DOQ

Nieuwe MRI-techniek laat in 3D-model hartafwijkingen ongeboren kind zien

Met een MRI kan een gedetailleerd beeld worden gemaakt van het hart van een ongeboren kind. Het Wilhelmina Kinderziekenhuis van het UMC Utrecht, heeft deze nieuwe techniek als eerste toegepast in Nederland. Dankzij deze MRI is het nu mogelijk om voor de geboorte een 3D-model van het kinderhart maken. Foetaal cardioloog dr. Trinette Steenhuis: “Met deze nieuwe kennis kunnen we nog beter in kaart brengen welke behandeling nodig is, welke complicaties te verwachten zijn en wat de invloed op de levenskwaliteit van het kind is.”

Eén op de honderd kinderen in Nederland wordt geboren met een hartafwijking. Bij zo’n tweederde van de kinderen die in het Wilhelmina Kinderziekenhuis met een hartafwijking worden geboren, was deze afwijking al op de 20-weken echo te zien. Op deze echo is niet altijd precies zichtbaar wat er afwijkend is. In die gevallen kan het maken van een MRI-scan de oplossing zijn, waarmee een gedetailleerd 3D-model gemaakt kan worden van het hart van het ongeboren kind. Dit model geeft meer duidelijkheid over de hartafwijking en biedt de mogelijkheid om al voor de geboorte een veilig en gericht behandelplan op te stellen.

Bij kinderen en volwassenen was het al mogelijk om met 3D-technologie een gedetailleerd 3D-model van hart en bloedvaten te maken. Daarmee hebben cardiologen als het ware een plattegrond van het hart in handen. Daarmee weten ze precies hoe het bloed door het hart stroomt.

Minder stress

“Met deze MRI-techniek kunnen we nu ook zo’n plattegrond van het hart van een ongeboren kindje maken. Dit is alleen nodig als we niet genoeg hebben aan een echo, omdat de afwijking niet goed te zien is, of omdat de afwijking complex is” vertelt kindercardioloog Heynric Grotenhuis. “Met deze nieuwe kennis kunnen we nog beter in kaart brengen welke behandeling nodig is, welke complicaties te verwachten zijn en wat de invloed op de levenskwaliteit van het kind is. Niet alleen voor ons als behandelaren, maar vooral ook voor de ouders van het kind is dit van groot belang”, licht foetaal cardioloog Trinette Steenhuis toe. “In een periode die toch al spannend en onzeker is, weten zij straks beter wat ze kunnen verwachten. Door die verwachtingen al voor de geboorte met ouders te bespreken en ze mee te nemen in het proces, kunnen we spanning en stress bij hen verminderen.”

Foetale cardiologie

De eerste scan in Nederland is gemaakt van een moeder bij 34 weken zwangerschap. “Met de resultaten van de scan hebben we een 3D-model kunnen maken van het hart en de bloedvaten van haar baby. De scan liet een afwijkende aorta zien, die te klein was in verhouding tot de rest van het lichaam. Op de echo was deze afwijking niet goed te zien. Nu konden we zowel de artsen als de ouders erop voorbereiden dat er vrij snel na de geboorte een operatie nodig was”, licht Heynric toe. Vrouwen die bij de 20-weken echo te horen hebben gekregen dat er mogelijk sprake is van een hartafwijking, kunnen binnen drie werkdagen op de poli foetale cardiologie terecht voor vervolgonderzoek. De kindercardiologen en gynaecologen in het WKZ houden hier een gezamenlijk spreekuur. Voor vrouwen bij wie de vervolg-echo niet toereikend is, kan de foetale MRI-scan vanaf nu gebruikt worden bij het vaststellen van met name complexe aangeboren hartafwijkingen.

Hoogcomplexe zorg

Van de kinderen met een aangeboren hartafwijking, heeft ongeveer één derde een ernstige hartafwijking waarbij snel handelen na de geboorte van groot belang is. “We verwachten dat een foetale MRI vooral voor die groep van belang gaat zijn. Met de nieuwe scan wordt de hoogcomplexe zorg die nodig is voor deze kinderen beter te plannen en kunnen we risico’s verminderen. Naar schatting gaat het daarbij om enkele tientallen scans per jaar in Utrecht alleen.” Tot nu toe werd de MRI-scan nog maar op enkele plaatsen in de wereld toegepast, in Europa alleen in het Verenigd Koninkrijk. De huidige techniek is door de afdelingen kindercardiologie, radiologie en gynaecologie in het UMC Utrecht ontwikkeld samen met hun partnerziekenhuis, het King’s College London in het Verenigd Koninkrijk. “Het mooie aan deze techniek is dat het kan worden gebruikt op al bestaande MRI-apparaten. Er is alleen aangepaste software nodig en je hebt specifieke kennis nodig om deze toe te passen”, vertelt radioloog Tim Leiner.

Screening

Het is de bedoeling dat UMCU deze techniek ook aan andere ziekenhuizen ter beschikking gaat stellen die foetale screening doen van aangeboren hartafwijkingen. Naar verwachting kunnen jaarlijks enkele honderden scans in heel Nederland gebruikt worden om een aangeboren hartafwijking al tijdens de zwangerschap beter in kaart te brengen.

Bron: UMC Utrecht
Lees meer over:


Voor u geselecteerde artikelen

Meer aandacht nodig voor de basisarts

In de zorg zijn veel openstaande vacatures en de werkdruk stijgt. Een van de oorzaken: het tekort aan basisartsen. De Jonge Specialist probeert het tij te keren. Maar het is een complex vraagstuk, vertellen bestuursleden Phebe Berben en Leene Vermeulen.

Casus: vrouw die niet kan boeren

Een 23-jarige vrouw klaag over een lang aanhoudend drukkend gevoel achter het sternum, met name na de maaltijd. Het lukt haar dan niet om te boeren. Braken zorgt meestal snel voor verlichting van de klachten. Wat is uw diagnose?

Waarom praten over wat écht telt eerder moet beginnen

In de palliatieve fase ervaren patiënten met gevorderde kanker vaak minder keuzevrijheid dan artsen denken, blijkt uit promotieonderzoek van Daisy Ermers. Gesprekken over wat voor patiënten echt belangrijk is, komen vaak laat op gang.

Weg met de dokter: de positieve werking van natuur op gezondheid

Contact met de natuur kan stress verminderen en het welzijn verbeteren, vertelt huisarts Pim van den Dungen. Een ervaring die hij graag wil delen met andere zorgverleners. Ook in de spreekkamer ziet hij kansen voor natuur in de zorg.

Casus: man met verlies van intimiteit na prostaat­kanker­behandeling

Een 58-jarige man komt bij de medisch seksuoloog vanwege verlies van intimiteit na prostaatkankerbehandeling. Sildenafil heeft een matig effect gehad en de voorgeschreven vacuümpomp gebruikt hij niet. Wat is het meest aangewezen beleid?

Tegenwicht bieden zonder te schreeuwen

Veel adviezen over keel, neus en oren worden al generaties lang doorgegeven, vaak zonder dat ze kloppen. KNO-arts Veronique van den Heuvel maakt korte uitlegvideo’s op social media. Niet om met het vingertje te wijzen, maar om houvast te bieden bij alledaagse klachten.

Casus: vrouw met pijn bij vrijen na de overgang

Een 52-jarige, postmenopauzale vrouw ervaart sinds anderhalf jaar pijn bij het vrijen. Ook heeft ze afnemende seksuele verlangens, wat leidt tot spanningen in de relatie met haar man. Ze heeft nog steeds behoefte aan intimiteit. Wat is uw beleid?

Het vak is prachtig, de randvoorwaarden knellen

De bevlogenheid onder artsen is groot, blijkt uit de Loopbaanmonitor Medisch Specialisten 2024. Tegelijkertijd neemt de ontevredenheid over werkdruk toe. Volgens Kirsten Dabekaussen, voorzitter van De Jonge Specialist, is dat geen tegenstelling, maar een spanningsveld.

Tactvol medicatieadvies geven bij laag­geletterdheid

Moeite met lezen en schrijven leidt geregeld tot verkeerd medicijngebruik, zegt Laura Vlijmincx. Met extra uitleg en eenvoudiger etiketteksten probeert zij dit probleem in de apotheek te verkleinen. “Er heerst een taboe op, dus mensen melden het niet spontaan.”

Jeugdige en brede denktank werkt aan oplossingen voor de zorg

In de Denktank Gezond Verstand werken studenten uit verschillende studierichtingen samen aan oplossingen voor vraagstukken van ziekenhuizen. “Zij leren zo wat nodig is om samen verandering in gang te zetten”, vertelt initiatiefnemer Daantje Gratama.