Dr. Visch: ‘Digitaal platform vergemakkelijkt vroege diagnostiek huidkanker’

Huidkanker is met een kleine 70.000 nieuwe patiënten per jaar met afstand de meest voorkomende vorm van kanker in Nederland. Het overstijgt zelfs de incidentie van borstkanker, darmkanker, longkanker en prostaatkanker bij elkaar opgeteld. Daar komt bij dat de incidentie van huidkanker meer toeneemt dan op grond van de leeftijdsopbouw verwacht mag worden. Om het tij te keren hebben IKNL en de beroepsvereniging voor dermatologen, NVDV, onlangs het Nationaal Actieplan Huidkanker gepresenteerd.

“De afgelopen decennia laten een sterke stijging zien van de incidentie van huidkanker in Nederland”, schetst dr. Birgitte Visch, dermatoloog in het Rijnstate en voorzitter van de NVDV de situatie. “Met name de afgelopen 20 jaar is de incidentie van huidkanker veel sneller gestegen dan die van veel andere vormen van kanker. Inmiddels heeft van alle nieuwe kankerpatiënten 52 procent een vorm van huidkanker. Daarmee overstijgt de incidentie van huidkanker die van borstkanker, darmkanker, longkanker en prostaatkanker bij elkaar opgeteld.”

Leed en werklast

Dat betekent dat de jaarlijkse campagnes die oproepen toch vooral voorzichtig te zijn met het jezelf blootstellen aan de zon nog te weinig effect hebben. Visch: “Naar aanleiding van de bovenstaande alarmerende cijfers hebben IKNL en de NVDV de handen ineen geslagen en een gezamenlijke route uitgestippeld om het tij te keren. Zowel om het menselijk leed te verminderen dat gepaard gaat met huidkanker als ook om de werklast in de zorg en de kosten voor de samenleving die gepaard gaan met huidkanker terug te dringen.”

“Beschermen tegen overmatige blootstelling aan de zon en andere vormen van UV-straling moet even gewoon worden als tandenpoetsen”

Bewustwording

Aangezien huidkanker mede het gevolg is van (te) langdurige blootstelling aan zonlicht en UV-straling is het niet verwonderlijk dat het Nationaal Actieplan Huidkanker vooral is gericht op het vergroten van de bewustwording en daarmee het verbeteren van de preventie bij het brede publiek. “Het plan richt zich speciaal op preventie bij kinderen, tijdens het werk en tijdens de sportbeoefening. Beschermen tegen overmatige blootstelling aan de zon en andere vormen van UV-straling moet even gewoon worden als tandenpoetsen. Het actieplan roept onder andere op om een overzicht te maken van effectief gebleken preventieprogramma’s en om, mede met ondersteuning van de overheid, beroepsverenigingen, gezondheidsorganisaties en waar mogelijk ook het bedrijfsleven, deze programma’s op lokaal niveau te implementeren. Heel concreet door bijvoorbeeld zonnebrandcrème ter beschikking te stellen aan sportclubs, scholen en kinderdagverblijven. En door meer schaduwplekken te creëren. En door voorlichting en een periodieke huidcheck in het leven te roepen voor bouwvakkers en andere mensen die veel buiten werken.”

Zorgprofessionals

Daarnaast is er ook een taak weggelegd voor de zorgprofessionals. “Dermatologen zijn natuurlijk – naast het behandelen van huidkanker – al veel bezig met huidkankerpreventie. Maar ook andere specialismen en vooral huisartsen zouden er meer oog voor kunnen hebben. Huidkanker is voor een deel een ‘bijvangst’ bij andere artsen. Echter als gevolg van minder aandacht voor dermatologie in de opleiding geneeskunde en specialisaties zien we de kennis over huidkanker verdwijnen bij de niet-dermatologen. Dat is zonde, want iedere huisarts en specialist ziet vaak de huid van de patiënt, eigenlijk tijdens ieder consult. We pleiten in het Actieplan in ieder geval voor een bijzondere leerstoel Huidkankerpreventie om het onderwerp steviger in de medische wereld te verankeren. Daarnaast werken we aan het opzetten van een digitaal platform waarmee huisartsen en andere specialisten laagdrempelig de hulp kunnen inroepen van een dermatoloog. Dit alles om ook vroege diagnostiek te vergemakkelijken.”

“Het Actieplan doet voorstellen om de druk op de zorg te verlichten. Onder andere door nacontroles over te dragen naar ondersteunende zorgprofessionals”

Druk op de zorg

Tenslotte de toenemende druk die huidkanker op de zorg legt. “Ook als vanaf morgen iedereen in Nederland zeer voorzichtig wordt met zichzelf blootstellen aan de zon en UV-straling zal de incidentie van huidkanker door de lange latentieperiode nog geruime tijd toenemen”, zegt Visch. “Het Actieplan doet daarom voorstellen om de druk op de zorg te verlichten. Onder andere door meer dermatologen op te leiden en door een deel van de taken – zoals nacontroles – over te dragen naar ondersteunende zorgprofessionals. Daarnaast moeten we kritisch kijken of een deel van de zorg, zoals nacontroles bij sommige patiënten, niet achterwege kan blijven omdat het te weinig toegevoegde waarde heeft. Tenslotte pleiten we voor het gebruik van bewezen effectieve vormen van e-health, zoals smartphone apps die huidkanker kunnen herkennen. Waarbij zo’n app natuurlijk wel goed werk moet leveren. We zitten niet te wachten op een enorme toestroom van mensen bij wie uiteindelijk niets aan de hand blijkt te zijn. Op dit moment is er helaas nog geen app die aan die vereisten voldoet.”

“Vooral de aanbeveling ‘Gratis zonnebrandcrème tegen huidkanker’ vormde een dankbare kop in de berichtgeving”

Achter de schermen

Afgelopen maand is het Nationaal Actieplan Huidkanker onder belangstelling van diverse media officieel gelanceerd. Waarbij vooral de aanbeveling ‘Gratis zonnebrandcrème tegen huidkanker’ een dankbare kop in de berichtgeving vormde. Voorlopig zal het Actieplan echter vooral achter de schermen tot resultaten moeten leiden, zegt Visch. “Diverse werkgroepen gaan nu overleggen in allerlei gremia om de voorstellen uit te werken tot praktische zaken. Daarbij zal ook de overheid haar verantwoordelijkheid moeten nemen.”

Lees meer over: