Meiden die ‘aan de pil’ zijn hebben vaker depressieve gevoelens

Redactioneel

12 oktober 2019

Zestienjarige meisjes die de anticonceptiepil gebruiken, hebben vaker depressieve klachten dan leeftijdsgenoten die niet aan de pil zijn, zo laat onderzoek zien.

Dit blijkt uit een studie van onderzoekers van het UMCG, LUMC en Brigham and Women’s Hospital (verbonden aan Harvard Medical School). Arts-onderzoeker in opleiding Anouk de Wit van het UMCG en haar collega’s onderzochten daartoe de gegevens van ruim 1.000 meisjes. Ze hebben hun resultaten gepubliceerd in wetenschappelijk magazine JAMA Psychiatry.

Bidirectioneel verband

Uit het onderzoek blijkt dat zestienjarige meisjes meer depressieve symptomen hebben als ze de pil gebruiken dan leeftijdsgenoten die dat niet doen. De onderzoekers bestudeerden de gegevens van ruim duizend meisjes tussen de 16 en 25 jaar en vonden geen verband tussen pilgebruik en depressieve symptomen in de gehele onderzoeksgroep. Symptomen die de zestienjarigen met namerapporteerden zijn vaker huilen, overmatig slapen en eetproblemen. Vanwege de studieopzet is het niet mogelijk om te bepalen of het pilgebruik de depressieve gevoelens veroorzaakt. De onderzoekers vermoeden een ‘bidirectioneel’ verband tussen pilgebruik en depressie bij de zestienjarige meisjes. Oftewel: het pilgebruik leidt bij hen tot meer depressieve symptomen én het hebben van depressieve symptomen op deze leeftijd voorspelt meer pilgebruik.

Klinische depressie

De onderzoekers bekeken of er een verband is tussen pilgebruik en de ernst van depressieve symptomen tijdens dat pilgebruik en of tieners een hogere kans hebben op meer depressieve symptomen dan volwassen vrouwen als ze de pil gebruiken. Eerder onderzoek bracht pilgebruik namelijk al in verband met een klein verhoogd risico op het ontwikkelen van een klinische depressie. Dit risico was het hoogst bij vrouwen die de pil gebruikten als tiener.

Anticonceptie

De onderzoekers benadrukken dat het kleine risico op een eventuele toename van depressieve klachten moet worden afgewogen tegen het veel grotere risico op een ongewenste zwangerschap (en potentiële postnatale depressie). Ook andere vormen van anticonceptiezijn een overweging waard. Artsen bevelen langwerkende anticonceptiva, zoals spiraaltjes, aan vanwege hun grote betrouwbaarheid en de enkel lokale blootstelling aan hormonen in plaats van door het hele lichaam, inclusief het brein.

Depressieve gevoelens

Bijna alle vrouwen gebruiken ooit in hun leven de pil en de meesten van hen starten het gebruik als tiener. De pubertijd is een kwetsbare periode waarin psychische klachten veel voorkomen. Daarom is het belangrijk om het welbevinden van tieners in de gaten te houden. Depressieve symptomen komen vaak voor en kunnen de kwaliteit van leven negatief beïnvloeden. Inzicht verkrijgen in de ernst van depressieve symptomen van pilgebruiksters biedt de mogelijkheid om het risico op dergelijke klachten beter te kunnen inschatten. Een toename van depressieve symptomen als gevolg van pilgebruik is een van de meest voorkomende zorgen bij vrouwen die starten met de pil.

Dit onderzoek heeft gegevens gebruikt van de langlopende TRAILS-studie, waarbij ruim 2.000 jongeren vanaf hun 11e jaar zijn gevolgd in hun adolescentie en jongvolwassenheid. De TRAILS-studie richt zich onder andere op overgewicht, alcohol en drugsgebruik, depressie en pesten. Onderzoekers bestudeerden de gegevens van ruim duizend meisjes tussen 16 en 25 jaar.