DOQ

Longgeneeskunde

Nieuwe techniek spoort vroege longkanker beter op

Erik van der Heijden ontwikkelde de cone beam CT-geleide navigatiebronchoscopie. Het doel: biopten nemen uit kleine longnodules. Zijn ambitie: de methode verder ontwikkelen en in heel Nederland implementeren. De stip op de horizon: diagnose en behandeling in één procedure.

Allergy Institute wil kennis inhalatie­allergieën vergroten

Meer zorgverleners bewust maken van het feit dat je een luchtwegallergie kunt behandelen en misschien wel genezen. Dat is het doel van het nieuwe instituut. Longarts Gert-Jan Braunstahl licht toe waarom en hoe.

Thuismedicatie in ziekenhuis vermindert verspilling én vergroot veiligheid

Het wordt tijd om in Nederland een grote slag te gaan slaan, vindt ziekenhuisapotheker Patricia van den Bemt. “Ik zie gelukkig steeds meer ziekenhuizen doorgebruik van thuismedicatie omarmen.”

Wees alert op hart- en vaatziekten bij COPD

COPD-patiënten hebben een verhoogd risico op het krijgen van hart- en vaatziekten. “Dit geldt met name voor de periode net na een longaanval”, vertelt dr. Sami Simons, longarts in het Maastricht Universitair Medisch Centrum+.

Sarcoïdose: op zoek naar een meer passende behandeling

“Een behandeling die meer is afgestemd op de patiënt. Dat is het doel van de landelijke PREDMETH-studie met patiënten met sarcoïdose”, aldus Longarts i.o. Vivienne Kahlmann en biomedisch onderzoeker Montse Janssen Bonas. Ze geven uitleg over de studie.

Derdehands rook: een gevaar voor kinderen

Neonatoloog Jasper Been schrok toen hij hoorde hoe derdehands rook doordringt tot op de neonatologie IC. En hoe deze daar de gezondheid van de kleinste en meest kwetsbare kinderen bedreigt. Been wil bewustwording creëren rondom dit probleem.


Nieuwe theorie over het nut van gapen

Gapen is van alle tijden en toch is er geen goed begrip over het waarom van de gaap. Een nieuwe Nederlandse hypothese stelt dat gapen de spieren rondom de luchtwegen herpositioneert en zo de zuurstofvoorziening op lange termijn garandeert. Deze hypothese krijgt wel de nodige weerstand.

Een goed gesprek kan kwaliteit palliatieve zorg verbeteren

“Zowel artsen als patiënten doen veel aannames over de laatste levensfase; die kloppen lang niet altijd”, aldus verpleegkundig specialist Lenny Kuper. Zij onderzocht hoe Advance Care Planning verloopt in praktijk voor patiënten met ernstige COPD.

Hoger risico op astma door lagere luchtweg­infecties op jonge leeftijd

Een meta-analyse op basis van gegevens van meer dan 150.000 Europese kinderen wijst erop dat met name lagere luchtweginfecties geassocieerd zijn met een verhoogd risico op astma en een verminderde longfunctie op de schoolleeftijd.

‘Orgaan­perfusie heeft de toekomst’

Engineers en artsen begrijpen elkaar niet altijd. De opleiding klinische technologie bouwt daarom een brug tussen twee werelden. Ik heb the best of both worlds”, zegt klinisch technoloog en orgaanperfusionist Jet Peek van Erasmus MC.

Oplaaddosis IV salbutamol bij ernstig acuut astma niet zinvol

Een oplaaddosis IV salbutamol bij kinderen met ernstig acuut astma op een kinder-IC (PICU) heeft geen klinisch voordeel. Dat blijkt uit een gerandomiseerde multicenter studie vanuit SKIC, het Nederlandse PICU onderzoeksnetwerk.

Myotone dystrofie? Vraag goed door en verwijs tijdig

Achter één patiënt met MD kan een hele familie zitten met klachten. “Het duurt nu soms te lang voordat de diagnose wordt gesteld”, aldus kinderneuroloog Braakman en verpleegkundig specialist Ilse Karnebeek.

Simulatie bloedstroom helpt bij behandeling aangeboren hartafwijking

Een 3D-model van een ziek kinderhart helpt bij de therapiekeuze, maar lijkt waardevoller als ook gegevens van de bloedflow beschikbaar zijn. “Op basis van alleen 3D-anatomie onderschatten we soms de ernst van een vaatvernauwing”, zegt arts-onderzoeker Maartje Conijn.

‘De hippe e-sigaret is zeker geen onschuldig product’

Uit studies komen steeds meer aanwijzingen dat gebruik van een e-sigaret kan leiden tot irritatie en schade aan de luchtwegen en het hart- en vaatstelsel. Longarts Leon van den Toorn pleit voor een snel verbod op smaakjes en verhoging van de prijs. “Vapen is nu goedkoper dan roken.”

Inhalatie­therapie bij patiënten met ernstig astma suboptimaal

Bij vier op de vijf patiënten met ernstig astma is de therapietrouw met inhalatiecorticosteroïden en/of de inhalatietechniek suboptimaal. Amsterdamse onderzoekers vinden dat eerst de inhalatietechniek moet verbeteren alvorens over te stappen op biologicals.

Koolzuur­anhydrase­remmer verbetert obstruc­tieve slaap­apneu

De koolzuuranhydraseremmer sulthiame verminderde obstructieve slaapapneu (OSA) gemiddeld met meer dan 20 voorvallen per uur. Sulthiame geeft een van de sterkste reducties die zijn gerapporteerd in een geneesmiddelenonderzoek naar slaapapneu. Maar we zijn er nog niet.

Belangrijke rol voor EGFR-TKI’s bij betere overleving longkanker

“Ons onderzoek laat zien dat de beschikbare eerstelijnsbehandelingen echt een enorme impact hebben op de overleving van stadium IV NSCLC-patiënten met een EGFR-mutatie”, aldus onderzoeker Mieke Aarts (IKNL) en radioloog Deirdre Ten Berge (Erasmus MC).

Casus: man met vermoeidheids-, hoest­klachten en long­afwijkingen

U ziet een 31-jarige man met klachten van vermoeidheid en hoesten. Een thoraxfoto laat interstitiële longafwijkingen zien in combinatie met vergrote lymfeklieren in beide hili en mediastinum. U stuurt patiënt naar een longarts. Wat is de meest waarschijnlijke diagnose?

Neoadjuvant nivolumab verbetert uitkomsten van resectabel NSCLC 

De toevoeging van nivolumab aan neoadjuvante chemotherapie verbetert de uitkomsten van patiënten met resectabel NSCLC. Dit is gevonden in de CheckMate 816-studie.

‘Rechter hartfalen bij PH is onontgonnen gebied’

Dr. Frances de Man (afdeling Longziekten, Amsterdam UMC) won onlangs de Prix Galien Research Award 2022. Zij doet breed onderzoek naar rechter hartfalen bij patiënten met pulmonale hypertensie (PH). “De onbekendheid van deze ziekte is iets wat mij juist aantrekt.”

Thuis­beade­ming: unieke landelijke samenwerking in de zorg

“Thuisbeademing is een unieke vorm van landelijke samenwerking die navolging verdient. We hebben de afgelopen 30 jaar laten zien wat we voor elkaar kunnen krijgen door samen te werken”, aldus longarts drs. Ries van den Biggelaar van het Centrum voor Thuisbeademing.

Geen gunstig effect van ivermectine bij COVID-19

Een medicijn dat veel belangstelling heeft gekregen in relatie tot COVID-19, is ivermectine. Ivermectine resulteert echter niet in minder opnames of langdurige observaties vanwege progressie van COVID-19. Dit blijkt uit de Braziliaanse TOGETHER-studie.

Huisarts volgt bij astma en COPD in 60% van gevallen advies longarts op

De Astma/COPD-dienst van Certe houdt zorg voor astma- en COPD-patiënten in de eerste lijn. Bij (een vermoeden van) obstructieve longziekte verwijst de huisarts de patiënt naar de service, waarna een longarts diagnosticeert en een behandelplan maakt. “Zes op de tien keer wordt het advies opgevolgd”, aldus anios Niels Schipper die onderzoek hiernaar deed.





‘Netwerkzorg rond gemeta­sta­seerd NSCLC kan beter’

Jente Klok onderzocht de inzet van moleculaire diagnostiek bij gemetastaseerd niet-squameus NSCLC. Tussen Nederlandse regio’s blijken daarbij duidelijke verschillen te bestaan. “Verschil in organisatiestructuur zou de verschillen tussen de regio’s kunnen verklaren.”

Leverablatie: iedere millimeter telt

Kristian Overduin werkte mee aan de eerste internationale richtlijn voor ablatie van levertumoren. “Het gaat bij een succesvolle behandeling niet primair om tumorgrootte of -type, maar om millimeters: een veiligheidsmarge rondom de tumor.”

Eierstokkanker is te voor­komen met oppor­tunis­tische sal­pin­gec­tomie

Jurgen Piek pleit voor opportunistische salpingectomie om eierstokkanker te voorkomen. Het verwijderen van eileiders tijdens een andere buikoperatie kan mogelijk een deel van deze tumoren voorkomen. “Elk geval dat we kunnen voorkomen is er één.”

Lu-PSMA stelt hormoontherapie lang uit bij prostaatkanker

Behandeling met 177Lu-PSMA-617 kan hormoontherapie bij uitgezaaide prostaatkanker uitstellen. Volgens Bastiaan Privé kan de behandeling in de toekomst eventueel worden gecombineerd met uitwendige bestraling. “Dan kunnen we hormoontherapie nog langer uitstellen.”

Kwart van de 60-plussers kan veilig stoppen met schildkliermedicatie

Jacobijn Gussekloo onderzocht of 60-plussers veilig kunnen stoppen met de schildkliermedicatie levothyroxine. Ze hoopt dat artsen de wens om te stoppen proactief gaan bespreken met hun patiënten. “Stoppen vraagt om moed, beleid en trouw.”

Holistische benadering in de cardiologie wenselijk

Diagnostiek roept bij patiënten met hartklachten vaak negatieve emoties op. Tom Roovers deed promotieonderzoek naar het nut van mentale ondersteuning en de rol van het autonome zenuwstelsel. Zijn proefschrift is een pleidooi voor een holistische benadering in de cardiologie.

Dosering van antibiotica aanpassen bij bijzondere patiënt­groepen, hoe doe je dat?

Reinier van Hest laat in vijf stappen zien hoe basale kennis van farmacokinetiek apothekers helpt bij het aanpassen van antibioticadoseringen bij bijzondere patiëntgroepen. “Sommige cases vind je niet terug in de boeken en moet je dus vooral beredeneren.”

‘Kijk regelmatig kritisch naar het medicijn­gebruik van de MS-patiënt’

Cynthia Lemmens onderzocht hoe vaak mensen met MS de huisarts bezoeken en hoeveel medicijnen zij gebruiken. “Een nauwere samenwerking tussen huisartsen, neurologen en apothekers kan de MS-zorg optimaliseren.”

Welke RA-patiënten moeten écht naar de poli­kliniek komen?

Met een nieuw voorspelmodel hoopt Agnes Looijen straks beter te kunnen inschatten welke patiënten met reumatoïde artritis écht naar de polikliniek moeten komen. “Het idee is om dit model uiteindelijk als een triagemiddel in te kunnen zetten.”