DOQ

‘Persoonlijke informatie over preven­tie werkt beter’

Tamara Aipassa, cardioloog in het Zuyderland Medisch Centrum, lanceerde een website met medische informatie over hartklachten en preventie voor haar eigen patiënten als aanvulling op haar polikliniek. “Het geven van informatie werkt beter als er een vertrouwd gezicht boven staat.”

Tamara Aipassa, cardioloog in het Zuyderland Medisch Centrum, leed aan wat zij noemt ‘een motivatie-issue’. “Als interventiecardioloog was ik een patiënt aan het dotteren. Maar ik wist zeker dat ik hem zou terugzien als hij zijn leefstijl niet zou veranderen. Het voelde als dweilen met de kraan open.” Ze zette haar werk als interventiecardioloog een jaar in de ijskast voor een sabbatical en volgende een opleiding als leefstijlcoach. Daar leerde ze op een andere manier kijken naar patiëntcommunicatie, leefstijl en preventie.

“Hoe vaker patiënten dezelfde informatie krijgen, des te beter blijft die hangen”

Cardioloog Tamara Aipassa

Hartverslag

Aipassa besloot de website Hartverslag op te richten. In eerste instantie verscheen daarop de informatie die zij geeft tijdens poligesprekken. “Ik merkte dat patiënten me vaak terugbellen met vragen die ik eerder heb beantwoord. Dat is logisch als je bedenkt dat mensen in de spreekkamer 80% van de medische informatie niet goed onthouden”, zegt Aipassa. “Ze vinden het spannend, hebben stress, en de klok tikt. Op de website kunnen ze de gegeven uitleg nog eens rustig teruglezen.” Het principe werkt ook andersom: patiënten hebben vaak de informatie op de website al gelezen voor ze op de poli komen. “Hoe vaker ze dezelfde informatie krijgen, des te beter blijft die hangen.”

Thuisarts

De meeste informatie op haar website is ook in een andere vorm terug te lezen op websites van de Hartstichting of Thuisarts. Toch merkt Aipassa dat er behoefte is aan een manier waarop patiënten ‘haar’ informatie kunnen teruglezen. “Mijn informatie is niet per se beter, maar de relatie tussen patiënt en arts is waardevol. Als mijn hoofd op een website staat, geeft dat meer vertrouwen.”

“Mijn informatie is niet per se beter, maar de relatie tussen patiënt en arts is waardevol”

Preventie

Hartverslag zorgde gaandeweg voor aanknopingspunten in de spreekkamer op het gebied van preventie, zoals challenges om meer te bewegen. Die persoonlijke aanpak lijkt te werken, legt Aipassa uit. “Veel patiënten hebben mijn website al gezien voor ze bij me komen. Dan weet ik dat ze leefstijl belangrijk vinden en kan ik me daar tijdens het gesprek op de poli meer op richten, zonder er veel moeite voor te hoeven doen.”

Gedragsverandering

Aipassa denkt dat voor preventie in de spreekkamer een andere manier van communiceren nodig is dan artsen tijdens hun opleiding leren, meer gericht op gedragsverandering. “Hoe kun je er in een poligesprek van tien minuten voor zorgen dat een patiënt de rest van het jaar zijn of haar leven omgooit? Daar is intrinsieke motivatie voor nodig”, aldus Aipassa. “De patiënt moet van binnenuit voelen dat er iets moet veranderen; dat hij niet meer kan voetballen met zijn kleinkinderen, die lange camperreis niet meer kan maken, of niet meer naar de winkel kan wandelen. Daar zijn wij als arts niet voor opgeleid.”

“De sleutel is het patiënten zo makkelijk mogelijk te maken om hun leefstijl aan te passen”

Zo concreet mogelijk

Aipassa wil haar collega’s daarom meegeven in te zetten op de arts-patiëntrelatie als het gaat om implementeren van preventie in hun praktijk. “Patiënten vertellen me vaak dat ze het gevoel hebben in het ziekenhuis als nummers te worden gezien. Kijk dus wat je in je eigen vakgroep kunt doen om te zorgen dat je als arts een gezicht krijgt voor je patiënten. Denk aan zelf inspreken van filmpjes in de wachtkamer, een website of gepersonaliseerde folders.” Daarnaast is het zaak de leefstijladviezen in de spreekkamer zo concreet mogelijk te maken. “We geven patiënten te veel algemene adviezen, zoals ‘ga gezonder eten’. Maar je kan ook een receptenfolder meegeven. De sleutel is het patiënten zo makkelijk mogelijk te maken om hun leefstijl aan te passen.”

