DOQ

‘Hideaway’ vergroot veerkracht van kinderen tijdens opname

Spelen met andere kinderen is allesbehalve vanzelfsprekend voor kinderen die in het ziekenhuis zijn opgenomen. Terwijl dat erg belangrijk is voor hun emotionele welbevinden. Industrieel ontwerper Kim Boltjes bedacht een innovatieve e-healthoplossing. Ze ontwierp een online-‘verstoppertje’-spel¹ dat kinderen met elkaar en met vriendjes thuis kunnen spelen. Ze deed dat in opdracht van Stichting Hospital Hero en in co-creatie met kinderen. Het spel helpt kinderen om veerkrachtig om te gaan met uitdagingen in het ziekenhuis.

Tijdens haar studie Industrieel Ontwerpen aan de TU Delft maakte Kim Boltjes kennis met Hospital Hero. De stichting heeft als missie stress en angst te verminderen bij kinderen van vier tot tien jaar die een medische handeling ondergaan. Dat gebeurt via een (gratis) app die de kinderen uitlegt wat ze allemaal kunnen verwachten. Zo wordt een bezoek aan het ziekenhuis minder spannend. Boltjes: “Ik wilde graag bijdragen aan een zo comfortabel mogelijke ziekenhuiservaring voor kinderen. Daarom was ik blij dat ik als afstudeeropdracht een online-spel voor Hospital Hero kon ontwerpen.”

 “Het werd me al snel duidelijk dat een ziekenhuiservaring emotioneel zwaar is voor kinderen”

Industrieel ontwerper Kim Boltjes

Grote stressfactor

In de onderzoeksfase observeerde Boltjes kinderen in het Willem-Alexander Kinderziekenhuis van het LUMC en het Juliana Kinderziekenhuis in Den Haag. Ze sprak ook met de kinderen, hun ouders, zorgverleners en experts. “Het werd me al snel duidelijk dat een ziekenhuiservaring emotioneel zwaar is voor kinderen. Dat heeft te maken met de medische handelingen die ze moeten ondergaan, maar ook met het feit dat ze weg zijn van thuis. Ze komen ineens in een medische omgeving met snoertjes, monitoren en andere dingen die ze niet kennen. Vaak liggen kinderen ook nog in hun eentje op een kamer, en door hun conditie kunnen ze niet altijd gebruikmaken van de speelgebieden. Dat is een groot verschil met het normale leven, waarin kinderen doorgaans juist veel contact hebben met leeftijdgenootjes. Als het spelen met andere kinderen wegvalt, is dat een grote stressfactor voor kinderen in het ziekenhuis. Dat terwijl een positieve gemoedstoestand een belangrijke factor is voor hun veerkracht.”

 “De kinderen dachten enthousiast mee en waren enorm creatief”

Samen met kinderen

Hoe kun je kinderen in het ziekenhuis een positieve mindset geven? Om die vraag te beantwoorden, haalde Boltjes input bij de kinderen in de ziekenhuizen. Wat vinden ze leuk en wat niet? Hoe ziet een veilige plek er voor hen uit? De antwoorden leidden tot haar eerste ontwerpen: een spel met dieren, dat kinderen met anderen kunnen spelen. “Met de ontwerpen ben ik naar een basisschool gegaan”, vertelt Boltjes. “Daar heb ik elementen getest en samen met de leerlingen gebrainstormd. Bijvoorbeeld over de vraag hoe je kinderen kunt helpen om zich veilig te voelen als ze weg zijn uit hun bekende omgeving. De kinderen dachten enthousiast mee en waren enorm creatief. Ze bleken het belangrijk te vinden dat de zieke kinderen iets bekends mee konden brengen naar het ziekenhuis. Ook vonden ze dat het spel een verhaallijn en een competitie-element moest hebben.”

“Met het spel ontsnappen de kinderen digitaal even uit hun ziekenhuiskamer”

Coping-tips

Met die informatie ontwierp Boltjes het spel ‘Hideaway’. In het spel maken kinderen een foto van hun ziekenhuiskamer, waar ze jungle-elementen aan toevoegen. Ook verstoppen ze een ‘superdier’. Daarna gaan ze op zoek naar de superdieren van andere kinderen die in het ziekenhuis liggen. Maar ook naar de superdieren van hun familie en vriendjes thuis. “Zo ontsnappen ze digitaal even uit hun ziekenhuiskamer”, legt Boltjes uit. “Elk superdier dat de kinderen vinden, geeft op een grappige manier een tip die helpt om te gaan met een lastige situatie in het ziekenhuis. De coping-tip van de toekan is bijvoorbeeld: ‘Als je niet naar je vriendjes toe kan, doe dan je ogen dicht. Want in gedachten kun je overal naartoe.’”

Aandacht voor impact

De kinderen verzamelen zo superdieren voor hun persoonlijke poster. “Die kunnen ze erbij pakken als ze de tips weer even willen bekijken”, zegt Boltjes. “Maar ook als ze later, thuis of op school, over het ziekenhuis willen vertellen.”

Hideaway is op dit moment nog een prototype, maar Hospital Hero wil het spel in de toekomst in zijn pakket gaan aanbieden. “Ziekenhuizen hebben steeds meer aandacht voor de emotionele impact van een opname op kinderen”, besluit Boltjes. “Ik hoop dat ze samenwerken met kinderen voor het bedenken van oplossingen. Want innoveren doe je samen met kinderen!”

Kim Boltjes’ afstudeeropdracht werd afgelopen januari bekroond met de YOUNG Medical Delta Master Thesis award. Deze prijs, uitgereikt door Young Medical Delta, stimuleert technische innovatie in de gezondheidszorg.

Referentie:
1. Boltjes K. Power to the Patient: A Co-Created Design Towards Emotionally-Safe Pediatric Hospitalization. TU Delft Industrial Design Engineering; TU Delft Human-Centered Design. 2023.

Lees meer over:


Voor u geselecteerde artikelen

Casus: man met hematurie, mictieklachten en afwijkingen in de blaas

Een 66-jarige man bezoekt de polikliniek Urologie vanwege macroscopische hematurie en mictieklachten. Hij heeft al jaren een slappe straal en moeite met helemaal leegplassen. Ook moet hij één tot twee keer per nacht plassen. Wat is uw diagnose?

‘Elk specialisme moet op zoek naar zijn eigen fietshelm-project’

Marcel Aries combineert zijn werk als intensivist met een nieuwe rol als preventie-intensivist. Hij pleit ervoor dat iedere medisch specialist zich inzet voor preventie van vermijdbare aandoeningen en letsels. “Ik zie zoveel ellende die te voorkomen is.”

‘De Nutritheker’: medicatie­gebruik terug­dringen door verbete­ring van leefstijl

Rinske Pauw verruilde de ziekenhuisapotheek voor een praktijk waarin medicatie, voeding en leefstijl samenkomen. “Het heeft me altijd geboeid hoe je door preventie mensen gezond kunt houden, met zo min mogelijk medicatie.”

‘Dokter, hoe is het met mijn frame?’

Meer dan veertig jaar stond wielerarts Jos Benders midden in het peloton om acute medische zorg te verlenen. Nu hij het stokje overdraagt, blikt hij terug op een tijd vol mooie herinneringen én uitdagingen. “Ik was als eerste arts bij geletruidrager Fabian Cancellara.”

Patiënten positief over doorgebruik van thuis­medicatie in het ziekenhuis

In Rijnstate mogen patiënten hun thuismedicatie doorgebruiken tijdens een opname. Claudia Heijens vertelt wat dit oplevert. “We moeten niet voor 100% het proces willen controleren, maar ook dingen los durven laten.”

‘Claimende en eisende patiënten maken de werk­druk onhoudbaar’

Dermatoloog Annemie Galimont stopte met haar specialisatie ‘eczeem’. Het grensoverschrijdende gedrag waar ze mee te maken kreeg, werd haar te veel. “Jij hebt een weekendje getiktokt en komt míj vertellen hoe ik mijn werk moet doen?”

Casus: vrouw met jeukende getatoeëerde wenkbrauwen

Een 69-jarige vrouw met allergisch contacteczeem en hooikoorts bezoekt uw spreekuur vanwege jeuk en zwelling van haar getatoeëerde wenkbrauwen sinds een jaar. Behalve de zwelling ziet u ook een scherp begrensde, erythemateuze plaque en schilfering. Wat is uw diagnose?

Nederlandse gezondheidszorg schiet tekort voor kwetsbare ouderen

Emiel Hoogendijk onderzocht hoe sociale isolatie en kwetsbaarheid elkaar versterken bij ouderen en geeft aanbevelingen voor aanpassingen in de gezondheidszorg die bijdragen aan ‘healthy ageing’. “De medische zorg en sociale zorg zouden beter geïntegreerd moeten worden.”

Duurzame leefstijl­verbete­ring: ‘Begin met kleine stappen’

Waarom lukt het ons vaak niet om gezonder te leven, zelfs als we weten wat goed voor ons is? En hoe voorkomen we dat goede voornemens voortijdig stranden? In zijn boek laat psychiater Rogier Hoenders zien hoe zorgverleners hun patiënten én zichzelf op het juiste spoor kunnen zetten.

Een tweede leven voor niet-gebruikte geneesmiddelen

Jaarlijks wordt voor zeker 100 miljoen euro aan ongebruikte medicatie vernietigd. Doodzonde, vindt apotheker Bart van den Bemt. Zijn studies droegen bij aan een wijziging van de Europese wetgeving, waardoor heruitgifte onder voorwaarden mogelijk wordt.