Interventiecardioloog dr. Teeuwen: ‘Ziekenhuizen uit het hele land verwijzen patiënten met onbehandelbare pijn op de borst naar ons’

Een laatste strohalm voor uitbehandelde patiënten met vernauwingen van de kransslagaders. Dat blijkt het Catharina Hart- en Vaatcentrum dikwijls te zijn. “We willen doorgroeien als ‘last resort’ voor mensen met refractaire angina pectoris.”

Niet alleen opluchting over de verdwenen pijn op de borst, maar ook blijdschap vanwege – in bredere zin – de toegenomen levenskwaliteit. Cardiologen van het Catharina Hart- en Vaatcentrum, onderdeel van het Catharina Ziekenhuis, maken dit regelmatig mee bij patiënten die zijn behandeld in Eindhoven. Interventiecardioloog Koen Teeuwen: “Patiënten met onbehandelbare pijn op de borst worden voortdurend geconfronteerd met hun ziekte. Bij het lopen, bij het stofzuigen, noem maar op. Dat gaat gepaard met een continue angst en ook met het besef maar een klein bereik te hebben. Hun leven verandert compleet wanneer de pijn op de borst tóch kan worden weggenomen.”

 

Drug-eluting stents

Sinds het vorige decennium hebben steeds meer patiënten met vernauwingen van de kransslagaders hun voordeel gedaan met drug-eluting stents. Nadat de stent is ingebracht, voorkomt medicatie dat het bloedvat opnieuw vernauwd raakt. Dit is vooral een belangrijke doorbraak gebleken voor patiënten met een chronisch afgesloten kransslagader. Teeuwen: “Een ervaren interventiecardioloog slaagt er tegenwoordig in om tachtig tot negentig procent van deze patiënten succesvol te behandelen met een drug-eluting stent.”

Geen soelaas bij pijn op de borst

Maar wat als de behandeling geen soelaas biedt en de patiënt dus blijft kampen met pijn op de borst? Het Catharina Hart- en Vaatcentrum heeft in de afgelopen jaren de medische mogelijkheden voor deze categorie versterkt. Teeuwen: “Ziekenhuizen uit het hele land verwijzen patiënten met moeilijk of niet te behandelen pijn op de borst naar ons.” Zelf ging de interventiecardioloog medio 2017 in Eindhoven aan de slag om daar bij te dragen aan de last resort-functie.

Complexe dotterbehandeling

Optie één is een complexe percutane coronaire interventie. Het Catharina Ziekenhuis staat landelijk bekend als gespecialiseerd centrum voor deze dotterbehandeling. Teeuwen: “Die passen we toe in de moeilijkste vaten. Een complexe dotterbehandeling vergt gemiddeld twee uur en duurt daarmee twee keer zo lang als een reguliere behandeling. Onze interventiecardiologen hebben hiermee veel ervaring; nergens in Nederland worden zo veel complexe percutane coronaire interventies gedaan als bij ons.”

Elektrische neurostimulatie

Voor sommige patiënten blijkt deze aanpak niet de oplossing te zijn. Zij komen er bijvoorbeeld niet voor in aanmerking vanwege een diffuse ziekte, zoals Teeuwen het noemt. “Maar wij focussen niet op de behandeling. Het gaat ons om de patiënt. Menigeen blijkt wél baat te hebben een andere interventie: elektrische neurostimulatie.”

Test op loopband

Tot elektrische neurostimulatie kan worden overgegaan na een positieve test. De interventiecardioloog vraagt de patiënt zich voort te bewegen op een loopband, zodat pijnklachten worden opgewekt. De patiënt draagt op de borst twee elektroden-plakkers die in verbinding staan met een kastje. Via deze weg kunnen elektrische pulsjes worden gegeven. Teeuwen: “Dat doen we zodra de patiënt op de loopband aangeeft borstpijn te krijgen. Helpen de pulsjes tegen de pijn? Dan hebben we een goede reden om over te gaan tot behandeling. Blijkbaar zorgen de elektrische pulsen er bij deze patiënt voor dat de kleine bloedvaatjes rondom het hart worden verwijd en het hart beter doorbloed raakt. Een patiënt die sterk positief reageert tijdens de test, krijgt onderhuids een kastje met elektrodes geïmplanteerd: Spinal Cord Stimulation (SCS). Dit gebeurt bij de bil, waar de elektrodes tegen het ruggenmerg worden geplaatst. Hiervandaan vinden de pulsjes hun weg via de thoracale zenuwen.”

Mobiele variant

“Bij patiënten die gemiddeld positief reageren tijdens de test, kiezen we voor de mobiele variant”, vervolgt Teeuwen. “Dat is dezelfde als bij de test: Transcutane Elektrische Neuro Stimulatie (TENS). De patiënt krijgt dan een uitwendig kastje en twee plakkers mee naar huis. Hij kan het apparaat afstellen al naar gelang zijn pijnmomenten. Wordt hij bijvoorbeeld altijd tijdens het slapen overvallen door borstpijn? Dan zet hij het apparaat ’s nachts in een hogere stand.”

Bijna 150 implantaties

In het Catharina Hart- en Vaatcentrum krijgen jaarlijks twintig patiënten een SCS. Teeuwen: “De behandeling is hier nu al bijna 150 keer uitgevoerd. De database wordt voortdurend verrijkt. Zo kunnen we wetenschappelijk onderzoek verrichten en steeds beter inschatten bij wie SCS wel of niet zal werken.”

Explosieve stijging

De meeste uitbehandelde patiënten met vernauwingen van de kransslagaders zijn senior. Met het oog op de vergrijzing voorziet Teeuwen een explosieve stijging van behandelingen in het Catharina Hart- en Vaatcentrum. “Nu helpen we honderd van dit type patiënten per jaar. We verwachten dat het er over twee jaar twee keer zoveel zijn, mede omdat we hopen dat steeds meer artsen en patiënten inzien dat het vaak niet nodig is te blijven rondlopen met pijn op de borst.”

In september promoveerde  interventiecardioloog dr. Koen Teeuwen op complexe dotterbehandelingen voor patiënten met onbehandelbare pijn op de borst aan de UvA.

Lees meer over: