DOQ

‘Waardegedreven zorg zou in het DNA moeten zitten van iedere zorgverlener’

Lagere mortaliteit, minder hartinfarcten, snellere behandelingen, kortere ziekenhuisopnames, betere informatievoorziening voor de patiënt. Werken volgens de principes van waardegedreven zorg levert veel op, blijkt uit de zorguitkomsten van het Hartcentrum van het Catharina Ziekenhuis. Projectleider Daniela Schulz: “Data vormen het fundament van de verbetercyclus die we continu doorlopen.”

De basis van de waardegedreven zorg ligt in de dataverzameling van uitkomsten zoals complicaties en kwaliteit van leven, en van bijvoorbeeld resultaten van benchmarken met andere hartcentra. “We werken daar continu aan,” vertelt Daniela Schulz. “De data geeft ons de informatie die nodig is om verbeteracties te selecteren en in gang te zetten.”
Om dat goed te kunnen doen, werkt het Hartcentrum van het Catharina Ziekenhuis met een commissie Kwaliteit. Dit is een multidisciplinair team bestaande uit een interventiecardioloog, een elektrofysioloog, twee cardiothoracaal chirurgen, promovendi, een manager en Schulz als projectleider. “De commissie komt twee keer per maand bij elkaar om de data te analyseren, de verbetercyclus te bespreken en verbeteracties te selecteren. Vervolgens monitoren we deze verbeteracties, om te zien of ze succesvol zijn.”

“Na een van onze verbeteracties zagen we een lagere mortaliteit en minder hartinfarcten”

Projectleider Daniela Schulz

In shock

Het selecteren op verbeteracties is niet eenvoudig, legt Schulz uit. Soms slaat een behandeling minder goed aan bij een patiënt. Komt dat dan door de zorg die tekortschiet of door de specifieke kenmerken van die ene patiënt? “Bij een patiënt die in shock binnenkomt, erg oud is en bovendien comorbiditeit heeft, is de kans klein dat we diens overlijden of onverwachte complicaties hadden kunnen voorkomen. Daar had een verbetercyclus vermoedelijk niets aan veranderd. We doen daarom altijd zorgvuldig dossieronderzoek, voordat we tot verbeteracties overgaan.”

OPTIMIZE-PCI

Het Hartcentrum werkt al tien jaar volgens waardegedreven zorg. Dat heeft de afgelopen jaren veel opgeleverd. “Een van onze verbeteracties was om laagdrempelig nadilatatie toe te passen bij patiënten na een dotterbehandeling (PCI). In de jaren daarna zagen we een lagere mortaliteit en minder hartinfarcten. Op basis van deze uitkomsten heeft de Nederlandse Hart Registratie (NHR) besloten om ons protocol ook in andere ziekenhuizen te introduceren. Dat multicenter kwaliteitsprogramma, OPTIMIZE-PCI, loopt nu bij elf hartcentra in Nederland.”

“Verbeterde informatievoorziening werkt”

Minder zorgconsumptie

En er zijn meer gunstige uitkomsten, vervolgt Schulz. “We slagen er steeds beter in om ablatiebehandeling uit te voeren als dagbehandeling zodat patiënten na behandeling niet een nacht in het ziekenhuis hoeven te blijven, zoals voorheen het geval was. Voor patiënten is dat prettiger, zij kunnen eerder naar huis. En wij besparen er zorgkosten mee, want een ziekenhuisopname is duur.”

Nóg een voorbeeld. Patiënten komen na een cardiologische interventie regelmatig opnieuw in het ziekenhuis. “Ze krijgen thuis klachten en melden zich op de SEH. Vaak is er dan niets aan de hand, maar zijn ze vooral ongerust. Door hen beter te informeren over eventuele klachten en de duur ervan, komen ze minder snel naar het ziekenhuis. We konden dat met een randomized controlled trial (RCT) aantonen bij patiënten met een bypassoperatie. De behandelgroep bekeek voorafgaand video’s van de Hartstichting over wat een bypassoperatie is en over herstel en gezond leven na een bypassoperatie. Via videoconsulten konden patiënten na ontslag laagdrempelig met vragen terecht bij hun zorgverlener. De controlegroep doorliep het standaard zorgproces. Dat leidde bij de behandelgroep tot minder ongeplande zorgconsumptie en zelfs tot sneller herstel. Verbeterde informatievoorziening werkt dus. We voeren dat nu in onze zorgprocessen in.”

“We zijn waardegedreven zorg aan het verbreden naar de gehele ziekenhuisorganisatie”

Ziekenhuisbreed

Schulz is tevreden over de opbrengst van waardegedreven zorg. Al is dat voor haar geen reden om nu achterover te leunen. “We zijn waardegedreven zorg aan het verbreden naar de gehele ziekenhuisorganisatie. We hebben daarom voor twintig aandoeningen ons programma Waardegedreven zorg opgezet. Dan gaat het om zowel cardiologische aandoeningen als ook  oncologische aandoeningen, en bijvoorbeeld hiv, geboortezorg en obesitas.”

Regionale samenwerking

Duurzame inbedding van waardegedreven zorg in de ziekenhuisorganisatie, dat is wat Schulz voor ogen staat. “Waardegedreven zorg zou in het DNA moeten zitten van iedere zorgverlener. Niet alleen in het ziekenhuis, maar in de gehele regionale zorgketen. Zeventig procent van de hartpatiënten die wij zien, komt van verwijzende ziekenhuizen in de regio. Hoe mooi zou het zijn als je als regio samen data kunt delen, samen verbeteracties kunt organiseren, kortom samen continu de verbetercyclus doorloopt. We hebben hiervoor de eerste stappen gezet. Ik ben ervan overtuigd dat dat leidt tot betere regionale zorg voor onze patiënten.”

Referenties:

  1. van Steenbergen, G. J. From outcome monitoring towards patient value improvement in cardiac care. Technische Universiteit Eindhoven, 2022.
  2. van Veghel, H. P. A. D. Improving cardiovascular disease management by implementing value-based healthcare principles. Technische Universiteit Eindhoven, 2019.
Lees meer over:


Voor u geselecteerde artikelen

Waarom praten over wat écht telt eerder moet beginnen

In de palliatieve fase ervaren patiënten met gevorderde kanker vaak minder keuzevrijheid dan artsen denken, blijkt uit promotieonderzoek van Daisy Ermers. Gesprekken over wat voor patiënten echt belangrijk is, komen vaak laat op gang.

Weg met de dokter: de positieve werking van natuur op gezondheid

Contact met de natuur kan stress verminderen en het welzijn verbeteren, vertelt huisarts Pim van den Dungen. Een ervaring die hij graag wil delen met andere zorgverleners. Ook in de spreekkamer ziet hij kansen voor natuur in de zorg.

Casus: man met verlies van intimiteit na prostaatkankerbehandeling

Een 58-jarige man komt bij de medisch seksuoloog vanwege verlies van intimiteit na prostaatkankerbehandeling. Sildenafil heeft een matig effect gehad en de voorgeschreven vacuümpomp gebruikt hij niet. Wat is het meest aangewezen beleid?

Tegenwicht bieden zonder te schreeuwen

Veel adviezen over keel, neus en oren worden al generaties lang doorgegeven, vaak zonder dat ze kloppen. KNO-arts Veronique van den Heuvel maakt korte uitlegvideo’s op social media. Niet om met het vingertje te wijzen, maar om houvast te bieden bij alledaagse klachten.

Casus: vrouw met pijn bij vrijen na de overgang

Een 52-jarige, postmenopauzale vrouw ervaart sinds anderhalf jaar pijn bij het vrijen. Ook heeft ze afnemende seksuele verlangens, wat leidt tot spanningen in de relatie met haar man. Ze heeft nog steeds behoefte aan intimiteit. Wat is uw beleid?

Het vak is prachtig, de randvoorwaarden knellen

De bevlogenheid onder artsen is groot, blijkt uit de Loopbaanmonitor Medisch Specialisten 2024. Tegelijkertijd neemt de ontevredenheid over werkdruk toe. Volgens Kirsten Dabekaussen, voorzitter van De Jonge Specialist, is dat geen tegenstelling, maar een spanningsveld.

Tactvol medicatieadvies geven bij laag­geletterdheid

Moeite met lezen en schrijven leidt geregeld tot verkeerd medicijngebruik, zegt Laura Vlijmincx. Met extra uitleg en eenvoudiger etiketteksten probeert zij dit probleem in de apotheek te verkleinen. “Er heerst een taboe op, dus mensen melden het niet spontaan.”

Jeugdige en brede denktank werkt aan oplossingen voor de zorg

In de Denktank Gezond Verstand werken studenten uit verschillende studierichtingen samen aan oplossingen voor vraagstukken van ziekenhuizen. “Zij leren zo wat nodig is om samen verandering in gang te zetten”, vertelt initiatiefnemer Daantje Gratama.

Farmacogenetica kan bijwerkingen en therapiefalen voorkomen

Onverklaarbare bijwerkingen of het uitblijven van een effect zijn voor apotheker Peter Mourad redenen om farmacogenetisch onderzoek te doen. “Door tijdig rekening te houden met iemand genetische profiel, kan veel onnodige schade worden voorkomen.”

Casus: oudere man met algehele malaise

Een 84-jarige man presenteert zich op de spoedeisende hulp met sinds een week algehele malaise. Daarbij heeft patiënt zeurende pijn in de linkerflank, met uitstraling naar de rug, en last van polyurie. Wat is uw diagnose?