Dr. Arnoldus: ‘Orale behandeling van MS-terugvallen als eerste keus’

MS-patiënten met een terugval kunnen hun behandeling voortaan thuis ontvangen. Mede dankzij neuroloog dr. Edo Arnoldus is het medicijn methylprednisolon sinds kort ook verkrijgbaar in capsulevorm. “Ik verwacht dat de orale toediening bij terugvallen de eerste keus wordt van de meeste collega’s.”

MS-patiënten met een terugval krijgen vaak een behandeling met methylprednisolon op de dagbehandelingsafdeling van het ziekenhuis. Dat gebeurt via een infuus, gedurende drie of vijf dagen. Uit wetenschappelijke literatuur blijkt dat een behandeling in de thuissituatie, met capsules in plaats van een infuus, net zo effectief is. Maar terwijl in omringende landen die orale behandeling de voorkeur heeft, gold dat in Nederland niet. Bovendien is import van de capsules niet toegestaan, dus waren ze tot voor kort niet verkrijgbaar.

“Het medicijn is professioneel bereid, van goede kwaliteit, en er is een voorraad”

Opzet productielijn methylprednisolon

Dr. Edo Arnoldus, neuroloog in het ETZ (Elisabeth TweeSteden Ziekenhuis) in Tilburg, zag geen argumenten tegen die orale behandeling van Nederlandse MS-patiënten. “Het scheelt de patiënt een verblijf van drie dagen in het ziekenhuis. Dat is prettiger voor de patiënt en scheelt de zorg jaarlijks twee miljoen euro. Orale behandeling bij een terugval zou, net als in Duitsland, Frankrijk en Engeland, de eerste keus moeten zijn.” Dat dit niet mogelijk was in Nederland, vond hij te gek voor woorden.

In samenwerking met het Netwerk Zinnige Zorg van coöperatie VGZ zocht de afdeling Neurologie van het ETZ daarom contact met de ziekenhuisapotheek van het Catharina Ziekenhuis in Eindhoven. Daar werd een productielijn van capsules met 100 mg methylprednisolon opgezet. “Via die apotheek kan het medicijn nu worden geleverd in alle ziekenhuisapotheken”, zegt Arnoldus. “Het is professioneel bereid, van goede kwaliteit, en er is een voorraad.”

“Als huisarts moet je stevig in je schoenen staan wanneer je een patiënt een middel moet ontzeggen”

Indicatiestelling door neuroloog

De indicatiestelling voor de thuisbehandeling met de nieuwe capsules moet wel gebeuren door een neuroloog, en de verstrekking gaat via de ziekenhuisapotheek. Dat is om te voorkomen dat huisartsen de kuur te laagdrempelig voorschrijven. “Bij een MS-patiënt met regelmatige terugvallen is niet altijd duidelijk of er iets anders speelt, zoals een andere ziekte of infectie. Dat onderscheid vinden wij al lastig, laat staan dat huisartsen dat kunnen maken.” Bijkomend voordeel van dat afgebakende voorschrijven is dat er meer overzicht is wie het geneesmiddel ontvangt. “Methylprednisolon is een upper”, aldus Arnoldus. “Patiënten krijgen meer energie en ervaren dat als een prettig bijeffect, maar dat is niet de reden dat we het geneesmiddel geven. Als huisarts moet je stevig in je schoenen staan wanneer je een patiënt een middel moet ontzeggen.”

Gewoon thuis

Na afronding van het project moesten wel alle zorgverzekeraars aan boord zijn. Dat is inmiddels gelukt. Arnoldus: “Per 1 februari 2021 staat het licht op groen, nu het geneesmiddel in de G-Standaard is opgenomen. Dat levert niet alleen een kostenbesparing op, maar is vooral vriendelijker voor de patiënt. Die kan in een vertrouwde omgeving de capsules slikken, in plaats van meerdere dagen naar het ziekenhuis te moeten reizen.”

Patiënt staat centraal

Er is inmiddels een handvol patiënten behandeld met de capsules. “Ik hoor uit het hele land geluiden dat het regelmatig wordt voorgeschreven”, zegt Arnoldus. “Er zijn 20 duizend MS-patiënten, waarvan 10 procent jaarlijks een terugval heeft. Dus ik verwacht dat de orale toediening van methylprednisolon in de toekomst de eerste keus wordt van de meeste collega’s.”

“De patiënt staat centraal en deze toedieningsvorm past daarbij”

Behandelarsenaal

De orale behandeling van terugvallen past in de tegenwoordige MS-zorg, vindt Arnoldus. “We behandelen mensen die vaak nog vol in het leven staan”, zegt de neuroloog. “Elk jaar komen er een of twee nieuwe middelen bij. Dat maakt het behandelarsenaal groter, maar ook onoverzichtelijker. We proberen de afweging voor de beste behandeling zoveel mogelijk samen met de patiënt te maken. Die staat centraal en deze toedieningsvorm past daarbij.”

---

Dit initiatief is genomineerd voor de Zinnige Zorg Award 2021 van VGZ. Zie https://www.vgz.nl/zinnige-zorg/zinnige-zorg-award-2021/thuisbehandeling-van-ms-patienten

Lees meer over: