zwaar heeft, iedere aios wordt continu uitgedaagd. Trek op tijd aan de bel als het toch niet gaat”, zegt hij. “Wellicht kan je in overleg met je opleider een – tijdelijke – aanpassing doen aan je werkzaamheden of werkweek.”
Verder heeft hij nog een praktische tip: “Zorg dat je proefschrift af is of bij de drukker ligt voordat je begint. Maak op tijd afspraken hierover met je promotor. De ene situatie leent zich daar beter voor dan de andere, weet ik uit ervaring. Maar de combinatie van proefschrift en fulltime opleiding kan ik iedereen van harte afraden.”
Schouderklopje
Zelf heeft Zweers nooit een coach bezocht om de balans te bewaren. “Hoewel ik me door bepaalde supervisors in het ziekenhuis zeker wel gecoacht heb gevoeld”, zegt hij. “Zij hebben al zo vaak jonge aios na een onwennige start zien uitgroeien tot capabele collega’s. Reflectie, een schouderklopje of een kleine wijsheid kan dan vaak een groot verschil maken. Sommige supervisors doen dit heel natuurlijk – en andere niet.”
Alle tips op een rij: hoe houd je het vol als aios
- Neem de tijd om bewust te kiezen voor een opleiding, zodat je daar helemaal achter staat.
- Ben je er gepassioneerd over? Dat helpt je namlijk om de uitdagingen beter vol te houden.
- Wat is jouw intrinsieke motivatie: waar doe je het voor, wat bereik je hiermee?
- Realiseer je hoe bevoorrecht je bent dat je deze specialisatie kunt doen.
- Bedenk dat deze tropenjaren slechts tijdelijk zijn.
- Kijk of je tijdelijk minder kunt werken.
- Gun jezelf af en toe de luxe van een vrije dag.
- Het ligt niet aan jou (wat je supervisor ook zegt); je bent niet de enige aios die het zwaar heeft.
- Zorg dat je proefschrift al klaar is voor je aan de fulltime opleiding als aios begint.
Serge Zweers is aios MDL, vader van drie zoontjes, en tevens coach voor Touch training & coaching. Vanuit zijn eigen ervaringen kan hij zich goed inleven in de uitdagingen die aios ervaren om de balans te bewaren.
Dit artikel is geschreven door Touch training & coaching – voor persoonlijke en beroepsmatige ontwikkeling van professionals in de zorgsector. Het artikel is gebaseerd op een interview en is eerder gepubliceerd op de website van Touch.
