‘Griepprik zorgverlener extra belangrijk op hart- en longafdeling’

Redactioneel

Gerben Stolk

14 november 2017

Besmetting met het influenzavirus kan voor hart- of longpatiënten het fatale duwtje zijn. Alle reden dus om op deze afdelingen te streven naar een zo hoog mogelijke vaccinatiegraad onder zorgverleners. Medisch Spectrum Twente ‘verleidt’ met toenemend succes alle medewerkers van het ziekenhuis om de griepprik te halen. “We snijden klinische lessen over griepvaccinatie specifiek toe op de betreffende afdeling.”

Hoezo indrukwekkende vooruitgang? Vijf jaar geleden zei in Medisch Spectrum Twente (MST) acht procent van de medisch specialisten en medewerkers ‘ja’ op het aanbod zich te laten vaccineren tegen griep. Vier jaar later was dat 25 procent, en het ziekenhuis hoopt zichzelf ditmaal opnieuw te overtreffen.

Griepvaccinatie-animator
“Die 25 procent is bóven het landelijk ziekenhuisgemiddelde”, zegt internist-infectioloog Corine Delsing uit MST. “Uit een studie van Rianne van Gageldonk van het RIVM binnen 42 ziekenhuizen is in 2013 gebleken dat de mediane vaccinatiegraad dertien procent bedroeg. Er is weinig reden om aan te nemen dat dit is veranderd.” Sinds haar komst naar MST in 2012 ontpopte Delsing zich er als dé animator op het gebied van griepvaccinatie.

Misverstanden verhelpen
Hoe probeert het ziekenhuis zorgverleners over de streep te trekken? “Allereerst door informatie te verstrekken en misverstanden de wereld uit te helpen”, zegt Delsing. “Als je mensen – en dus ook medewerkers van MST – vraagt waarom ze zich niet laten vaccineren, volgt vrijwel altijd een niet-geldige reden. Men zegt bijvoorbeeld dankzij een goed afweersysteem nooit griep te krijgen, daarmee vergetend dat je niet ziek hoeft te zijn om het virus over te dragen. Vaak vertelt iemand ook bang te zijn voor bijwerkingen of flink ziek te zijn geworden na een griepprik in het verleden. Dat laatste weerleggen we met de mededeling dat we in MST altijd vaccineren in de periode dat bijvoorbeeld het Rhinovirus, veroorzaker van onder meer verkoudheid, zijn piek bereikt. Het Rhinovirus is dan dus de oorzaak.”

Bewijs voor het positieve effect
Kennis over het influenzavirus vergroten. Het idee ontkrachten dat vaccinatie bijwerkingen oplevert. Bewijzen aandragen voor het positieve effect van de griepprik (Delsing: “Als zorgverleners zich laten vaccineren, krijgen minder patiënten griepcomplicaties”). Dát zijn de uitgangspunten van de klinische lessen die iedereen binnen MST krijgt. “We snijden deze lessen specifiek toe op de betreffende afdeling”, vertelt Delsing. “De collega’s op bijvoorbeeld de kinderafdeling horen welke invloed influenza kan hebben op de jonge patiënt. Voor de artsen en medewerkers op de cardio- en longafdeling hebben we ook een specifieke boodschap.”

Griep vaker doodsoorzaak
Ze concretiseert: “Jaarlijks zijn er in ons land honderden geregistreerde overlijdensgevallen als gevolg van griep. Dat aantal ligt waarschijnlijk hoger, omdat griep vaak de laatste reserves wegneemt bij long- en hartpatiënten, een kwetsbare groep. De long- of hartaandoening wordt dan geregistreerd als doodsoorzaak, maar feitelijk is griep de boosdoener. Het is niet voor niets dat wij vorig jaar een opleidingscardioloog en -longarts hebben ingezet tijdens de interne bewustmakingscampagne. Op hun afdelingen hingen posters waarop zij waren te zien met een opgestroopte mouw en de tekst ‘Samen griepvrij, dus prik mij!’.”

Stapje voor stapje
Of het heeft geholpen? Delsing: “De vaccinatiegraad op deze afdelingen is nog niet zo hoog als we wensen, maar gezien onze ambitie om het steeds beter te doen, geldt dat eigenlijk voor alle afdelingen.”

Lees ook het artikel Griepprik voor artsen: ja of nee?

Auteur: Gerben Stolk, Journalist

KBO-PCOB: ‘Bescherm de oudere patiënt’

Seniorenorganisatie KBO-PCOB en vaccinatiedeskundige Ted van Essen roepen zorgverleners op om zich te laten vaccineren tegen de griep om oudere patiënten te beschermen. Ook vragen zij ziekenhuisbesturen om actief beleid te voeren om griepvaccinatie onder alle zorgmedewerkers in het ziekenhuis te stimuleren. Volgens recent onderzoek van KBO-PCOB zijn de verschillen in griepvaccinatie tussen de diverse ziekenhuisafdelingen groot. KBO-PCOB ziet een hoge griepvaccinatiegraad onder ziekenhuispersoneel als een van de veertien kwaliteitseisen voor veilige en seniorvriendelijke ziekenhuiszorg. Ziekenhuizen die hier goed op scoren, komen in aanmerking voor het keurmerk Seniorvriendelijke ziekenhuis.