Prof. dr. Slebos: ‘Hij wilde het werelduurrecord op de fiets voor COPD-patiënten vestigen’

Redactioneel

Gerben Stolk

4 mei 2020

Een patiënt die je bijblijft, die impact heeft. Geen sportprestatie op hoog niveau is mogelijk zonder goede medische begeleiding. Maar een arts die zelf meedoet aan de activiteit? Nee, dat is misschien nog nooit vertoond. Dirk-Jan Slebos, hoogleraar Longziekten in het UMCG, hielp vorig jaar een Fransman het werelduurrecord voor COPD-patiënten op de fiets te vestigen. Gezeten op een eigen rijwiel, droeg de longarts in een rugzak zuurstoftanks die via slangen waren verbonden met de keel en neus van de vóór hem koersende 59-jarige. 

“Ik ontmoette Philippe Poncet drie jaar geleden tijdens een symposium in Londen. Hij kwam zijn levensverhaal vertellen aan longartsen. Philippe, die vroeger professioneel skiër was, heeft al jaren ernstig COPD. In Londen hield hij de bezoekers voor dat iedere COPD-patiënt recht heeft op een goed behandelplan en prima begeleiding. Zijn ervaring is dat dit er nogal eens aan schort. Terwijl bijvoorbeeld patiënten met longkanker of -fibrose worden gestimuleerd te stoppen met roken, drong Philippes arts hier niet of nauwelijks op aan wanneer zijn patiënt tijdens reguliere controles ‘ja’ zei op de vraag of hij nog rookte.” 

Beroemdheden 

“Philippe heeft de ambitie COPD en het patiëntbelang op de kaart te zetten. Ondanks zijn ziekte fietst hij veel en draagt hij via deze weg zijn boodschap uit. Voor patiënten organiseert hij bijvoorbeeld de Tour de COPD, waarbij ook beroemdheden uit de wielerwereld worden betrokken, zoals de Fransman Thibaut Pinot, die ooit als derde eindigde in de Tour de France. 

“Zijn vraag: ‘Wilt u me daarbij helpen, want iemand moet extra zuurstof voor mij dragen’” 

Begin vorig jaar benaderde Philippe mij opeens. De vijftiger had iets nieuws verzonnen om aandacht te vragen voor zijn missie: het werelduurrecord op de fiets voor COPD-patiënten vestigen. Zijn vraag: wilt u me daarbij helpen, want iemand moet extra zuurstof voor mij dragen.” 

Eenrichtingsventielen 

“Ik denk dat Philippe zijn verzoek mede bij mij neerlegde, omdat zijn gezondheidstoestand een paar jaar geleden is verbeterd dankzij een behandeling die mede is neergezet door mijn groep in het UMCG. Het gaat om een longvolumereductie-behandeling met eenrichtingsventielen. Hierbij wordt het slechte deel van de long afgesloten met ventieltjes, zodat de patiënt beter kan ademhalen. Philippe, die is geholpen door een longarts in Grenoble, zag zijn FEV₁ verdubbelen tot iets boven de één liter.” 

“Op een baanfiets had ik niet eerder gereden, terwijl op een baan het wereldrecord moest worden gevestigd” 

Wennen aan baanfiets 

“Hij heeft me ook benaderd omdat ik hem in Londen had verteld zelf een enthousiast fietser te zijn. Maar voor het wereldrecord moest ik wel eerst in de leer gaan. Ik kan uit de voeten op de weg en met de mountainbike, maar op een baanfiets had ik niet eerder gereden, terwijl op een baan het wereldrecord moest worden gevestigd. Ervaren coureurs uit Philippes team hebben me geleerd te rijden op zo’n fiets waarop geen remmen en versnellingen zitten en waarvan de pedalen blijven doordraaien. Dat gebeurde in oktober 2019, nadat ik was vertrokken naar Hyères in Zuid-Frankrijk, waar Philippes thuisbaan ligt, naast de Middellandse Zee.” 

Twee zuurstoftanks 

“We hebben die dag niet alleen samen getraind op de fiets, maar bijvoorbeeld ook gekeken naar de optimale zuurstofafstelling. Ik droeg op mijn rug twee volle tanks met vloeibare zuurstof. Via de ene kwam via een neuskatheter zuurstof achter in zijn keel terecht. Bij de andere werd zuurstof getransporteerd via een neusbril.” 

“Ik ben blij dat ik heb kunnen bijdragen aan meer COPD-bewustzijn. Noem het een record voor een stille ziekte” 

3.000 toeschouwers 

“Het uiteindelijke decor van de wereldrecordpoging was het Vélodrome in Parijs. Tijdens de Olympische Spelen in 2024 worden daar de baanwedstrijden verreden. Philippe en ik gingen van start in de wetenschap dat het uurrecord in zijn klasse 23 kilometer bedroeg. Zijn streven was 27 kilometer te halen. Het werd zelfs iets meer: 27 kilometer en 160 meter. Ongeveer 3.000 toeschouwers waren er getuige van, want ons optreden vormde het voorprogramma van een evenement met Franse oud-kampioenen. 

Ik ben blij dat ik Philippe heb mogen volgen en beetje heb kunnen bijdragen aan meer COPD-bewustzijn. Noem het een record voor een stille ziekte. En Philippe? Hem kennende, denk ik dat deze onderneming een vervolg krijgt en dat we dankzij hem ook in Nederland meer gaan vernemen van hem en zijn COPD-missie.” 

Geïnteresseerden kunnen