Samenwerking opzoeken

De hoop van Aipassa is dat preventie in de toekomst door het hele zorglandschap wordt gedragen. “Al het nodige bewijs voor preventie ligt op tafel, nu de implementatie nog. Ik hoop dat dat de komende tijd gaat gebeuren, maar zie dat veel collega’s niet weten hoe ze het moeten aanpakken.” Volgens haar moet de politiek meer financiële middelen beschikbaar stellen voor bewezen interventies op het gebied van preventie. “Dit is niet alleen een taak voor de eerste lijn. De hele zorg moet preventie toepassen in de eigen praktijk én de samenwerking opzoeken.”

De website van Tamara Aipassa: www.hartverslag.nl

Lees meer over:


Voor u geselecteerde artikelen

Casus: man met hematurie, mictieklachten en afwijkingen in de blaas

Een 66-jarige man bezoekt de polikliniek Urologie vanwege macroscopische hematurie en mictieklachten. Hij heeft al jaren een slappe straal en moeite met helemaal leegplassen. Ook moet hij één tot twee keer per nacht plassen. Wat is uw diagnose?

‘Elk specialisme moet op zoek naar zijn eigen fietshelm-project’

Marcel Aries combineert zijn werk als intensivist met een nieuwe rol als preventie-intensivist. Hij pleit ervoor dat iedere medisch specialist zich inzet voor preventie van vermijdbare aandoeningen en letsels. “Ik zie zoveel ellende die te voorkomen is.”

‘De Nutritheker’: medicatie­gebruik terug­dringen door verbete­ring van leefstijl

Rinske Pauw verruilde de ziekenhuisapotheek voor een praktijk waarin medicatie, voeding en leefstijl samenkomen. “Het heeft me altijd geboeid hoe je door preventie mensen gezond kunt houden, met zo min mogelijk medicatie.”

‘Dokter, hoe is het met mijn frame?’

Meer dan veertig jaar stond wielerarts Jos Benders midden in het peloton om acute medische zorg te verlenen. Nu hij het stokje overdraagt, blikt hij terug op een tijd vol mooie herinneringen én uitdagingen. “Ik was als eerste arts bij geletruidrager Fabian Cancellara.”

‘Claimende en eisende patiënten maken de werk­druk onhoudbaar’

Dermatoloog Annemie Galimont stopte met haar specialisatie ‘eczeem’. Het grensoverschrijdende gedrag waar ze mee te maken kreeg, werd haar te veel. “Jij hebt een weekendje getiktokt en komt míj vertellen hoe ik mijn werk moet doen?”

Patiënten positief over doorgebruik van thuis­medicatie in het ziekenhuis

In Rijnstate mogen patiënten hun thuismedicatie doorgebruiken tijdens een opname. Claudia Heijens vertelt wat dit oplevert. “We moeten niet voor 100% het proces willen controleren, maar ook dingen los durven laten.”

Nederlandse gezondheidszorg schiet tekort voor kwetsbare ouderen

Emiel Hoogendijk onderzocht hoe sociale isolatie en kwetsbaarheid elkaar versterken bij ouderen en geeft aanbevelingen voor aanpassingen in de gezondheidszorg die bijdragen aan ‘healthy ageing’. “De medische zorg en sociale zorg zouden beter geïntegreerd moeten worden.”

Casus: vrouw met jeukende getatoeëerde wenkbrauwen

Een 69-jarige vrouw met allergisch contacteczeem en hooikoorts bezoekt uw spreekuur vanwege jeuk en zwelling van haar getatoeëerde wenkbrauwen sinds een jaar. Behalve de zwelling ziet u ook een scherp begrensde, erythemateuze plaque en schilfering. Wat is uw diagnose?

Duurzame leefstijl­verbete­ring: ‘Begin met kleine stappen’

Waarom lukt het ons vaak niet om gezonder te leven, zelfs als we weten wat goed voor ons is? En hoe voorkomen we dat goede voornemens voortijdig stranden? In zijn boek laat psychiater Rogier Hoenders zien hoe zorgverleners hun patiënten én zichzelf op het juiste spoor kunnen zetten.

Een tweede leven voor niet-gebruikte geneesmiddelen

Jaarlijks wordt voor zeker 100 miljoen euro aan ongebruikte medicatie vernietigd. Doodzonde, vindt apotheker Bart van den Bemt. Zijn studies droegen bij aan een wijziging van de Europese wetgeving, waardoor heruitgifte onder voorwaarden mogelijk wordt.