Mindfulness- en acceptatietherapie niet effectiever bij behandeling fibromyalgie

mm
Koen Scheerders
Redactioneel,
1 september 2021

Therapie voor fibromyalgie, gebaseerd op mindfulness en acceptatie van de ziekte, is niet effectiever gebleken dan de standaardtherapie. Dat schrijven Noorse onderzoekers in het tijdschrift BMJ Open. Volgens de onderzoekers is meer onderzoek nodig naar de effecten van therapieën in een eerder ziektestadium.

Fibromyalgie is een niet-gewrichtsgebonden, diffuus ziektebeeld, waarbij spierpijn en drukpijnlijke punten verspreid over het gehele lichaam kenmerkend zijn. De aandoening komt voor bij 1 tot 2 procent van de Nederlandse bevolking. Omdat nog geen wetenschappelijke consensus bestaat over de oorzaken van fibromyalgie, komt de diagnose tot stand door middel van exclusie. Behandeling kan bestaan uit het voorschrijven van pijnstillende medicatie en antidepressiva, maar is soms ook gestoeld op het leren omgaan met chronische pijn door cognitieve gedragstherapie of conditietraining.

Korte termijn

Recent is onderzoek gedaan naar therapie bij fibromyalgie gebaseerd op mindfulness en acceptatie van klachten.

Uit reviews en meta-analyses bleek dat deze therapieën kortetermijneffect sorteerden op het gebied van pijnscores, depressie, angst, slaapkwaliteit en kwaliteit van leven. Therapieën gebaseerd op conditietraining lieten gelijkaardige effecten zien. Noorse wetenschappers van de Universiteit van Oslo onderwierpen daarom de effecten van deze therapieën aan nader onderzoek.

Mindfulness en acceptatie

De onderzoekers maakten bij hun onderzoek gebruik van patiënten met fibromyalgie die deelnamen aan het Vitality Training Programme (VTP), een Noors initiatief dat is gebaseerd op mindfulness en acceptatie. Ze zetten een gerandomiseerde gecontroleerde trial op, waarbij 170 patiënten werden ingedeeld in twee onderzoeksgroepen: 85 namen deel aan het VTP, de andere 85 kregen de standaardbehandeling. Beide groepen werden drie maanden gevolgd, en moesten vragenlijsten invullen op het gebied van hun gezondheid. Daarna volgde nog een follow-up van een jaar.

Niet significant

Uit de resultaten van dit onderzoek bleek dat patiënten met fibromyalgie niet beter af waren met een therapie gebaseerd op mindfulness en acceptatie dan met de standaardbehandeling. Slechts 13 procent van de patiënten in de interventiegroep rapporteerde zich een jaar na aanvang van de behandeling beter te voelen, vergeleken met 8 procent in de controlegroep. Dat verschil bleek niet statistisch significant.

Vroeger stadium

De onderzoekers stellen dat hun trial wellicht te simpel was opgezet; dat maakte het moeilijk te differentiëren tussen de mogelijke effecten van de gemeten interventies. Zij benadrukken daarom dat meer onderzoek nodig is naar behandelopties bij patiënten met fibromyalgie, met name in een vroeg stadium van de ziekte.

Deel dit artikel