DOQ

Kliniek brengt meer experimenteel kankeronderzoek naar regio Nijmegen

Een nieuwe kliniek en een team dat bruist van de energie moet meer onderzoek met experimentele kankermedicatie opleveren. Oncoloog en hoogleraar Carla van Herpen is blij met de schaalvergroting in het Radboudumc, ook omdat ze extra aandacht kan besteden aan patiënten met zeldzame kankers.

Nijmegen heeft de primeur van een eerste echte kliniek met Fase-I-onderzoek op het gebied van kanker buiten de Randstad. De kliniek die eind januari in het Radboudumc in Nijmegen de deuren opende, biedt experimentele kankerbehandelingen voor patiënten die elders zijn uitbehandeld.

“We hebben de mensen, we hebben de bedden en we kunnen snel schakelen”

Oncoloog en hoogleraar Carla van Herpen

Regio

Internist-oncoloog Carla van Herpen is de drijvende kracht achter de kliniek. Die neemt kankerpatiënten aan die in de palliatieve fase van de ziekte zitten, maar nog fit genoeg zijn om experimentele behandelingen aan te kunnen.
 “Het Fase-I-onderzoek, het eerste onderzoek bij mensen, gebeurde tot nu toe vooral in het westen van het land”, vertelt ze. “Met onze schaalvergroting kunnen we patiënten uit deze regio behandelingen bieden. We hebben de mensen, we hebben de bedden en we kunnen snel schakelen”, somt ze op waarbij ze benadrukt dat zij en haar team bruisen van de energie. “Als een ethische commissie het ja-woord geeft voor onderzoek, kunnen wij hier snel van start.”

“We moeten ons echt bewust worden van de inhaalslag die nodig is voor zeldzame kankers”

Zeldzame kankers

Van Herpens energie bruist ook omdat ze nu meer onderzoek hoopt te doen naar behandelingen bij zeldzame kankers. Als hoogleraar zeldzame kankers aan het Radboudumc ijvert ze al jaren voor meer aandacht voor bijvoorbeeld hoofd-halskanker. “Uit data blijkt dat de prognose van niet-zeldzame kankers in twintig jaar tijd enorm is verbeterd. De vijfjaarsoverleving is gestegen van 59 naar 72%. Maar bij de zeldzame kankers gaat het maar om een stijging van 50 naar 56%. De reden? Te weinig onderzoek en toch ook te weinig interesse van farmaceuten.”

“We moeten ons echt bewust worden van de inhaalslag die nodig is voor zeldzame kankers. Soms is het frustrerend. Zo zit er nu een nieuw middel voor borstkanker in de sluis dat ook werkt bij speekselklierkanker. De resultaten met dat middel zijn bij die zeldzame kanker veruit het best. Maar dan wordt het middel wel voor borstkanker geregistreerd en niet voor speekselklierkanker.”

“We willen weten wat patiënten belangrijk vinden, waar ze blij van worden”

Patiënten

Op de vraag of haar kliniek patiënten valse hoop biedt antwoord Van Herpen met een stellig ‘Zeker niet!’ “Patiënten die bij ons komen en meedoen krijgen palliatieve zorg, ze krijgen een consult van een palliatief team. We richten ons in onze Fase-I-unit op kwaliteit van leven. We willen weten wat patiënten belangrijk vinden, waar ze blij van worden. Het middel dat ze krijgen kan werken, maar dan is er nog een beperkte kans dat ze er zelf iets aan hebben.” 

De medewerking van patiënten is voor de ervaren internist-oncoloog na alle jaren van onderzoek allerminst een vanzelfsprekendheid. “Op Wereldkankerdag hadden we een zaal met driehonderd patiënten. Zo mooi om daarbij stil te staan, dat ieder middel dat we nu inzetten ooit is gestart met een Fase-I-studie. Zonder deelnemers hadden we de huidige middelen nooit gehad.”

Samenwerking

De blijdschap met de kliniek in het oosten van het land betekent geenszins dat de onderzoekers in Nijmegen op een eilandje werken. De oncologen en onderzoekers in Nederland die zich bezighouden met Fase-I-onderzoek weten elkaar volgens Van Herpen prima te vinden. “We kennen elkaar in het veld, we kennen elkaars studies. Maar de contacten zijn vooral informeel. Het zou mooi zijn als we ook meer formeel samenwerken en formeel bijeenkomen.”
Ook samenwerking over de grens is onmisbaar. Zo zijn Van Herpen en haar team onlangs in Londen op bezoek geweest bij The Royal Marsden, een toonaangevend ziekenhuis als het gaat om kankeronderzoek. “We hebben drie dagen meegekeken, geleerd en inspiratie opgedaan.”

