DOQ

‘Waardegedreven zorg zou in het DNA moeten zitten van iedere zorgverlener’

Lagere mortaliteit, minder hartinfarcten, snellere behandelingen, kortere ziekenhuisopnames, betere informatievoorziening voor de patiënt. Werken volgens de principes van waardegedreven zorg levert veel op, blijkt uit de zorguitkomsten van het Hartcentrum van het Catharina Ziekenhuis. Projectleider Daniela Schulz: “Data vormen het fundament van de verbetercyclus die we continu doorlopen.”

De basis van de waardegedreven zorg ligt in de dataverzameling van uitkomsten zoals complicaties en kwaliteit van leven, en van bijvoorbeeld resultaten van benchmarken met andere hartcentra. “We werken daar continu aan,” vertelt Daniela Schulz. “De data geeft ons de informatie die nodig is om verbeteracties te selecteren en in gang te zetten.”
Om dat goed te kunnen doen, werkt het Hartcentrum van het Catharina Ziekenhuis met een commissie Kwaliteit. Dit is een multidisciplinair team bestaande uit een interventiecardioloog, een elektrofysioloog, twee cardiothoracaal chirurgen, promovendi, een manager en Schulz als projectleider. “De commissie komt twee keer per maand bij elkaar om de data te analyseren, de verbetercyclus te bespreken en verbeteracties te selecteren. Vervolgens monitoren we deze verbeteracties, om te zien of ze succesvol zijn.”

“Na een van onze verbeteracties zagen we een lagere mortaliteit en minder hartinfarcten”

Projectleider Daniela Schulz

In shock

Het selecteren op verbeteracties is niet eenvoudig, legt Schulz uit. Soms slaat een behandeling minder goed aan bij een patiënt. Komt dat dan door de zorg die tekortschiet of door de specifieke kenmerken van die ene patiënt? “Bij een patiënt die in shock binnenkomt, erg oud is en bovendien comorbiditeit heeft, is de kans klein dat we diens overlijden of onverwachte complicaties hadden kunnen voorkomen. Daar had een verbetercyclus vermoedelijk niets aan veranderd. We doen daarom altijd zorgvuldig dossieronderzoek, voordat we tot verbeteracties overgaan.”

OPTIMIZE-PCI

Het Hartcentrum werkt al tien jaar volgens waardegedreven zorg. Dat heeft de afgelopen jaren veel opgeleverd. “Een van onze verbeteracties was om laagdrempelig nadilatatie toe te passen bij patiënten na een dotterbehandeling (PCI). In de jaren daarna zagen we een lagere mortaliteit en minder hartinfarcten. Op basis van deze uitkomsten heeft de Nederlandse Hart Registratie (NHR) besloten om ons protocol ook in andere ziekenhuizen te introduceren. Dat multicenter kwaliteitsprogramma, OPTIMIZE-PCI, loopt nu bij elf hartcentra in Nederland.”

“Verbeterde informatievoorziening werkt”

Minder zorgconsumptie

En er zijn meer gunstige uitkomsten, vervolgt Schulz. “We slagen er steeds beter in om ablatiebehandeling uit te voeren als dagbehandeling zodat patiënten na behandeling niet een nacht in het ziekenhuis hoeven te blijven, zoals voorheen het geval was. Voor patiënten is dat prettiger, zij kunnen eerder naar huis. En wij besparen er zorgkosten mee, want een ziekenhuisopname is duur.”

Nóg een voorbeeld. Patiënten komen na een cardiologische interventie regelmatig opnieuw in het ziekenhuis. “Ze krijgen thuis klachten en melden zich op de SEH. Vaak is er dan niets aan de hand, maar zijn ze vooral ongerust. Door hen beter te informeren over eventuele klachten en de duur ervan, komen ze minder snel naar het ziekenhuis. We konden dat met een randomized controlled trial (RCT) aantonen bij patiënten met een bypassoperatie. De behandelgroep bekeek voorafgaand video’s van de Hartstichting over wat een bypassoperatie is en over herstel en gezond leven na een bypassoperatie. Via videoconsulten konden patiënten na ontslag laagdrempelig met vragen terecht bij hun zorgverlener. De controlegroep doorliep het standaard zorgproces. Dat leidde bij de behandelgroep tot minder ongeplande zorgconsumptie en zelfs tot sneller herstel. Verbeterde informatievoorziening werkt dus. We voeren dat nu in onze zorgprocessen in.”

“We zijn waardegedreven zorg aan het verbreden naar de gehele ziekenhuisorganisatie”

Ziekenhuisbreed

Schulz is tevreden over de opbrengst van waardegedreven zorg. Al is dat voor haar geen reden om nu achterover te leunen. “We zijn waardegedreven zorg aan het verbreden naar de gehele ziekenhuisorganisatie. We hebben daarom voor twintig aandoeningen ons programma Waardegedreven zorg opgezet. Dan gaat het om zowel cardiologische aandoeningen als ook  oncologische aandoeningen, en bijvoorbeeld hiv, geboortezorg en obesitas.”

Regionale samenwerking

Duurzame inbedding van waardegedreven zorg in de ziekenhuisorganisatie, dat is wat Schulz voor ogen staat. “Waardegedreven zorg zou in het DNA moeten zitten van iedere zorgverlener. Niet alleen in het ziekenhuis, maar in de gehele regionale zorgketen. Zeventig procent van de hartpatiënten die wij zien, komt van verwijzende ziekenhuizen in de regio. Hoe mooi zou het zijn als je als regio samen data kunt delen, samen verbeteracties kunt organiseren, kortom samen continu de verbetercyclus doorloopt. We hebben hiervoor de eerste stappen gezet. Ik ben ervan overtuigd dat dat leidt tot betere regionale zorg voor onze patiënten.”

Referenties:

  1. van Steenbergen, G. J. From outcome monitoring towards patient value improvement in cardiac care. Technische Universiteit Eindhoven, 2022.
  2. van Veghel, H. P. A. D. Improving cardiovascular disease management by implementing value-based healthcare principles. Technische Universiteit Eindhoven, 2019.
Lees meer over:


Voor u geselecteerde artikelen

Duurzame leefstijl­verbete­ring: ‘Begin met kleine stappen’

Waarom lukt het ons vaak niet om gezonder te leven, zelfs als we weten wat goed voor ons is? En hoe voorkomen we dat goede voornemens voortijdig stranden? In zijn boek laat psychiater Rogier Hoenders zien hoe zorgverleners hun patiënten én zichzelf op het juiste spoor kunnen zetten.

Een tweede leven voor niet-gebruikte geneesmiddelen

Jaarlijks wordt voor zeker 100 miljoen euro aan ongebruikte medicatie vernietigd. Doodzonde, vindt apotheker Bart van den Bemt. Zijn studies droegen bij aan een wijziging van de Europese wetgeving, waardoor heruitgifte onder voorwaarden mogelijk wordt.

Casus: therapie­resistente hyper­tensie na de bevalling

Een 35-jarige vrouw bezoekt zes weken postpartum de HAP vanwege hoofdpijn en een zelfgemeten bovendruk >200 mmHg. Tijdens de zwangerschap heeft zij ook hypertensie gehad, die ondanks behandeling aanbleef. Wat is uw diagnose?

Holistische benadering in de cardiologie wenselijk

Diagnostiek roept bij patiënten met hartklachten vaak negatieve emoties op. Tom Roovers deed promotieonderzoek naar het nut van mentale ondersteuning en de rol van het autonome zenuwstelsel. Zijn proefschrift is een pleidooi voor een holistische benadering in de cardiologie.

Casus: oude vrouw met gepig­men­teerde huid­afwij­king op de boven­arm

Een 79-jarige vrouw bezoekt de dermatoloog voor beoordeling van een gepigmenteerde huidafwijking op de linker bovenarm. In de kinderjaren is zij ernstig door de zon verbrand. Haar moeder kreeg op 89-jarige leeftijd een melanoom. Wat is uw diagnose?

Het belang van goede ethiek­onder­steuning bij morele twijfels over eutha­nasie­verzoeken

Medisch ethici kunnen artsen helpen om morele stress te verlichten en hen ondersteunen bij een zorgvuldige afweging van complexe euthanasieverzoeken. Soms missen zij echter de competenties om die rol goed in te vullen, stelt medisch ethicus Suzanne Metselaar van Amsterdam UMC.

DRUP-studie laat zien wat off-label doelgerichte thera­pie kan opleveren

Voor patiënten met uitgezaaide kanker zonder reguliere behandelopties kan een specifieke DNA-afwijking soms toch nieuwe kansen bieden, vertelt Karlijn Verkerk. “We hebben inmiddels gezien dat off-labelgebruik echt tot veranderingen in de klinische praktijk kan leiden.”

‘Artsen denken al snel dat een vrouw zich aanstelt’

Monique Steegers ziet dat pijnklachten van vrouwen nog te vaak worden weggewuifd of verkeerd geïnterpreteerd door artsen. Volgens haar leidt dat niet alleen tot vertraagde diagnoses, maar ook tot meer chronische pijn en onnodig leed. “We móeten dit veranderen.”

Carrièresabotage: ‘Het is niet eerlijk en het kan ook jou overkomen’

Jamiu Busari onderzocht het fenomeen carrièresabotage in de medische en academische wereld. Veel respondenten herkenden het direct. Waarom blijft dit soort onrecht vaak onbesproken? “Dit fenomeen raakt ons allemaal.”

Morfine als post­opera­tief alter­natief voor oxycodon: helpt dat eigenlijk?

Apotheker Eward Melis onderzocht of morfine na een operatie veiliger is dan oxycodon als het gaat om langdurig opioïdgebruik, zoals de laatste jaren steeds vaker wordt gesuggereerd. “Ik had dit niet verwacht.”