Lees meer over:


Voor u geselecteerde artikelen

Apothekers krijgen vergoeding voor therapietrouw­gesprekken

Therapietrouwgesprekken door apothekers worden in Noord-Limburg bij wijze van proef vergoed. Apotheker Erna Mombarg legt uit wat deze gesprekken opleveren. “Ik krijg uit het hele land van collega’s reacties: ‘Hoe heb je dit voor elkaar gekregen?’”

Als oorlog de zorg op de proef stelt

Bij een grootschalig conflict zullen ook Nederlandse ziekenhuizen grote aantallen gewonde militairen moeten opvangen. Traumachirurg en militair Eelco Huizinga vertelt wat dat van de zorg kan vragen. “Als zorgprofessional moet je je afvragen: wat wordt er van mij verwacht?”

Wacht niet tot de patiënt zich uitspreekt

Patiënten lijken tegenwoordig mondiger dan ooit. Maar vijftig jaar onderzoek laat een ander beeld zien. Mondigheid blijkt bovendien niet alleen iets van de patiënt: ook de zorgverlener bepaalt hoeveel ruimte een patiënt krijgt, stelt Sandra van Dulmen.

Casus: vrouw met pijn op de borst na kankerdiagnose

Een 73-jarige vrouw bezoekt de Spoedeisende Hulp vanwege misselijkheid, kortademigheid en acute pijn op de borst. Een paar dagen ervoor kreeg zij te horen dat zij waarschijnlijk uitgezaaide alvleesklierkanker heeft. Wat is uw diagnose?

Gebrek aan samenwerking remt inzet van AI in de zorg

Veel AI-toepassingen voor de zorg bereiken de werkvloer niet. Sara Ben Hmido onderzocht welke barrières implementatie in de weg staan en legt uit waarom samenwerking vanaf het begin cruciaal is. “Als AI-ontwikkelaar moet je vanaf het begin optrekken met zorgverleners.”

Casus: vrouw met symptomatisch galsteenlijden zonder cholecystitis

Een 41-jarige vrouw bezoekt de SEH vanwege buikpijn. Echografie van het abdomen toont een dunwandige galblaas gevuld met concrementen en verwijde galwegen. De radioloog concludeert dat er sprake is van choledocholithiasis zonder cholecystitis. Wat is uw beleid?

Voorkom aangeleerde hulpe­­loosheid: laat zorgprofessionals zelf met oplos­­singen komen

Als zorgprofessionals herhaaldelijk ervaren dat hun inbreng niets verandert, kunnen ze stoppen met meedenken. Kjeld Aij legt uit hoe kleine verbeteringen en meer invloed op de werkvloer aangeleerde hulpeloosheid kunnen voorkomen. “Er is bijna altijd enige invloed, hoe klein ook.”

Op het spoor van een intoxicatie

Volgens SEH-arts en toxicoloog Femke Gresnigt ontbreekt een intoxicatie nog te vaak in de differentiaaldiagnose. “Soms denken we daar pas aan als andere oorzaken zijn uitgesloten. Dan kan er al kostbare tijd verloren zijn gegaan.”

Casus: progressieve kortademigheid na embolisatie van een varicocele

Een 36-jarige man presenteert zich op de SEH met toenemende kortademigheid, hoesten, algehele malaise en koorts. Negen dagen ervoor heeft hij een endovasculaire embolisatie met cyanoacrylaat ondergaan vanwege een symptomatische varicocele. Wat is uw diagnose?

Meer halen uit bestaande medicijnen

Een verminderde nierfunctie betekende lange tijd dat pemetrexed geen behandeloptie was. Rob ter Heine en Nikki Bleijs-de Rouw onderzochten hoe dit toch veilig kan worden ingezet en lieten zien hoeveel winst te behalen valt met onderzoek naar bestaande geneesmiddelen.


Lees ook: Peniskanker: op tijd ontdekken maakt het verschil

Naar dit artikel »

Lees ook: Mogelijk­heden voor gerich­tere en effec­tievere borstkanker­zorg

Naar dit artikel »